I SA/Wa 18/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: Sędzia WSA Magdalena Durzyńska (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Protokolant referent stażysta Beata Lewandowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi C. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 1 grudnia 2015 r. C. S. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na przewlekłe prowadzenie przez Wójta Gminy [...] postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącego z dnia 12 maja 2014 r. dotyczącym zatwierdzenia wstępnego podziału działki nr [...] w miejscowości [...], gmina [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący przedstawił argumenty dotyczące postępowania w przedmiocie zatwierdzenia wstępnego projektu podziału nieruchomości. Jednocześnie skarżący wniósł o stwierdzenie przewlekłego prowadzenia postępowania przez Wójta Gminy [...] oraz o stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania nastąpiło z rażącym naruszeniem prawa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie. Na rozprawie w dniu 21 czerwca 2016 r. skarżący oświadczył, że przedmiotem skargi jest zarówno postanowienie z dnia [...] listopada 2015 r. o niedopuszczalności zażalenia, jak i przewlekłość postępowania prowadzonego przez Wójta w przedmiocie wydania postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału. Podniósł, że od początku jego zamiarem było zainicjowanie pierwszego etapu procedury podziałowej, to jest postanowienia opiniującego projekt podziału działki, a nie decyzji zatwierdzającej podział. W związku ze stanowiskiem skarżącego, Sąd postanowił wyłączyć do odrębnego postępowania skargę na przewlekłość Wójta Gminy [...] i nadać jej dalszy bieg. Przedmiotem rozstrzygnięcia pozostało postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na przewlekłe prowadzenie przez Wójta Gminy [...] postępowania zainicjowanego wnioskiem skarżącego z dnia 12 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę, jako niedopuszczalną, należało odrzucić, bowiem nie podlega kognicji sądów administracyjnych. Na wstępie wskazać należy, że skarżący odrębnymi pismami z dnia 1 grudnia 2015 r. wniósł do tut. Sądu dwie osobne skargi. Przedmiotem pierwszej skargi było postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], w przedmiocie uznania zażalenia na przewlekłe prowadzenie postępowania zainicjowanego w 2015 r. za nieuzasadnione. Postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2016 r., sygn. akt I SA/Wa 19/16, skarga na ww. postanowienie została odrzucona, jako niedopuszczalna. Natomiast przedmiotem drugiej skargi, która była rozpoznawana w niniejszym postępowaniu, było powołane na wstępie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...], wydane na podstawie art. 37 kpa w zw. z art. 134 kpa. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718, dalej jako: ppsa) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Art. 3 § 2 tej ustawy stanowi, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613) i postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W ocenie Sądu, sprawa zainicjowana skargą skarżącego na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] nie mieści się we wskazanym wyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego, albowiem przedmiotem skargi jest postanowienie Kolegium stwierdzające niedopuszczalność zażalenia skarżącego złożonego w trybie art. 37 § 1 kpa. Zgodnie z tym przepisem, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 kpa lub ustalonym w myśl art. 36 kpa stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Natomiast stosownie do art. 37 § 2 kpa, organ wymieniony w § 1 tego artykułu, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Zażalenie, o którym mowa w art. 37 § 1 kpa, jest szczególnym środkiem przysługującym stronie postępowania, którego celem jest zwalczanie bezczynności organu, mającym całkowicie inny charakter aniżeli zażalenie, o którym mowa w art. 141–144 kpa. Zgodnie z art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Podkreślić należy, że art. 37 kpa nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia od wydanego na jego podstawie postanowienia, co oznacza, że na postanowienie wydane w tym trybie zażalenie nie przysługuje. Dodatkowo wskazać należy, że postanowienie wydane w trybie art. 37 § 2 kpa nie jest postanowieniem kończącym postępowanie ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty. W konsekwencji, postanowienie wydane w trybie art. 37 § 2 kpa nie podlega zaskarżeniu skargą do sądu administracyjnego, gdyż przedmiotem skargi zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ppsa mogą być jedynie postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W świetle powyższego Sąd stwierdził, że skoro zaskarżone postanowienie Kolegium (jako, że jego podstawę stanowił m.in. art. 37 kpa) nie może być przedmiotem oceny przez sąd administracyjny, to skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zastosowało jednocześnie art. 134 kpa ale w istocie rozstrzygnięcie tego organu prowadzi do wniosku, że rozpoznając zażalenie skarżącego złożone w trybie art. 37 kpa uznał je za nieuzasadnione, gdyż (wbrew twierdzeniom skarżącego) uznał, że w 2014 r. nie toczyło się żadne postępowanie administracyjne. Wobec jednoznacznego złożonego na rozprawie oświadczenia skarżącego, że skarga dotyczy również przewlekłości prowadzonego przez Wójta Gminy [...] postępowania w przedmiocie wydania postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału i wyłączenia przez Sąd skargi w tym przedmiocie do odrębnego postępowania, - prawa skarżącego do rozpoznania jego sprawy przez sąd administracyjny zostały w pełni zachowane. Dopiero w tej wyłączonej do odrębnego rozpoznania sprawie ze skargi na przewlekłość postępowania Wójta Sąd zbada czy SKO w zaskarżonym postanowieniu nr [...] zasadnie uznało złożone w trybie art. 37 kpa zażalenie za "niedopuszczalne" i czy zasadnie uznało, iż postępowanie w sprawie zainicjowanej przez skarżącego w 2014 r. "nie istnieje", a w konsekwencji, że skoro nie ma sprawy administracyjnej to nie jest możliwe (jest niedopuszczalne – jak wskazało SKO) zażalenie złożone w trybie art. 37 kpa stanowiące de facto niezbędny warunek formalny warunkujący dopuszczalność skargi na przewlekłość postępowania podziałowego, w tym postępowania opiniującego wstępny projekt podziału. W świetle powyższego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd postanowił jak w sentencji. Odnośnie argumentów skarżącego podniesionych w dalszym uzasadnieniu skargi wskazać należy, że nie mogły one w niniejszej sprawie odnieść zamierzonego skutku, bowiem dotyczą merytorycznych aspektów postępowania o zatwierdzeniu wstępnego podziału, które nie było przedmiotem skargi. Przedmiotem skargi była natomiast przewlekłość Wójta w wydaniu postanowienia opiniującego wstępny projekt podziału.