I SA/Wa 1818/04
WyrokWSA w Warszawie2005-11-22
Skład orzekający: Monika Nowicka, Elżbieta Lenart, Cezary Pryca
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uznając, że wnioskodawca (Sołtys wsi) nie posiadał statusu strony w postępowaniu?Ratio decidendi
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji prawidłowo stwierdził niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, ponieważ wnioskodawca, będący sołtysem wsi, nie wykazał posiadania statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Status strony wymaga legitymowania się konkretnym przepisem prawa materialnego, a wnioskodawca nie przedstawił dowodów na posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości objętej postępowaniem komunalizacyjnym.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2004 r. stwierdzającej niedopuszczalność wniosku Sołtysa wsi P. o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej decyzji komunalizacyjnej z 2003 r. Skarżący, w tym sołtys i mieszkańcy wsi, kwestionowali tę decyzję, twierdząc, że nieruchomość stanowiła ich wspólną własność i była wykorzystywana od wieków. Zarzucali tajne przeprowadzenie komunalizacji z naruszeniem ich praw.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi A. S., M.K. i K. K. oraz odrzucił skargi pozostałych skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Lenart NSA Cezary Pryca Protokolant Przemysław Żmich po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A. S., K.S., M. K., S. L., Z. M., J. M., K. K., J. K., A.K., J. P., A. I., M. K., S.J., T. S., S. C., K. M., A.M., T. K., P.R., Z.K., W. L. i A. I. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargi A. S., M.K. i K. K. Sygn. akt I SA/Wa 1818/04 POSTANOWIENIE Dnia 22 listopada 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie WSA Elżbieta Lenart NSA Cezary Pryca Protokolant Przemysław Żmich po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2005 r. sprawy ze skargi A. S., K.S., M. K., S. L., Z. M., J. M., K. K., J. K., A.K., J. P., A. I., M. K., S.J., T. S., S. C., K. M., A.M., T. K., P.R., Z.K., W. L. i A. I. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] września 2004 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy postanawia: odrzucić skargi K. S., M. K., S.L., Z.M., J. M., J. K., A. K., J. P., A. I., S. J., T. S., S. C., K. M., A. M., T. K., P. R., Z. K., W. L. i A. I.
I SA/Wa 1818/04
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2004 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził niedopuszczalność wniosku A. S. - Sołtysa wsi P. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] i umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Minister stwierdził, że decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. odmówiono M. i K. małżonkom K. wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1991 r. nr [...] stwierdzającej nabycie – z mocy prawa - przez Gminę C. nieodpłatnie własności szeregu nieruchomości położonych we wsi P., uregulowanych w księdze wieczystej [...] Spis I Dobro Publiczne, szczegółowo opisanych w karcie inwentaryzacyjnej nr 3.
Odmowa wszczęcia postępowania nastąpiła z uwagi na to, że wnioskodawcom nie
przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym wspomnianą decyzją komunalizacyjną.
Pismem z dnia [...] grudnia 2003 r. Sołtys wsi P. A. S. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy, domagając się stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji komunalizacyjnej.
W tych warunkach Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji podniósł, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego na mocy art. 127 § 3 Kpa stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, może być wniesiony tylko przez stronę postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa. Zgodnie zaś z tym przepisem - stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Ponadto Minister powołał się na utrwalone orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż stronami postępowania komunalizacyjnego są tylko Skarb Państwa - reprezentowany przez właściwego miejscowo starostę oraz właściwa gmina i dodatkowo zauważył, że Sołtys wsi P. nie uczestniczył w postępowaniu, w którym została wydana decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji Nr [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. i przedmiotowa decyzja nie została mu doręczona.
W związku z powyższym, tym stanie rzeczy organ stwierdził, że odwołujący się nie mógł zostać uznany za stronę postępowania legitymowaną do złożenia w trybie z art. 127 § 3 Kpa wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Powyższa decyzja stała się z kolei przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie , którą wnieśli: A. S., M. i K. małżonkowie K. oraz inni mieszkańcy wsi P., którzy nie brali udziału w postępowaniu administracyjnym tj.: K. S., M. K. S. L., Z. M., J.M., J. K., A. K., J. P., A. I., A. I., S. J., T. S., S. C., K. M., A. M., T. K., P. R., Z. K. i W. L..
Skarżący popierając skargę, pierwotnie wniesioną przez A.S. imieniu własnym oraz bliżej nieokreślonych mieszkańców wsi P. udzielili mu jednocześnie pełnomocnictwa procesowego jako współskarżącemu i domagali się uchylenie zaskarżonej decyzji.
W skardze podniesiono, że przedmiotowa nieruchomość od wieków stanowiła wspólną własność wszystkich mieszkańców wsi P., którzy korzystali z niniejszego gruntu wypasając na nim bydło, owce i gęsi, pobierali na nim torf oraz wykorzystywali jako moczydło na len.
Zarzucono też przeprowadzenie komunalizacji w sposób tajny, z naruszeniem praw należnych współwłaścicieli nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny nie jest kolejną instancją odwoławczą od ostatecznych decyzji administracyjnych i w związku z tym nie rozpoznaje sprawy w jej aspekcie merytorycznym a jedynie – jak wspomniano – ocenia wydany akt pod względem jego legalności.
W przedmiotowej sprawie została zaskarżona decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji umarzająca postępowanie odwoławcze, z uwagi na stwierdzenie, że odwołującemu nie przysługiwał w tym postępowaniu administracyjnym status strony. Ze względu zatem na wskazany wyżej zakres orzekania przez sąd administracyjny tylko to rozstrzygnięcie było poddane kontroli Sądu.
Zgodnie z cytowanym przez organ art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu za względu na swój interes prawny lub obowiązek. Zaznaczyć wypada, że pojęcie interesu prawnego, którego ustawodawca nie zdefiniował jest rozumiane w doktrynie i orzecznictwie jako "prawo do występowania" lub jako "interes chroniony prawem materialnym".
Zatem podmiot ubiegający się o przymiot strony w postępowaniu administracyjnym winien móc powołać się na konkretny przepis prawa materialnego stanowiący o przysługującym mu realnym uprawnieniu.
W niniejszej sprawie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy został złożony przez A.S. który nie był stroną ani postępowania komunalizacyjnego, ani postępowania o odmowie wszczęcia postępowania o wznowienie postępowania komunalizacyjnego. We wniosku swym zaś odwołujący się nie wykazał również, że powinien być stroną w tych postępowaniach. Nie przysługiwał mu bowiem do nieruchomości położonej we wsi P. stanowiącej działkę o nr [...} o powierzchni [...] ha jakikolwiek tytuł prawny. Nadmienić wypada, że do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zostało dołączone żadne pełnomocnictwo dla A. S. od osób trzecich a zatem należało uznać, że powyższy wniosek odwołujący się złożył we własnym imieniu.
Na marginesie trzeba w tym miejscu podkreślić, że jak wskazuje na to materiał dowodowy zgromadzony w sprawie, choć przedmiotowy teren, który został objęty decyzją komunalizacyjną z dnia [...] kwietnia 1991 r. Wojewody [...], był wykorzystywany faktycznie w różny sposób przez część mieszkańców wsi P., jednak żadna z tych osób nie legitymowała się do niego formalnym tytułem prawnym.
Świadczy o tym w sposób dobitny choćby okoliczność, że małżonkowie K. starali się o zasiedzenia tegoż gruntu przy czym wniosek ich wniesiony w tym zakresie do Sądu Rejonowego w N. został prawomocnie oddalony (postanowienie Sądu z dnia [...] listopada 1991 r. sygn. akt [...]).
Jeśliby zatem mieszkańcom wsi P. przysługiwał do spornej nieruchomości tytuł prawny - którego istnienia z całą pewnością nie dowodzi samo twierdzenie, iż teren ten Górale otrzymali z nadania Króla Polski – (pismo procesowe skarżących z dnia [...] listopada 2005 r.), zbędnym byłoby ubieganie się przez niektórych z nich (małż. K.) o wydanie przez sąd postanowienia o zasiedzeniu jak również nie byłoby potrzeby występowania z powództwem o wykup w trybie przepisu art. 231 § 1 k.c., co w związku z tą sprawą również miało miejsce.
Z uwagi na powyższe uznając, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa a wniesiona przez A. S. i małżonków K. skarga jest niezasadna Sąd - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)- orzekł jak w sentencji wyroku.
Nadmienić wypada, że wpis od skargi został kreślony jak przy współuczestnictwie materialnym, ze względu na podanie w skardze informacji (nieprawidłowej jak okazało się przy merytorycznym rozpoznaniu sprawy), że przedmiotowa nieruchomość była przedmiotem współwłasności skarżących.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło