I SA/Wa 1828/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-09-27

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osiągający stały, stosunkowo wysoki dochód i posiadający oszczędności, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, aby jego sytuacja materialna kwalifikowała go do przyznania prawa pomocy. Osiąganie stałego, wysokiego dochodu i posiadanie oszczędności wyklucza uznanie wnioskodawcy za osobę ubogą, której celem jest umożliwienie dochodzenia praw przed sądem. Nieznajomość przepisów prawa nie stanowi przesłanki do przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
M.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Ministra Infrastruktury. Wnioskodawczyni wskazała, że jest schorowana, przeznacza większość dochodu na leczenie i nie zna się na przepisach prawnych. Z oświadczenia majątkowego wynika, że osiąga miesięczny dochód w wysokości [...] zł, posiada mieszkanie oraz oszczędności w wysokości około [...] zł.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić M.K. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H.W. i M.K. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie podjęcia postępowania postanawia odmówić M.K. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. M.K. wnioskiem z dnia 24 września 2010 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi H.W. i M.K. na postanowienie Ministra Infrastruktury z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie podjęcia postępowania. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Źródłem jej utrzymania jest wynagrodzenie ze stosunku pracy w wysokości [...] zł miesięcznie. Posiadany majątek to mieszkanie o powierzchni [...] m². W uzasadnieniu wniosku skarżąca wskazała, że jest osobą schorowaną oraz większą część uzyskiwanego dochodu przeznacza na leczenie oraz utrzymanie. Wnioskodawczyni zaznaczyła, że "nie jest fachowcem od prawa i nie zna się na aktach i przepisach prawnych", w związku z czym przyznanie profesjonalnego pełnomocnika będzie dla niej wsparciem i ułatwi przebieg postępowania. Skarżąca wskazała ponadto, że posiada zasoby pieniężne w wysokości około [...] zł oraz oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym. Udzielenie prawa pomocy powinno sprowadzać się do przypadków, gdy sytuacja majątkowa strony jest wyjątkowo ciężka. Instytucja powyższa ma na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym. Każdy wnoszący sprawę do Sądu powinien zaś liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów postępowania zgodnie z przepisami obowiązującego prawa. Występując natomiast z wnioskiem o zwolnienie z obowiązku ponoszenia tych kosztów musi uprawdopodobnić okoliczności przemawiające za uwzględnieniem złożonego w tym przedmiocie wniosku. Mając na uwadze okoliczności niniejszej sprawy uznać należy, że M.K. nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej ją do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zauważyć należy, że z danych zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż skarżąca osiąga stały, stosunkowo wysoki dochód w wysokości [...] zł miesięcznie (który przeznacza wyłącznie na potrzeby własne), a ponadto posiada oszczędności pieniężne w wysokości około [...] zł. Nie można zatem uznać, że wnioskodawczyni jest osobą ubogą, pozbawioną środków do życia, a niewątpliwie do takich przypadków powinno sprowadzać się udzielenie prawa pomocy. Przeciwnie - sytuacja majątkowa skarżącej jest wyjątkowo dobra i z posiadanych środków pieniężnych jest ona w stanie – bez uszczerbku utrzymania koniecznego - ponieść koszty postępowania w sprawie. Dodatkowo podnieść trzeba, że przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy nie stanowią podnoszone we wniosku okoliczności dotyczące nieznajomości przepisów prawa. Jak wyżej wskazano rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy ocenia się jedynie wykazaną we wniosku sytuację materialną wnioskodawcy. Instytucja prawa pomocy ma natomiast na celu umożliwienie dochodzenia swoich praw przed sądem osobom najuboższym, które z przyczyn od siebie niezależnych nie są w stanie zdobyć środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym. W świetle powyższego stwierdzić należy, że w sprawie nie zaistniały przesłanki uzasadniające uwzględnienie złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło