I SA/Wa 1820/08

Referendarz Sądowy Dariusz Pirogowicz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Wyrokiem z dnia 4 marca 2009 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. P. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Wnioskiem z dnia 9 marca 2009 r. J. P. wniósł o przyznanie mu w niniejszej sprawie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. We wniosku skarżący podał, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, jego źródłem utrzymania jest emerytura w kwocie [...] złotych. Posiada on oszczędności w kwocie [...] złotych oraz [...] USD. Nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. Mając powyższe na uwadze stwierdzono co następuje. W myśl art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie J. P. wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, a więc w zakresie całkowitym w rozumieniu art. 245 § 2 powołanej ustawy. Stosownie zaś do art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. W badanej sprawie J. P. nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez ryzyka wystąpienia uszczerbku swojego utrzymania - co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przeciwnie w przedstawionym stanie faktycznym dotyczącym jego sytuacji materialnej nie można stwierdzić, by poniesienie kosztów ustanowienia adwokata jak również uiszczenie wpisu od skargi kasacyjnej (wynoszącego 100 złotych) oraz ewentualnych opłat kancelaryjnych leżało poza zakresem jego możliwości finansowych. Skarżący posiada stałe i regularne źródło dochodów w postaci emerytury w kwocie [...] złotych miesięcznie. Posiada również znaczne oszczędności ([...] złotych oraz [...] USD). W tej sytuacji nie sposób uznać, iż poniesienie przez skarżącego kosztów sądowych czy też ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru mogłoby stwarzać zagrożenie dla jego ekonomicznej egzystencji. Tym bardziej, że skarżący nie przedstawił żadnych informacji na temat ponoszonych w gospodarstwie domowym wydatków. Podkreślić należy, że instytucja prawa pomocy przewidziana ww. przepisami stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w swoich koniecznych kosztach utrzymania. Ubiegający się o taką pomoc powinien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych swoich kosztów utrzymania. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa. Przy czym, jak już wyżej wyjaśniono, to skarżący musi wykazać brak możliwości zabezpieczenia środków niezbędnych do prowadzenia procesu przez własne oszczędności. Takiego barku możliwości J. P. nie wykazał, ograniczając się jedynie do wskazania swoich dochodów oraz posiadanych oszczędności. W tej sytuacji, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.