I SA/Wa 1768/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak Sędziowie: WSA Dariusz Chaciński WSA Przemysław Żmich (spr.) Protokolant Agnieszka Bieniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 listopada 2010 r. sprawy ze skargi D.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. W dniu 2 września 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga D.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] uchylającą decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] pozostawiającą wniosek skarżącego bez rozpoznania oraz umarzającą postępowanie przed organem I instancji w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. D.K. wystąpił do Wydziału Świadczeń Społecznych Urzędu Miasta i Gminy P. z wnioskiem o ustalenie prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się dziecka P.K. Burmistrz Miasta i Gminy P., wezwaniem z dnia [...] maja 2010 r. zobowiązał D.K. do dostarczenia, w terminie 14 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, zgodnie z art. 15b ust. 5 w związku z art. 15b ust. 7 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 139, poz. 992 ze zm. - zwanej dalej uśr), zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego pozostawanie kobiety pod opieką medyczną. Wobec tego, że strona w wyznaczonym terminie nie dostarczyła brakującego dokumentu Burmistrz Miasta i Gminy P. decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] pozostawił wniosek z dnia [...] maja 2010 r. bez rozpoznania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., po rozpatrzeniu odwołania D.K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i umorzyło postępowanie przed organem I instancji w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W uzasadnieniu Kolegium stwierdziło, że organ pierwszej instancji bezpodstawnie wydał decyzję o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia, albowiem przepisy prawa nie przewidują wydania w opisanej sytuacji faktycznej rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej w rozumieniu art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.; dalej: kpa). W przypadku nieuzupełnienia przez stronę wniosku pozostawia się go bez rozpoznania zawiadamiając o tym fakcie wnioskodawcę pismem. Ponadto Kolegium podkreśliło, że w uzasadnieniu decyzji organ I instancji nie ustosunkował się w ogóle do faktu, że dziecko na które wnioskowano o przyznanie jednorazowej zapomogi z tytułu jego urodzenia zostało przysposobione przez D. i I. małż. K., co wynika z treści załączonej do wniosku kopii postanowienia Sądu Rejonowego w P. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] grudnia 2009 r., sygn. akt [...]. W związku z powyższym, zdaniem organu II instancji, przedstawienie zaświadczenia lekarskiego o wskazanej wyżej treści było bezzasadne. Od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. D.K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazując że nie może on przedstawić zaświadczenia lekarskiego, o jakim mowa w art. 15b ust. 5 uśr, ponieważ P.K. jest dzieckiem przysposobionym. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona, choć z innych względów, niż w niej podniesione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zachodzi konieczność stwierdzenia nieważności obu wydanych w sprawie decyzji administracyjnych, ponieważ obarczone są one wadą, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. –zwanej dalej: p.p.s.a.), tj. zachodzą przesłanki określone w art. 156 Kpa dające podstawę do stwierdzenia nieważności takich rozstrzygnięć. Sąd zauważa, że w ustawie o świadczeniach rodzinnych z dnia 28 listopada 2003 r. nie znajduje się uregulowanie, w jakiej formie organ winien rozstrzygać o przyznaniu bądź odmowie przyznania świadczenia, czy też o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. Zatem w tym zakresie znajdują zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, stosownie do art. 32 ust. 2 uśr, zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Podkreślić należy, że art. 64 § 2 Kpa przewiduje, iż jeżeli podanie nie czyni zadość innym – niż niewskazanie adresu wnoszącego, wymaganiom ustalonym w przepisach prawach, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie 7 dni z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania. Powyższy przepis nie przewiduje do pozostawienia podania bez rozpoznania formy decyzji administracyjnej, a zatem wydana w sprawie decyzja organu I instancji została wydana bez podstawy prawnej. W sprawie nie miał bowiem zastosowania art. 104 Kpa, ponieważ przepis ten wskazuje w jakiej formie organ załatwia sprawę indywidualną. Przepis ten nie dotyczy działalności organu w postaci pozostawienia podania bez rozpoznania, ponieważ brak ku temu wyraźnej regulacji prawnej. Pozostawienie podania bez rozpoznania ma charakter czynności materialno-technicznej, nieprzybierającej formy decyzji administracyjnej, ani postanowienia. W mniejszej sprawie nie znajdował także zastosowania przepis art. 15b uśr, ponieważ pozostawienie podania bez rozpoznania poprzez wydanie decyzji administracyjnej, dotyczy jedynie przypadku złożenia wniosku o wypłatę jednorazowej zapomogi po terminie ustawowym. Skoro więc organ I instancji zastosował tryb przewidziany w Kodeksie postępowania administracyjnego, tj. w art. 64 § 2 Kpa, celem usunięcia braków formalnych wniosku z dnia [...] maja 2010 r., to decyzja wydana na podstawie art. 104 kpa w związku z art. 15b i art. 32 ust. 2 uśr w sytuacji nieuzupełnienia przez skarżącego żądanych dokumentów, wydana została bez podstawy prawnej, a zatem obciążona jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. Sąd podziela pogląd zaprezentowany w zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r., co do tego, że w przedmiotowej sprawie w sytuacji, gdy dziecko – P.K. – na które wnioskowano o zapomogę zostało przysposobione przez wnioskodawcę i jego żonę (postanowienie Sądu Rejonowego w P. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...] grudnia 2009 r., sygn. akt [...]), żądanie przedstawienia zaświadczenia lekarskiego o pozostawaniu kobiety pod opieką medyczną było bezzasadne, na co wyraźnie wskazuje art. 15b ust. 7 uśr. Nie do zaakceptowania jest natomiast podjęte przez organ odwoławczy rozstrzygnięcie, w którym Kolegium działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa uchyliło decyzję Burmistrza Miasta i Gminy P. z dnia [...] czerwca 2010 r. oraz umorzyło postępowania przed organem I instancji w przedmiocie pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Po pierwsze w niniejszej sprawie postępowanie ma swój przedmiot i występują w nim strony postępowania, a więc postępowanie to nie jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa. Po drugie przepis art. 138 § 1 pkt 2 Kpa nakazuje umorzenie postępowania organu pierwszej instancji, a więc postępowania toczącego się w konkretnej sprawie administracyjnej. Niedopuszczalne jest zatem na podstawie tego przepisu umorzenie "postępowania", które doprowadziło organ do pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Organ w toku postępowania administracyjnego podjął bowiem czynność - pozostawił podanie bez rozpoznania, a więc nie prowadził "postępowania w postępowaniu". Wobec tego Sądu uznał, że w niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wydało zaskarżoną decyzję z rażącym naruszeniem prawa - jednoznacznego w swej treści przepisu art. 138 § 1 pkt 2 Kpa, co wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 2 Kpa. W ponownie prowadzonym postępowaniu Burmistrz Miasta i Gminy P. rozpozna wniosek I. i D. małżonków K. o jednorazową zapomogę z dnia [...] maja 2010 r. i wyda w tym zakresie decyzję administracyjną, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dniu wydania rozstrzygnięcia. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd uwzględnił skargę D.K. i orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 p.p.s.a.