I SA/Wa 1820/07

PostanowienieWSA w Warszawie2008-04-02

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej, która nie posiada stałych dochodów ani oszczędności, a jej jedynym źródłem utrzymania są świadczenia z pomocy społecznej, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej, gdyż spełnia ona przesłankę z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA. Brak środków finansowych uniemożliwia samodzielne poniesienie kosztów profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
J.O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, zamierzając wnieść skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jego skargę na decyzję SKO w C. w przedmiocie zasiłku celowego. Skarżący jest bezrobotny, utrzymuje się z pomocy społecznej, a jego żona również jest bezrobotna. Prowadzą odrębne gospodarstwa domowe, a koszty utrzymania domu są dzielone. Skarżący nie posiada oszczędności ani wartościowych przedmiotów.
Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J.O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka w W. J. O. wnioskiem z dnia 10 marca 2008 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, wskazując na zamiar wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2008 r. oddalającego jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego. Z uzasadnienia wniosku oraz akt sprawy wynika, że skarżący zamieszkuje w domu jednorodzinnym, w którym zamieszkują ponadto teściowa oraz żona z dwójką dzieci. Każdy z dorosłych domowników prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, a opłaty związane z użytkowaniem zajmowanego domu dzielone są w równych częściach przypadających na każde gospodarstwo domowe. Skarżący jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Jedynym jego źródłem utrzymania są świadczenia uzyskiwane w ramach pomocy społecznej - średnio ok. [...] złotych miesięcznie netto. Prowadząca odrębne gospodarstwo domowe żona J. O. również jest osobą bezrobotną utrzymującą się ze świadczeń wypłacanych w ramach pomocy społecznej. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych, nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie rzeczy stwierdzono co następuje. Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Stosowanie zaś do art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). W świetle przedstawionej przez skarżącego sytuacji materialnej i rodzinnej oraz mając na uwadze zgromadzony w aktach administracyjnych sprawy materiał dowodowy, jak również uwzględniając to, że skarga kasacyjna od wyroku Sądu winna być stosownie do art. 175 § 1 powołanej ustawy sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika stwierdzić należy, że skarżący znajduje się w sytuacji kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie w sprawie adwokata. Niewątpliwie brak jakichkolwiek stałych dochodów czy oszczędności w gospodarstwie domowym skarżącego wskazuje, że nie jest on w stanie z całą pewnością zabezpieczyć środków finansowych niezbędnych do ustanowienie w sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru, bez uszczerbku koniecznego swojego utrzymania. Tym samym spełniona została przesłanka przyznania prawa pomocy określona w art. 246 § 1 pkt 2 powołanej ustawy. Jednocześnie wskazać należy, że podejmując niniejsze rozstrzygnięcie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżący zwolniony jest z obowiązku ich uiszczania z mocy ustawy, o czym poinformowany został pismem Sądu z dnia 21 listopada 2007 r. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. "a" powołanej wyżej ustawy, w myśl którego strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Rozciąga się ono na pełny tok postępowania, a więc także na postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło