I SA/Wa 1837/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska (spr.) Sędziowie WSA Joanna Skiba WSA Przemysław Żmich Protokolant Referent Anna Kaczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi J. M. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 kwietnia 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 54/18 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. w pozostałej części skargę oddala; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz skarżącego J. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Skarżący J. M. pismem z 2 sierpnia 2019 roku wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie ze skargą na niewykonanie przez Prezydenta [...] (Prezydent) prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 kwietnia 2018 roku, sygn. akt I SAB/Wa 54/18. Skarżący wyjaśnił, że 6 kwietnia 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] i ul. [...] w terminie trzech miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem. Wskazał, że pomimo upływu terminu terminu nie doszło do wykonania wyroku. Wyjaśnił, że 18 listopada 2018 roku złożył kolejne pismo, które pozostało bez odpowiedzi. Wobec powyższego wniósł o wymierzenie Prezydentowi grzywny w maksymalnej wysokości, stwierdzenie że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa przyznanie mu sumy pieniężnej oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w toku postępowania dowodowego gromadzi dokumenty potwierdzającej prawo własności do nieruchomości, stwierdzające czy działka była zabudowana w chwili wejścia w życie dekretu, kiedy teren objęty roszczeniem został przejęty przez inwestora oraz kiedy rozpoczęto prace związane z realizacją inwestycji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi grzywny. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a." Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 6 kwietnia 2018 roku, sygn. akt I SAB/Wa 54/18 zobowiązał Prezydenta do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] i [...], hip. [...], dz. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu 11 lipca 2018 roku, zatem wyznaczony przez sąd termin rozpoznania wniosku upłynął 11 października 2018 roku. Okolicznością niesporną jest, że do dnia wydania niniejszego orzeczenia, mimo uprzedniego wezwania organu przez Skarżącego do wykonania prawomocnego wyroku, Prezydent nie rozstrzygnął sprawy objętej przedmiotowym wnioskiem. Skoro zaś Prezydent w terminie wyznaczonym wyrokiem z 6 kwietnia 2018 roku sprawy nie załatwił, a wyrok ten zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym w nim terminie, to w tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi grzywny, jest niewątpliwie uzasadniony. Zważyć bowiem należy, że niewykonywanie wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja wszak prowadzić musi nieuchronnie do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Świadczy przy tym o braku poszanowania prawa przez organy, które same zobowiązane są do jego stosowania. Wobec powyższego uznać należało, że konieczne jest wymierzenie organowi grzywny w wysokości 1000 (tysiąc) złotych, która to kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. i jest adekwatna z punktu widzenia wielkości przekroczenia terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Sąd. W ocenie Sądu, uwzględniając czynności jakie organ podejmował po zwrocie akt nie można uznać, że bezczynność w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Za takim stanowiskiem przemawia fakt, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ po otrzymaniu akt administracyjnych sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu dokonał szeregu czynności zmierzających do załatwienia wniosku m.in. dołączył do akt sprawy zdjęcia lotnicze obejmujące rejon ulic, przy których znajduje się nieruchomość, której dotyczy wniosek o odszkodowanie, z lat 1954-1955, zwrócił się o nadesłanie dokumentów potwierdzających meldowanie pierwszych lokatorów w budynku przy ul. [...] i [...], wystąpił o przesłanie dokumentów dotyczących budowy budynków przy ul [...] i [...], zwrócił się do Spółdzielni Mieszkaniowej [...] o nadesłanie dokumentów dotyczących budowy tychże budynków, wystąpił do Archiwum Państwowego o nadesłanie dokumentów potwierdzających meldowanie pierwszych lokatorów w tychże budynkach w tym w szczególności potwierdzonych za zgodność z oryginałem ksiąg meldunkowych przekazanych przez dzielnicę [...], oraz o przeprowadzenie kwerendy terenu w rejonie ul [...] i [...]. Prezydent poinformował Skarżącego podejmowanych czynnościach wyjaśniając jednocześnie jakie przesłanki wymagane są dla przyznania odszkodowania w świetle art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 roku (Dz. U. z 2018 roku, nr 14 poz., 130, ze zm., dalej : "ustawa o gospodarce nieruchomościami"). W toku postępowania Skarżący wskazywał, że skoro złożony przez jego poprzedniczkę prawną wniosek dekretowy został już częściowo rozpoznany poprzez ustanowienie prawa użytkowania wieczystego to uznać należy, że zostały już w sprawie zgromadzone wszystkie niezbędne dowody. Odnosząc się do tego argumentu wskazać należy że w toku postępowania z wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu na podstawie art. 7 ust. 1 i ust. 2 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279 z późn. zm.) badane są inne okoliczności niż w toku postępowania o przyznanie odszkodowania na podstawie art. 215 ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Z tego powodu sąd nie uwzględnił również wniosku o przyznanie Skarżącemu sumy pieniężnej i w tej części skargę oddalił. Wyjaśnić należy, że suma pieniężna z art. 154 § 7 P.p.s.a. ma charakter kompensacyjny i prewencyjny. Z treści omawianego przepisu wyraźnie wynika, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia skarżącemu za oczekiwanie na rozpoznanie jego sprawy. Środek ten powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu oraz w sytuacji, gdy istnieje uzasadniona obawa, że bez nałożenia tej sankcji organ sprawy nadal nie załatwi. Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, Skarżący w żaden sposób nie uzasadnił wniosku o przyznanie od organu sumy pieniężnej. Z treści skargi nie wynika w szczególności, aby Skarżący doznał krzywdy w związku z niewykonaniem przez organ administracji wyroku, którą należałoby zrekompensować i która to okoliczność mogłaby podlegać ocenie Sądu orzekającego. Wobec powyższego, na podstawie art. 154 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie 1 wyroku. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 wyroku wydane zostało na podstawie art. 154 § 2 P.p.s.a. Rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 3 wyroku wydane zostało na podstawie art. 151 P.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. i 205 § 2 P.p.s.a. zasądzając na rzecz Skarżącego kwotę 200 złotych tytułem uiszczonego wpisu.