I SA/Wa 1824/09

PostanowienieWSA w Warszawie2010-03-18

Skład orzekający: Referendarz sądowy Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawcy spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, biorąc pod uwagę ich sytuację materialną i posiadany majątek?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy nie wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Posiadają oni znaczący majątek (dom w budowie, nieruchomość, budynek mieszkalny, samochód) oraz dochód, co pozwala im na uiszczenie wpisu sądowego, a tym samym nie spełniają przesłanek do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy W. i J. K. złożyli skargę na decyzję Ministra Infrastruktury dotyczącą wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania. Jednocześnie wystąpili o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawcy wskazali na wspólne gospodarstwo domowe, dochód z zagranicy oraz posiadany majątek, w tym dom w budowie, nieruchomość gruntową, budynek mieszkalny i samochód. Odpowiadając na wezwanie, W. K. wyjaśniła, że nie pracuje, nie osiąga dochodów i nie składa zeznań podatkowych, a także choruje.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania W. K. i J. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku W. K. i J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. i J. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania postanawia odmówić przyznania W. K. i J. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W. i J. K. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...], którą organ uchylił decyzję Wojewody [...] z [...] sierpnia 2008 r., nr [...], orzekającą o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa opisanej w niej nieruchomości, stanowiącej współwłasność m. in. J. K. i W. K., przeznaczonej na pas drogowy autostrady [...] oraz ustalającej odszkodowanie za dokonanie wywłaszczenie. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy wskazali, że prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, choć J. K. przebywa za granicą w [...]. Źródłem utrzymania wnioskodawczyni i jej męża jest kwota około [...], którą mąż co miesiąc przesyła do Polski. Jako posiadany majątek W. K. ujawniła dom w budowie, ½ nieruchomości w K. o powierzchni [...] ha, oraz budynek mieszkalny z 1948 roku przy ul. [...], a także samochód osobowy [...], rok produkcji [...] r. Odpowiadając na wezwanie referendarza sądowego do nadesłania dodatkowych dokumentów, w nadesłanym do Sądu piśmie z dnia 2 marca 2009 r. W. K. wyjaśniła, że nie może przedstawić zaświadczenia z Urzędu Skarbowego za 2008 r. ponieważ nie pracuje, nie osiąga żadnego dochodu i nie składa zeznań podatkowych. Dodała również, że nie posiada kont bankowych i lokat. Po przebytej w dniu 4 listopada 2004 r. chorobie do dnia dzisiejszego choruje. Na wstępie stwierdzić należy, że prawo pomocy zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). W sprawie niniejszej W. i J. K. domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na obecnym etapie postępowania rozpoznanie przez Sąd ich skargi jest uzależnione od uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 200 zł. Kwestia poniesienia innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych, czy wydatków nie jest obecnie znana, ponieważ łączna suma poniesionych w postępowaniu sądowym kosztów sądowych będzie zależna od przebiegu sprawy. Uwzględniając zatem sytuację materialną wnioskodawców i przedstawione przez nich argumenty stwierdzić należało, że są oni w stanie ponieść ww. koszty sądowe bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych wielokrotnie akcentowano, iż prawo pomocy powinno mieć zastosowanie dla osób bardzo ubogich, których sytuacja w sposób oczywisty wskazuje na niemożność samodzielnego uiszczenia kosztów sądowych bądź kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. Tymczasem skarżący mają zapewnione potrzeby bytowe – wskazuje na to ujawniony majątek – nie pozostają bez środków do życia, nie można zatem uznać, że ich sytuacja finansowa jest bardzo ciężka i przy wykazanym dochodzie uniemożliwia im opłacenie choćby wpisu od skargi. Na marginesie referendarz rozpoznający wniosek pragnie zauważyć, że W. i J. K. żądają przyznania im prawa pomocy w sprawie w której przedmiotem oceny Sądu jest legalność decyzji administracyjnej, którą m. in. ustalono na rzecz skarżących odszkodowanie za opisaną w niej nieruchomość w wysokości [...] zł. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło