I SA/Wa 1780/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Agnieszka Jędrzejewska-Jaroszewicz (spr.) WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent-stażysta Agnieszka Chustecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2012 r. sprawy ze skargi P. S.A. w W. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lipca 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...], znak: [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, po rozpatrzeniu wniosku P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w K., o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2009 r., umarzającej postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1998 r. w części dotyczącej stwierdzenia nabycia z mocy prawa, nieodpłatnie przez Gminę [...] prawa własności nieruchomości położonej w C., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], obręb ewid. [...]. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Minister przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Decyzją z dnia [...] października 1998 r., nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nieodpłatne nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa, własności nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów w jednostce ewidencyjnej [...], obrębie [...], uregulowanej w księdze wieczystej Nr [...], oznaczonej jako działki nr ewid. [...],[...],[...],[...],[...], opisane w karcie inwentaryzacyjnej nr [...]. Pismem z dnia [...] sierpnia 2000 r. P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w K. złożyły wniosek o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji w części dotyczącej działki nr [...]. Decyzją z dnia [...] lutego 2006 r., Nr [...], utrzymaną następnie w mocy orzeczeniem z [...] stycznia 2007 r., Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej Wojewody [...], w części dotyczącej działki nr [...]. W uzasadnieniu Minister wskazał, że wnioskodawca nie wykazał aby działka, z której w wyniku zmian w ewidencji gruntów została wyodrębniona działka nr [...] była w roku 1948 zarządzana przez Ministerstwo Komunikacji i w związku z czym podlegała dyspozycji przepisu art. 4 ust. 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej 1 Sygn. akt I SA/Wa 1780/11 Polskiej z dnia 24 września 1926 r. o utworzeniu przedsiębiorstwa "Polskie Koleje Państwowe (Dz. U. z 1948 r. Nr 43, poz. 312). Organ wskazał również, że wnioskodawca powołał się także na wpis w księdze kolejowej, jednak nie dołączył tej księgi. Samo wskazanie, że pierwotna parcela gruntowa stanowiła część [...] nie może stanowić, zdaniem organu, wystarczającego dowodu na dysponowanie tytułem prawnym do nieruchomości. Na skutek wniesionej przez P. S.A. skargi, wyrokiem z dnia [...] czerwca 2007 r. sygn. akt I SA/Wa 552/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] stycznia 2007 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z [...] lutego 2006 r. W wykonaniu wyroku WSA, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2009 r., nr [...] umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1998 r. w części dotyczącej stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę [...] nieodpłatnie, prawa własności nieruchomości położonej w [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], obręb ewid. [...]. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Minister wskazał, że ze zgromadzonych w sprawie dokumentów wynika, że w księdze wieczystej nr [...] w dniu 27 maja 1990 r. nie figurowała działka nr [...], jak również nie figurowała ona w ewidencji gruntów. Z analizy orzeczenia Ministra Kolei z dnia [...] grudnia 1952 r. wynika natomiast, że działki wskazane w załączniku do protokołu zdawczo-odbiorczego stały się własnością Skarbu Państwa. Minister wskazał ponadto, że powołanie się na nabyte ex legę prawo wieczystego użytkowania gruntów nie stanowi okoliczności uzasadniającej przyznanie wnioskodawcy przymiotu strony postępowania. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji wniosły P. S.A. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w K., wskazując że nie zgadzają się z twierdzeniem organu jakoby nie przysługiwał im przymiot strony postępowania. Jednocześnie zarzucono naruszenie przepisu art:. 105 kodeksu postępowania administracyjnego. 2 Sygn. akt I SA/Wa 1780/11 Po rozpatrzeniu wniosku P. S.A. o ponowne rozpatrzenie niniejszej sprawy, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2009 r. wskazując, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zawiera żadnych nowych, istotnych dla sprawy argumentów, ani nie przedstawia nowych okoliczności, które mogłyby czynić zasadnym uchylenie decyzji nr [...]. Wskazał ponadto, że ocena dokumentów przedstawionych w sprawie prowadzi do konkluzji, że wnioskodawca nie posiadał w dniu 27 maja 1990 r. tytułu prawnego do władania sporną nieruchomością, który stałby na przeszkodzie jej komunalizacji. W związku z czym, Minister uznał, że w świetle przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wnioskodawca nie legitymował się w postępowaniu komunalizacyjnym, jak i nie legitymuje się w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] października 1998 r. interesem prawnym w rozumieniu art. 28 kodeksu postępowania administracyjnego. Niezgadzając się z rozstrzygnięciem organu P. w W., Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w K. reprezentowane przez pełnomocnika r.pr. M. S. wniosły skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się uchylenia zaskarżone decyzji oraz poprzedzającej ja decyzji z dnia [...] maja 2009 r. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik P. S.A. podniósł, iż nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, że wnioskodawca nie wykazał, iż w dniu wejścia w życie ustawy z dnia 27 kwietnia 1989 r. o przedsiębiorstwie państwowym P., działka nr [...] będąca przedmiotem komunalizacji, była do dyspozycji P. S.A. Zdaniem strony skarżącej, skoro przedmiotowa nieruchomość stanowiła część linii kolejowej [...], to z uwagi na fakt, iż P. prowadziło eksploatację wszystkich linii kolejowych to z pewnością również ta działka znajdowała się w zarządzie wnioskodawcy. Ponadto błędne są twierdzenia organu, które nie znajdują, zdaniem strony skarżącej, odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodowym, że wnioskodawca nie wykazał, iż w dniu wejścia w życie ustawy z 27 kwietnia 1989 r. działka nr [...] była w supozycji P. S.A. Skoro nie można znaleźć dokumentów wprost przesądzających posiadanie przez wnioskodawcę prawa zarządu do przedmiotowej nieruchomości, a jednoczenie faktem jest, że działka ta stanowiła część linii kolejowej, to w pełni uprawnionym jest 3 Sygn. akt I SA/Wa 1780/11 przyjęcie, że na mocy rozporządzenia z dnia [...] września 1926 r. oraz w/w ustawy działka ta weszła w skład wydzielonego mienia ogólnonarodowego należącego do P. Potwierdzeniem tej okoliczności jest, zdaniem P., fakt iż wnioskodawca na podstawie decyzji ustalającej opłacał roczną opłatę od nieruchomości. Odpowiadając na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona . Sprawa będąca przedmiotem niniejszego postępowania była już przedmiotem rozstrzygania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 21.02.2006 r., sygn. akt I SA/Wa 552/07 uchylił decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...].01. 2007 r. W uzasadnieniu wskazał , że ponownie rozpoznając sprawę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji powinien ustalić , czy do będącej przedmiotem sporu nieruchomości miały zastosowanie przepisy ustawy z dnia 27.04.1989r. i wcześniejsze regulacje prawne dotyczące Kolei , w tym orzeczenie Ministra Kolei z dnia [...].12.1952r. oraz protokół zdawczo odbiorczy z dnia [...].04.1951 r. zatwierdzony tym orzeczeniem. W świetle art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Bezwzględny obowiązek zastosowania się przez organ administracji i sąd do poglądu prawnego i wynikających z niego wytycznych co do dalszego biegu postępowania może być wyłączony tylko w razie istotnej zmiany stanu faktycznego, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ prawidłowo wykonał wytyczne wskazane przez sąd. Przede wszystkim dokonał trafnej i wnikliwej analizy przepisów prawa wymienionych w uzasadnieniu wyroku oraz dokumentów przedłożonych przez skarżącego w postaci kopii decyzji Naczelnika Miasta i Gminy [...] z dnia [...].11.1986r., prowadził poszukiwania księgi kolejowej , a także dokonał analizy 4 Sygn. akt I SA/Wa 1780/11 twierdzeń Przedsiębiorstwa P. S.A. w W. odnośnie poglądu t że faktyczny Zarząd Przedsiębiorstwa świadczy o istnieniu tytułu prawnego a także , iż wnioskodawca nabył prawo użytkowania wieczystego spornej nieruchomości ex legę. Argumenty przywołane w treści uzasadnienia , sąd w składzie orzekającym w całości podziela, nie zachodzi zatem potrzeba ich ponownego przytaczania. Ponad wszelką wątpliwość skarżący nie legitymuje się żadnym dokumentem , który potwierdzałby jego tytuł prawno - rzeczowy do omawianej nieruchomości. Za trafne uznać należy stanowisko , że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji - o ile nie jest prowadzone z urzędu - może być wszczęte tylko na wniosek podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony - co wynika z art. 157 § 2 Kpa. W postępowaniu nadzorczym prowadzonym w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej, wydanej na podstawie art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 32, poz. 191 ze zm.), jego stronami, prócz Skarbu Państwa i właściwej miejscowo gminy, może być tylko podmiot, który wykaże, że legitymuje się tytułem prawnym do mienia będącego przedmiotem komunalizacji takim, który by tej komunalizacji stał na przeszkodzie z tego powodu, że przekreślałby tytuł Skarbu Państwa do tego mienia (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 22 września 2005 r., sygn. akt I SA/Wa 1456/04, LEX nr 192966). Skoro zatem P. .A. w W. nie udowodniło swego tytułu prawego do mienia obejmującego prawo własności działki nr [...] położonej w C., który komunalizacji stałby na przeszkodzie, to Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...].10.1998r. w części dotyczącej nabycia z mocy prawa przez gminę [...] nieodpłatnie prawa własności omawianej nieruchomości na podstawie art. 105 § 1 kpa. Organ prowadził bowiem postępowanie zainicjowane wnioskiem podmiotu nieuprawnionego Samo posiadanie przez skarżącego przedmiotowego gruntu świadczy o tym, że w niniejszej sprawie skarżący legitymuje się jedynie interesem faktycznym, który nie daje uprawnienia do bycia stroną w rozumieniu art. 28 Kpa. Wskazane argumenty przesądzają , że wszystkie zarzuty wskazane w skardze uznać należy za niezasadne. 5 Sygn. akt I SA/Wa 1780/11 Biorąc pod uwagę powyższe Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjny, orzekł jak w sentencji 6