I SA/Wa 183/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, sędzia WSA Jolanta Dargas (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, , po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 listopada 2021 r. nr DAP-WAR-723-15/2021 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 15 listopada 2021 r. nr DAP-WAR-723-15/2021 Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził niedopuszczalność zażalenia. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny: J. P. pismem z dnia 27 sierpnia 2021 r. złożył do Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie wniosek "o zwrot nieruchomości będących na terenie Miasta K. (...) W. F., M., D. (...) T. (...) i R.". Pismem z dnia 1 września 2021 r. znak: WS-VI.750.29.2021.MK Wojewoda Małopolski na podstawie art. 65 k.p.a. w związku z art. 142 ust. 1 i art. 4 pkt 9b ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 1990) przekazał ww. wniosek Staroście Krakowskiemu celem załatwienia zgodnie z posiadanymi kompetencjami. We wniosku J. P. jednoznacznie określona była treść żądania, a w sprawach o zwrot wywłaszczonej nieruchomości wojewoda jest organem wyższego stopnia w stosunku do starostów oraz prezydentów miast na prawach powiatu (art. 9a u.g.n.). W dniu 27 września 2021 r. J. P. skierował do Wojewody Małopolskiego kolejne pismo zatytułowane "Skarga-Odwołanie" wnosząc o ponowne rozpatrzenie jego wniosku z dnia 27 sierpnia 2021 r. z uwagi na fakt, iż intencją wnioskodawcy było nie tylko ubieganie się o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, ale również, "że nieruchomości nie podlegały pod dekrety na cele reformy rolnej, czy nacjonalizacji i inne co rozpatruje Wojewoda lub stosowne ministerstwa". Wojewoda Małopolski uwzględniając wniosek J. P. z dnia 27 sierpnia 2021 r. jak również skargę zainteresowanego z dnia 27 września 2021 r. wszczął postępowanie administracyjne w żądanym zakresie. Całość korespondencji została przekazana do Oddziału Rewindykacji Mienia Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w K., do którego kompetencji należy rozpatrywanie w imieniu Wojewody Małopolskiego spraw w trybie § 5 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. z 1945 r. nr 10, poz. 51 ze zm.). Przy piśmie z dnia 27 września 2021 r. J. P. skierował do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zażalenie na "czynności Wojewody Małopolskiego". Minister wskazał, że podstawę prawną pisma Wojewody Małopolskiego z dnia 1 września 2021 r. znak: WS- VI.750.29.2021.MK przekazującego zgodnie z kompetencjami Staroście Krakowskiemu wniosek J. P. był art. 65 k.p.a. Stanowi on, iż jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Z treści tego przepisu wynika, iż przekazanie podania organowi właściwemu następuje w formie czynności materialno-technicznej, a na zawiadomienie o przekazaniu podania nie przysługuje zażalenie, ani żaden środek zaskarżenia. Zażalenie na zawiadomienie, co do którego ustawodawca nie przewidział uprawienia do jego zaskarżenia jest zażaleniem niedopuszczalnym (vide wyrok WSA w Gliwicach sygn. akt I SA/G11313/18). W myśl przepisu art. 134 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez J. P. na zawiadomienie Wojewody Małopolskiego z dnia 1 września 2021 r. Skargę na postanowienie Ministra do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł J. P. nie podnosząc w niej żadnych zarzutów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie z dnia 23 sierpnia 2022 r. skarżący podtrzymał skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd w zakresie dokonywanej kontroli bada czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi ani powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozpoznając sprawę niniejszą w ramach powyższych kryteriów Sąd uznał skargę za niezasadną. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności jest postanowienie o stwierdzeniu niedopuszczalności zażalenia. Powyższe postanowienie zostało wydane na podstawie art. 134 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania i został on zastosowany w zw. z art. 144 k.p.a., zgodnie z którym w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Niedopuszczalność odwołania (zażalenia) może wynikać z przyczyn o charakterze przedmiotowym, jak i podmiotowym. Niedopuszczalność odwołania z przyczyn przedmiotowych obejmuje przypadki braku przedmiotu zaskarżenia oraz przypadki wyłączenia przez przepisy prawne możliwości zaskarżenia rozstrzygnięcia w toku instancji. Niedopuszczalność zaś odwołania z przyczyn podmiotowych obejmuje sytuacje wniesienia odwołania przez jednostkę niemającą legitymacji do wniesienia tego środka odwołania, a zatem gdy odwołanie wniosła osoba trzecia lub podmiot na prawach strony, który nie brał udziału w postępowaniu przed organem I instancji albo też wniesienia odwołania przez stronę niemającą zdolności do czynności prawnej (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H.BECK, Warszawa 2016 r., str. 600). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że w konkretnym przypadku zachodzi niedopuszczalność wniesionego przez stronę skarżącą zażalenia, które zostało złożone na zawiadomienie Wojewody Małopolskiego z dnia 1 września 2021 r., sporządzone na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., o przekazaniu wniosku skarżącego m.in. o zwrot nieruchomości według właściwości innemu organowi, a więc z przyczyny o charakterze przedmiotowym. Badając dopuszczalność zażalenia w niniejszym przypadku przede wszystkim podnieść należy, że podstawą sporządzenia zawiadomienia z dnia 1 września 2021 r. był art. 65 § 1 k.p.a. Stanowi on, iż jeżeli organ administracji publicznej, do którego podanie wniesiono, jest niewłaściwy w sprawie, niezwłocznie przekazuje je do organu właściwego, zawiadamiając jednocześnie o tym wnoszącego podanie. Zawiadomienie o przekazaniu powinno zawierać uzasadnienie. Organ administracji publicznej zatem, który uznał się za niewłaściwy, nie wydaje zaskarżalnego postanowienia o przekazaniu podania organowi właściwemu, lecz zawiadamia na piśmie wnoszącego podanie o tym, że przekazał jego podanie organowi właściwemu. Surogatem ochrony prawnej wnoszącego podanie jest wymaganie, aby zawiadomienie o przekazaniu zawierało uzasadnienie. Organ przekazujący podanie powinien zatem nie tylko wskazać organ właściwy do rozpatrzenia podania, ale także przedstawić powody, dla których uznał się za niewłaściwy, i powody, dla których właściwy jest organ wskazany w zawiadomieniu o przekazaniu podania (zob. A. Wróbel. Art. 65. W: Komentarz aktualizowany Kodeksu postępowania administracyjnego. System Informacji Prawnej LEX, 2018). Podkreślić przy tym należy, że zgodnie z art. 141 § 1 k.p.a. na postanowienia przysługuje zażalenie jedynie wtedy, gdy kodeks tak stanowi. W tej sytuacji organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność zażalenia wniesionego przez skarżącego na zawiadomienie z dnia 1 września 2021 r. z uwagi na to, że tego rodzaju czynność organu nie podlega zaskarżeniu. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Sprawa została w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 tej ustawy.