I SA/Wa 1775/07

WyrokWSA w Warszawie2008-02-01

Skład orzekający: Zofia Flasińska, Elżbieta Lenart, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania o podział nieruchomości, która powołuje się jedynie na przyszłe roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, ma prawo do uzyskania uwierzytelnionej kopii decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości na podstawie art. 73 § 2 k.p.a.?
Ratio decidendi
Osoba, która nie była stroną postępowania o podział nieruchomości i nie posiada ustalonego tytułu prawnego do nieruchomości, nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w kontekście żądania wydania uwierzytelnionej kopii decyzji zatwierdzającej podział. Powoływanie się na przyszłe roszczenie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości stanowi jedynie interes faktyczny, a nie prawny, co nie uprawnia do żądania wydania uwierzytelnionego odpisu decyzji na podstawie art. 73 § 2 k.p.a.
Stan faktyczny
Skarżący B. M. domagał się wydania uwierzytelnionej kopii decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, powołując się na toczące się postępowanie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, której był spadkobiercą. Organy administracji odmówiły wydania kopii, uznając, że skarżący nie był stroną postępowania podziałowego i nie wykazał ważnego interesu prawnego. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie: sędzia WSA Elżbieta Lenart (spr.) asesor WSA Agnieszka Miernik Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2008 r. sprawy ze skargi B. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta W. z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] odmawiające B. F. i B. M. wydania z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...]. W toku postępowania ustalono następujący stan faktyczny. Pismem z dnia 12 lutego 2007 r. B. F. i B. M. - powołując się na fakt, że wystąpili z wnioskiem o zwrot nieruchomości - wnieśli o wydanie poświadczonej za zgodność z oryginałem kserokopii decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997 r. Nr [...], zatwierdzającej podział nieruchomości, stanowiących własność ówczesnej Gminy W. Rozpatrując ich wniosek Prezydent W. stwierdził, że według art. 73 § 1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek i odpisów. Natomiast w myśl art. 73 § 2 kpa, strona może żądać uwierzytelnienia sporządzonych przez siebie odpisów z akt sprawy lub wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione ważnym interesem strony. Zgodnie z art. 28 kpa, stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jak wynika z utrwalonego orzecznictwa, mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu, sprzecznych z potrzebami danego podmiotu. Od tak pojętego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę skierowania żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. W rozumieniu art. 97 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, póz. 2603) stroną w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości może być właściciel (współwłaściciele), bądź użytkownik wieczysty (współużytkownicy wieczyści) tej nieruchomości, który wykaże się uregulowanym tytułem prawnym do tej nieruchomości. Tylko te podmioty są władne dysponować swą nieruchomością w ramach przysługującego im prawa, mają więc interes prawny do uczestniczenia w tym postępowaniu. Prezydent stwierdził, że z akt sprawy dotyczącej podziału nieruchomości zatwierdzonego decyzją Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997r. nr [...] wynika, iż B. F. i B. M. nie byli stronami tego postępowania, a na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków ustalono, że nie przysługuje im tytuł prawny do nieruchomości objętych przedmiotową decyzją. Wnioskodawcy powoływali się na postępowanie toczące się przed Starostą Powiatu W., a dotyczące zwrotu na ich rzecz - jako spadkobierców byłych właścicieli - wywłaszczonych nieruchomości. Jednakże zwrot jako zdarzenie przyszłe, a w pewnym sensie nawet niepewne, nie może jednak stanowić o interesie prawnym, a jedynie o interesie faktycznym, który nie daje uprawnień strony. Oznacza to tym samym, że osoba, która występuje o zwrot nieruchomości wywłaszczonej nie może być uznana za stronę postępowania dotyczącego podziału nieruchomości. Wnioskodawcy - powołując się tylko na roszczenie dotyczące zwrotu nieruchomości, lecz bez ustalonego do niej tytułu prawnego - nie mogą skutecznie dowodzić swej legitymacji strony i wnosić żądania na podstawie art. 74 §1 i §2 kpa. Ponadto wnioskodawcy nie wykazali żadnego ważnego interesu uzasadniającego wydanie im uwierzytelnionej kopii decyzji, gdyż toczące się postępowanie o zwrot wywłaszczonych nieruchomości nie można uznać za ważny interes. Zaś zgodnie z art. 7 i 77 kpa, to organ administracji publicznej ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz w sposób wyczerpujący zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Dlatego też przedmiotowa kopia decyzji zostanie przesłana na każde żądanie organu. Z uwagi na powyższe Prezydent W. postanowieniem z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] odmówił B. F. i B. M. wydania z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji Burmistrza Gminy W z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...]. W zażaleniu na to postanowienie B. M. podniósł, że ma interes prawny w żądaniu wydania mu z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997 r. z uwagi na to, że w chwili obecnej toczy się postępowanie o zwrot - między innymi - części działki nr [...] z obrębu [...] objętej powyższą decyzją. W dniu [...] sierpnia 2003 roku została wydana decyzja Prezydenta W. nr [...] zatwierdzająca podział w/w działki nr [...] na dwie: nr [...] (o zwrot której ubiegają się wnioskodawcy) i nr [...]. W trakcie trwania postępowania o zwrot wynikła - według organów prowadzących to postępowanie - niezgodność numerów obrębu działek wynikająca z zapisów w rejestrze gruntów [...], z numerem obrębu widniejącego w akcie własności ziemi [...]. Jako podstawę prawną tego zdarzenia organy wskazały decyzję Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] grudnia 1991 r., w której przedmiotowa działka figuruje w obrębie nr [...]. Wobec tego konieczne jest zbadanie, pod jakim numerem obrębu występowała działka nr [...], przed jej włączeniem do decyzji podziałowej Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997r., co będzie uwidocznione w jej treści – i dlatego też wnosi o wydanie mu uwierzytelnionej kopii tej decyzji. Po rozpoznaniu zażalenia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] września 2007 r., nr [...] - utrzymało je w mocy. Kolegium nie podzieliło zarzutów B. M. i w całości zgodziło się ze stanowiskiem Prezydenta W. Kolegium podzieliło pogląd organu I instancji, że zgodnie z art. 97 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - stroną w postępowaniu dotyczącym podziału nieruchomości może być właściciel (współwłaściciele), bądź użytkownik wieczysty (współużytkownicy wieczyści) tej nieruchomości, który wykaże się tytułem prawnym do nieruchomości. Wnioskodawca - powołując się na roszczenie o zwrot nieruchomości wywłaszczonej, lecz nie posiadając ustalonego tytułu prawnego do nieruchomości - nie może skutecznie dowodzić swojej legitymacji strony i wnosić żądania na podstawie art. 73 § 1 i § 2 kpa tj. wydania mu z akt sprawy uwierzytelnionego odpisu decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997 r. - ponieważ nie był stroną tego postępowania podziałowego w rozumieniu art. 28 kpa. Ponadto z uzasadnienia wniosku wynika, że odpis decyzji jest konieczny w celu przedłożenia w Starostwie Powiatu W. w toczącym się tam postępowaniu o zwrot wywłaszczonych nieruchomości. W tym zakresie również zasadne jest stanowisko Prezydenta W., iż to na organie prowadzącym postępowanie spoczywa obowiązek zgromadzenia całego materiału dowodowego w sprawie, a nie na wnioskodawcy i jeżeli odpis decyzji jest niezbędny, to organ winien wystąpić o ewentualne nadesłanie odpisu decyzji lub o wypożyczenie akt administracyjnych sprawy. Na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. B. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jego uchylenia. W skardze skarżący podtrzymał argumenty zawarte we wniosku o wydanie kopii decyzji, jak i argumenty zawarte w zażaleniu, podnosząc, że odpis decyzji jest mu niezbędny jako dowód w postępowaniu o zwrot nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ponadto Kolegium stwierdziło, że skarżący ma możliwość ubiegania się o udostępnienie kopii wyżej wskazanej decyzji w innym trybie - w oparciu o art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że kontrola sądowo – administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organ wydając zaskarżone postanowienie nie naruszył przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania postanowienia, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta W., odmawiające B. F. i B. M. wydania z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji Burmistrza Gminy W z dnia [...] czerwca 1997 r. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie toczyło się w trybie art. 73 kpa, zgodnie z którym strona może żądać wydania jej z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów, o ile jest to uzasadnione jej ważnym interesem. Tak więc istotą rozpoznawanej sprawy było ustalenie, czy B. M. posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 kpa, gdyż tylko posiadanie tego przymiotu uprawniało go do skutecznego złożenia wniosku o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionego odpisu decyzji. Organy obu instancji orzekające w niniejszej sprawie stwierdziły - a Sąd w całości podzielił ich stanowisko oraz argumentację - że skarżący B. M. nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. oraz Prezydent W. prawidłowo uznali, że skarżący nie był stroną postępowania dotyczącego podziału nieruchomości, zakończonego wydaniem decyzji w dniu [...] czerwca 1997 r. przez Burmistrza Gminy W. Stronami postępowania podziałowego są wyłącznie właściciele lub użytkownicy wieczyści nieruchomości, co oznacza, że nie są nimi osoby, które aktualnie nie mają żadnego tytułu prawnego do nieruchomości. Do uznania konkretnej osoby za stronę postępowania o podział nieruchomości nie jest również wystarczające przekonanie, że być może, w przyszłości, osoba ta stanie się właścicielem lub użytkownikiem wieczystym tej określonej nieruchomości. Zdarzenia przyszłe i niepewne, nie stanowią o interesie prawnym, mogą jedynie wykazywać interes faktyczny, który nie daje uprawnień strony. Tak wiec nie ma wątpliwości, że skarżący B. M., nie ma przymiotu strony w postępowaniu o wydanie z akt sprawy uwierzytelnionej kopii decyzji Burmistrza Gminy W. z dnia [...] czerwca 1997 r. nr [...] , bowiem nie wykazał interesu prawnego, uzasadniającego wystąpienie przez niego z takim wnioskiem - nie przedstawił żadnego tytułu prawno-rzeczowego do nieruchomości objętej żądaną decyzją. Wobec tego należy stwierdzić, iż jego żądanie poparte jest jedynie ewentualnym interesem faktycznym i nie wynika z określonego przepisu prawa materialnego. Ponadto wątpliwa jest także sprawa posiadania przez skarżącego interesu faktycznego w niniejszej sprawie. Z treści przedmiotowej decyzji - z którą strona mogła się bez przeszkód zapoznać - wyraźnie wynika, że dotyczy ona podziału nieruchomości położonych w dwóch obrębach: [...], a w pkt. 2 zatwierdza projekt podziału nieruchomości objętej decyzją Wojewody Warszawskiego z dnia [...] marca 1992 r. nr [...] na działkę (między innymi) nr [...]. Zatem zupełnie z niej nie wynika, pod jakim numerem obrębu była zarejestrowana wcześniej działka nr [...]. Poza tym - jak słusznie zauważyły organy orzekające w sprawie - gdyby była potrzeba dołączenia do akt sprawy przedmiotowej decyzji, to jest to obowiązek organu administracji, a nie strony. Konkludując, należy stwierdzić, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. – jest prawidłowa. Organy obu instancji wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje decyzje – zyskując całkowitą aprobatę Sądu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło