I SA/Wa 1802/07

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A.G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń rodzinnych na dziecko postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. A.G. wnioskiem z dnia 17 października 2007 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczeń rodzinnych na dziecko. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z mężem M. oraz córką Z. Źródłem utrzymania rodziny jest wynagrodzenie M.G. ze stosunku pracy w wysokości [...] zł miesięcznie. Posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni 64 m² oraz samochód Renault Megane z 2003 r. W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że dochód uzyskiwany przez jej męża stanowi obecnie jedyne źródło utrzymania rodziny. Wnioskodawczyni podniosła, że w październiku 2007 r. przeszła operację kręgosłupa, w związku z czym ponosi dodatkowe koszty związane z rehabilitacją oraz zaznaczyła, że uzyskiwany dochód nie wystarcza na pokrycie kosztów utrzymania. Skarżąca wskazała ponadto, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Wskazać trzeba, że w myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest wyjątkowo ciężka. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że A.G. nie wykazała należycie, iż nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że sytuacja majątkowa skarżącej nie jest szczególnie trudna - wnioskodawczyni posiada mieszkanie, stać ją na utrzymanie samochodu marki Renault Megane z 2003 r. Zasadnicze znaczenie ma jednakże fakt, że skarżąca posiada oszczędności w wysokości [...] zł. Okoliczność powyższa przemawia za stwierdzeniem, że wnioskodawczyni jest w stanie - bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny - ponieść koszty ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Wskazać jednocześnie trzeba, że w sprawie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżąca zwolniona jest z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.