I SA/Wa 1789/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-13

Skład orzekający: Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji stwierdzającej nieważność innej decyzji administracyjnej, która odmawiała przyznania prawa własności czasowej do gruntu, może zostać uwzględniony, jeśli skarżący jest użytkownikiem wieczystym części tej nieruchomości, a wykonanie decyzji nie wpływa bezpośrednio na jego prawa?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ stwierdzenie nieważności wcześniejszej decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej do gruntu nie skutkuje automatycznym przywróceniem własności dawnym właścicielom ani ustanowieniem na ich rzecz prawa użytkowania wieczystego. Ponieważ pierwotna podstawa nabycia przez skarżącego prawa użytkowania wieczystego gruntu nadal istnieje w obrocie prawnym i pozostaje pod ochroną rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, wykonanie zaskarżonej decyzji nie wpływa bezpośrednio na jego prawa, co wyklucza możliwość wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Stan faktyczny
Skarżący, będący użytkownikiem wieczystym części nieruchomości, złożył skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej stwierdzającą nieważność wcześniejszej decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej do gruntu. Jednocześnie wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że może ona umożliwić byłym właścicielom dochodzenie praw do nieruchomości, co może spowodować znaczną szkodę i trudne do odwrócenia skutki dla skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. w W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P. w W. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 25 czerwca 2013 r. P. w W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...], stwierdzającą nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] kwietnia 1961 r. nr [...] oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1955 r. nr [...] odmawiającego przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] nr [...] ozn. hip. [...] Jednocześnie w skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] maja 2013 roku. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że zaskarżona decyzja stwierdzająca nieważność decyzji odmawiającej przyznanie prawa własności czasowej ma charakter deklaratoryjny i sama w sobie nie podlega wykonaniu. Jednakże zdaniem skarżącego nie można pominąć następstw prawnych powstałych w wyniku trwania mocy takiego aktu. Zaskarżona decyzja może bowiem spowodować istotną zmianę stosunków w sferze praw własności nieruchomości. W przypadku stwierdzenia nieważności takiej decyzji, przywrócone zostają prawa byłych właścicieli, którzy mogą podjąć działania zmierzające do realizacji przysługujących im uprawnień do żądania ustanowienia prawa użytkowania wieczystego na ich rzecz, a wszelkie próby wzruszenia przysługującego skarżącemu prawa użytkowania wieczystego części przedmiotowego gruntu mogą spowodować trudne do odwrócenia skutki oraz wyrządzić mu znaczną szkodę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) powoływana dalej jako: "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże stosownie do art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowania prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Celem powyższego przepisu jest zatem udzielenie ochrony tymczasowej skarżącemu przed trudnymi, czy wręcz niemożliwymi do odwrócenia skutkami jakie może wywołać kwestionowana decyzja lub inny wydany w granicach tej sprawy akt, w sytuacji gdy ostatecznie na skutek prawomocnego orzeczenia sądowego zostanie on wyeliminowany z obrotu prawnego. W tym stanie rzeczy wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzależnione jest do charakteru decyzji (czy ma ona cechy wykonalności) oraz od wykazania przez stronę skarżącą, że konsekwencją jej wykonania mogą być skutki, o których mowa w tym przepisie. Przez pojęcie "wykonanie aktu administracyjnego" należy natomiast rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny stanu rzeczy lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. (por. J. P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", LexisNexis, Warszawa 2006, s. 186). W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącego dotyczy wstrzymania wykonania decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, którą to organ ten utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2013 r. stwierdzającą, nieważność decyzji Ministerstwa Gospodarki Komunalnej z dnia [...] kwietnia 1961 r. oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej [...] z dnia [...] października 1955 r. odmawiającego przyznania byłym właścicielom prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...]. Wniosek ten skarżący, będący użytkownikiem wieczystym części spornej nieruchomości, uzasadnił tym, że zaskarżona decyzji umożliwi byłym właścicielom nieruchomości podjęcie kroków prawnych zmierzających do realizacji przysługujących im uprawnień w tym ustanowienia na ich rzecz prawa użytkowania wieczystego do przedmiotowej nieruchomości. Zdaniem skarżącego działania te mogą po stronie PFRON wywołać znaczną szkodę oraz trudne do odwrócenia skutki. W ocenie Sądu wskazywane przez stronę przyczyny, nie mogą jednak prowadzić do uwzględnienia wniosku. Zważyć bowiem należy, że kwestionowana decyzja eliminując ze skutkiem ex tunc rozstrzygnięcia dekretowe, wprawdzie powoduje, że odżywa w tym zakresie wniosek dawnych właścicieli o przyznanie prawa własności czasowej - który będzie musiał być ponownie rozpoznany przez Prezydenta [...], nie mniej jednak nie skutkuje to przywróceniem własności do gruntu jego dawnym właścicielom lub ich następcom prawnym. Opisana sytuacja nie prowadzi także do automatycznego ustanowienia na ich rzecz prawa użytkowania wiecznego nieruchomości, powstałego w drodze decyzji administracyjnej (a następnie zawartych w ich wykonaniu aktów notarialnych). Skoro więc pierwotną podstawą nabycia przez skarżącego prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz prawa własności znajdującego się nań budynku biurowego, była umowa zawarta w formie aktu notarialnego (poprzedzona decyzją administracyjną), która nadal istnieje w obrocie prawnym, to wykonanie kwestionowanej decyzji nadzorczych, względnie ich wstrzymanie, nie wpływa bezpośrednio na sferę przysługujących skarżącemu do ww. nieruchomości praw. Nadal wszak pozostają one pod ochroną wynikającą z instytucji rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych. Mając zatem na względzie to, że przesłanką udzielenia skarżącemu przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a. ochrony tymczasowej jest zabezpieczenie go przed ewentualną szkodą lub trudnymi do odwrócenia skutkami wynikającymi z wykonania kwestionowanej decyzji, to brak związku między wykazywanym zagrożeniem, a treścią rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, której wykonanie miałoby ulec wstrzymaniu, prowadzić musi do wniosku, że zgłoszone przez stronę żądanie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Wskazać przy tym należy, iż podejmując niniejsze rozstrzygnięcie, Sąd nie dokonuje kontroli legalności zaskarżonej decyzji, która to kontrola będzie miała miejsce dopiero na etapie rozpoznawania skargi. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło