I SA/Wa 1769/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Dargas Sędzia WSA Gabriela Nowak Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2010 r. sprawy ze skargi L. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania L. R. od decyzji Prezydenta W. z [...] maja 2009 r. nr [...] o odmowie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. w [...] przy ul. [...] i [....] – utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda przedstawił następujący stan sprawy: L. R. w dniu 21 kwietnia 2009 r. złożył wniosek o wypłatę odszkodowania za grunt zajęty pod drogi publiczne: ulicę [...] i [...] o powierzchni [...] m 2. We wniosku powołany został przepis art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Prezydent W. decyzją z [...] maja 2009 r. odmówił ustalenia odszkodowania podając w uzasadnieniu, że wniosek został złożony po terminie określonym w ustawie z 13 października 1998 r. Wojewoda, po rozpoznaniu odwołania wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 i 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem. Odszkodowanie będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczenie nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. L. R. wniosek o odszkodowanie złożył w dniu 21 kwietnia 2009 r., czyli po ustawowo wyznaczonym terminie. Ustalenie organu administracji, że wniosek został złożony z uchybieniem terminu z art. 73 powyższej ustawy będącego terminem prawa materialnego, którego upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia, stanowi przesłankę nieuwzględniania żądania strony. Powołany przepis jednoznacznie określa termin składania wniosków o odszkodowanie – od dnia 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Wobec tego organ pierwszej instancji zasadnie odmówił uwzględnienia wniosku o ustalenie odszkodowania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie L. R. podniósł, że decyzja Wojewody [...] narusza prawo i wniósł o jej uchylenie. Skarżący podał, że w latach 1999/2000 dokonał gruntownej naprawy ogrodzenia swojej nieruchomości i cofnął je o około 1 m w kierunku własnych zabudowań, zachowując linię ogrodzenia z już istniejącym na działce sąsiedniej. Skarżący wyjaśnił też, że otrzymał pismo Naczelnego Architekta Miasta Delegatura w [...] z 28 grudnia 2006 r. z informacją o wszczęciu postępowania w sprawie poszerzenia ulicy [...]. Wskazał, że otrzymywał dalszą korespondencję w sprawie i uznając sprawę za ostatecznie przesądzoną wystąpił z roszczeniem o wypłatę odszkodowania za część działki przewidzianej na poszerzenie ul. [...]. Stanowisko Prezydenta W. przedstawione w decyzji z [...] maja 2009 r., oparte na przepisie art. 73 ustawy z 13 października 1998 r. jest całkowicie chybione bowiem odnośnie terminów dochodzenia odszkodowań odnosi się do sytuacji, kiedy władaniem terenem przez Skarb Państwa miało miejsce do 31 grudnia 1998 r. W odwołaniu od tej decyzji przedstawiony został stan faktyczny. Pominięcie tego faktu przez organ odwoławczy jest nadużyciem prawa. Doszło do naruszenia art. 73 powołanej ustawy i art. 107 § 3 oraz art. 140 k.p.a. Odpowiadając na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że wniosek skarżącego z 21 kwietnia 2009 r. wskazywał na żądanie ustalenia odszkodowania na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Prawidłowo w związku z tym Prezydent W. zbadał, czy żądanie może być uwzględnione w trybie tego przepisu. Zgodnie z ust. 4 tego artykułu wniosek o odszkodowanie należało złożyć w okresie od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Niezłożenie wniosku w tym terminie powodowało wygaśnięcie roszczenia. Wobec tego organ, do którego wpłynął wniosek o odszkodowanie obowiązany był zbadać na wstępie, czy wniosek wpłynął w terminie ustawowym. Jeżeli stwierdził, że termin został zachowany, miał obowiązek zbadać, czy w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 73 ustawy uzasadniające ustalenie odszkodowania, tj. czy nieruchomość pozostawała w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego i była zajęta pod drogę publiczną przed dniem 1 stycznia 1999 r. i czy droga ta zaliczona została do kategorii dróg publicznych. Ustalenia te mogą być dokonywane dopiero po stwierdzeniu, że wniosek jest złożony w terminie, a zatem czy roszczenie – stosownie do art. 73 ust. 4 ustawy – nie wygasło. Organy prawidłowo ustaliły, że termin do złożenia wniosku o odszkodowanie na tej podstawie prawnej jest terminem prawa materialnego, a to oznacza, że nie może być przywrócony. W tej sprawie organy prawidłowo ustaliły, że termin określony w cytowanym przepisie jest terminem prawa materialnego (zawitym) i nie podlega przywróceniu w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że skarżący nie wykonał swojego prawa w określonym czasie i odmowa uwzględnienia wniosku skarżącego o odszkodowanie na tej podstawie prawnej była zasadna. Okoliczności przedstawione w skardze nie miały wpływu na treść rozstrzygnięć, bowiem jak prawidłowo wskazane zostało w decyzjach termin do złożenia wniosku nie został dochowany i roszczenie z tego przepisu wygasło, o czym przesądza art. 73 ust. 4 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracyjną. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).