I SA/Wa 182/19
WyrokWSA w Warszawie2019-04-05
Skład orzekający: Joanna Skiba, Jolanta Dargas, Magdalena Durzyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Prezydent miasta, który nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w określonym terminie, powinien zostać obciążony kolejną grzywną, sumą pieniężną jako zadośćuczynieniem oraz czy jego bezczynność można uznać za rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent miasta, który przez ponad dwa lata nie wykonał prawomocnego wyroku zobowiązującego go do rozpoznania wniosku o odszkodowanie, pozostaje w stanie rażącego naruszenia prawa. W związku z tym, sąd wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 2000 zł, przyznał skarżącej sumę pieniężną w kwocie 500 zł jako zadośćuczynienie za krzywdę oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Wysokość grzywny uwzględniała okres zwłoki i poprzednią sankcję.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2016 r., który zobowiązał organ do rozpoznania wniosku o odszkodowanie w terminie trzech miesięcy. Pomimo upływu terminu i wcześniejszego wymierzenia grzywny w 2017 r., organ nadal nie rozstrzygnął sprawy. Prezydent domagał się oddalenia skargi, wskazując na potrzebę dostarczenia przez pełnomocnika skarżącej dodatkowych dokumentów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Prezydentowi grzywnę w wysokości 2000 zł, stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, przyznał skarżącej sumę pieniężną w kwocie 500 zł oraz zasądził od Prezydenta na rzecz skarżącej kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Magdalena Durzyńska Protokolant starszy referent Justyna Kobylarczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi R. F. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 315/16 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 2000 (dwa tysiące) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz R. F. sumę pieniężną w kwocie 500 (pięćset) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz R. F. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Pismem z dnia [...] grudnia 2018 r. R. F. (dalej jako: skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 315/16. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] (dalej jako: organ/Prezydent) do rozpoznania w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, złożonego w trybie art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 ze zm.), wniosku z 13 kwietnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w [...] przy ul. [...] / ul. [...]. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1536/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wobec niewykonywania wyroku z dnia 24 sierpnia 2016r., wymierzył Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 złotych.
W związku z dalszym niepodejmowaniem przez organ rozstrzygnięcia w sprawie, skarżąca pismem z 19 grudnia 2018 r. ponownie wezwała Prezydenta [...] do wykonania prawomocnego wyroku z 24 sierpnia 2016 r., a następnie wniosła opisaną na wstępie skargę, w której domaga się: wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny, przyznania na jej rzecz od organu sumy pieniężnej w wysokości 2000 zł oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W motywach skargi przedstawiono dotychczasowy stan sprawy i wskazano, że pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu organ nie tylko nie wydał decyzji, ale nawet nie podjął jakichkolwiek czynności w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podał, że pismem z dnia 4 stycznia 2019 r. organ prowadzący postępowanie wezwał pełnomocnika strony do dostarczenia poświadczonych za zgodność z oryginałem kopii okładki, kopii całego działu pierwszego, drugiego i trzeciego księgi hipotecznej nr [...] oraz umów, oświadczeń i wniosków spisanych w księdze umów. Jednocześnie wskazano, że po otrzymaniu ww. dokumentów będzie możliwe dalsze procedowanie sprawy. Do 23 stycznia 2019 r. pełnomocnik nie dostarczył ww. dokumentów, a tym samym nie ma możliwości zakończenia przedmiotowego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
skarga jest zasadna.
Przedmiotowa skarga wniesiona została w trybie art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018r., poz. 1302), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." Przepis ten w § 1 stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 2 art. 154). Uwzględniając skargę sąd, w myśl § 7 art. 154 p.p.s.a., może ponadto przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie poza sporem jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 315/16 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy wniosku z wniosku z [...] kwietnia 2015 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położną w [...] przy ul. [...] / ul. [...]. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu 4 stycznia 2017 r. i od tej daty, zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a., rozpoczął swój bieg termin wyznaczony wyrokiem w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. W konsekwencji upłynął on 4 kwietnia 2017 r. Niekwestionowaną okolicznością jest przy tym, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania przez stronę do wykonania powyższego wyroku, jak też wymierzenia Prezydentowi [...] z tytułu zaistniałej zwłoki w jego wykonaniu grzywny (vide wyrok z 6 grudnia 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 1536/17), organ ów zawisłej przed nim sprawy administracyjnej nie rozstrzygnął.
Oznacza to, że od ponad 2 lat organ pozostaje przy wykonywaniu powyższego wyroku w stanie bezczynności, która w tych okolicznościach przybiera postać kwalifikowaną, a więc rażąco narusza prawo, w tym przede wszystkim narusza w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. i art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Nie sposób bowiem usprawiedliwić tak znacznej zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku i to mimo wymierzenia już z tego tytułu organowi grzywny - oczekiwaniem na złożenie dokumentów opisanych w piśmie organu z 4 stycznia 2019 r. Poza tym aktywność organu miała miejsce dopiero po złożeniu ponownej skargi na niewykonanie wyroku tutejszego sądu z 24 sierpnia 2016 r. To z kolei czyni zasadnym żądanie wymierzenia organowi z tytułu niewykonywania prawomocnego wyroku kolejnej grzywny w kwocie 2000 złotych. Jej wysokość uwzględnia zarówno okres zwłoki, jak i wymiar uprzednio z tego tytułu nałożonej sankcji.
Zasadne jest także uwzględnienie żądania przyznania skarżącej sumy pieniężnej, aczkolwiek w innej od oczekiwanej przez nia wysokości. Ten środek prawny nie ma charakteru stricte odszkodowawczego, ale stanowi swego rodzaju zadośćuczynienie za krzywdę jaką strona poniosła wskutek wadliwie działającej administracji publicznej. Mając zatem na uwadze kompensacyjną funkcję tego środka prawnego, Sąd uznał za wystarczający jego wymiar w kwocie 500 złotych na rzecz skarżącej. Suma wynikających z tego tytułu obciążeń finansowych organu (500zł), w połączeniu z ustaloną wyrokiem grzywną (2000 zł) jest przy tym na tyle dotkliwa, że powinna wypełnić także funkcję dyscyplinującą, a przez to doprowadzić do zakończenia przez Prezydenta [...] zawisłego przed nim postępowania, bez konieczności występowania przez stronę ubiegająca się o odszkodowanie z kolejną (tym razem trzecią) przewidzianą w art. 154 p.p.s.a skargą.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 7 w zw. z art. 154 § 6 oraz art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a. orzekł jak w punktach 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło