I SA/Wa 1823/12

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 29 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. J. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie odmowy potwierdzenia prawa do rekompensaty postanawia: 1. przyznać S. J. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego. 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania S. J. prawa pomocy. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą i wezwaniem do uiszczenia wpisu w wysokości 2000 zł S. J. wystąpiła do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku skarżąca wyjaśniła, że prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest emerytura w wysokości [...] zł. Uzasadniając wniosek storna dodała, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych, gdyż ponosi znaczne wydatki na leki, na zakup żywności, opłacenie kosztów utrzymania mieszkania. Wskazała również, że nie posiada żadnych oszczędności, a jej majątek stanowi mieszkanie o powierzchni [...] m2. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zaznaczyć należy, iż w myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane wówczas, gdy wnioskujący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek istnieją podstawy do jego częściowego uwzględnienia, to znaczy do zwolnienia S. J. od uiszczenia wpisu od skargi i odmowy zwolnienia od uiszczenia kosztów w pozostałym zakresie. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi. Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Nie ulega jednak wątpliwości, że spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi jest aktualnie najwyższą opłatą. Podkreślić również należy, iż zasadą jest, że przyznanie prawa pomocy powinno być skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. W przypadku skarżącej brak jest podstaw do przyjęcia, że jej sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Co miesiąc uzyskuje ona stały dochód w postaci wypłacanej jej emerytury, ma również zapewnione potrzeby bytowe. Nie można zatem stwierdzić, że pozostaje w ubóstwie. To uzasadnia odmowę zwolnienia wnioskodawczyni ze wszystkich kosztów sądowych. Ponieważ jednak S. J. ujawniła, że z wypłacanej emerytury ponosi dodatkowe wydatki na zakup leków na leczenie i utrzymanie, a ponadto od uiszczenia wpisu od skargi uzależnione jest rozpoznanie skargi, a co za tym idzie odmowa zwolnienia od wpisu pozbawiałaby wnioskodawczynię możliwości rozpoznania skargi przez sąd – zasadne jest zwolnienie skarżącej z kosztów w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od uiszczenia wpisu. Jednorazowe opłacenie tej kwoty przy wykazanych dochodach i wydatkach może stanowić uszczerbek w koniecznym utrzymaniu dla skarżącej. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.