I SA/Wa 1868/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędziowie WSA Iwona Owsińska- Gwiazda (spr.) Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Jolanta Dominiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 marca 2009 r. sprawy ze skargi S.D. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy nadania licencji zawodowej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącego S.D. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej dalej kpa, po rozpatrzeniu wniosku S.D. o ponowne rozpatrzenie sprawy uchylił decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2008 r., nr [...] i umorzył postępowanie w sprawie odmowy nadania S.D. licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomości. W uzasadnieniu decyzji przedstawiono następujący stan sprawy: W związku z wnioskiem S.D. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna przeprowadziła w dniu 5 czerwca 2008 r. postępowanie kwalifikacyjne obejmujące część pisemną egzaminu, w trakcie którego sprawdziła przygotowanie teoretyczne kandydata do wykonywania działalności zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. W części pisemnej egzaminu S.D. uzyskał 51 punktów za rozwiązanie testu z wymaganych 70 na 100 punktów możliwych do uzyskania w związku z tym postępowanie zakończyło się wynikiem negatywnym. Na podstawie negatywnego wyniku postępowania kwalifikacyjnego zawartego w protokole przekazanym przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną oraz wobec nie wystąpienia przez kandydata o przystąpienie do poprawkowej części pisemnej egzaminu w terminie 14 dni od ogłoszenia wyniku części pisemnej egzaminu Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. odmówił nadania S.D. licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa nieruchomościami . W dniu 1 sierpnia 2008 r. S.D. wniósł o umożliwienie mu zdawania egzaminów w trybie poprawkowym , co uznano za wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Kandydat podniósł fakt braku możliwości telefonicznego skontaktowania się z pracownikami Ministerstwa w pierwszych dniach tuż po egzaminie. Minister Infrastruktury uchylając w/w decyzję i umarzając postępowanie przywołał przepis art. 9 k.p.a. uznając, iż nie zostały dopełnione postanowienia tego przepisu. Podniósł, iż art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 2007 roku o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. 2007 r., Nr 173, poz. 1218) dopuszcza możliwość uzyskania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami osobom posiadającym wykształcenie średnie bądź wyższe oraz ukończony kurs specjalistyczny w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami , jedynie do dnia 31 grudnia 2008 roku , jeżeli przejdą z wynikiem pozytywnym postępowanie kwalifikacyjne w związku z czym zgodnie z § 31 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 17 lutego 2005 roku w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami oraz zarządców nieruchomości ( Dz. U. Nr 35, poz. 314 ze zm.) S.D. może przystąpić do poprawkowej części pisemnej egzaminu o którym mowa w § 21 ust. 1 rozporządzenia. Na ostateczną, w administracyjnym toku instancji, decyzję Ministra Infrastruktury S.D. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego art. 9 k.p.a. Podniósł w szczególności, iż zaskarżoną decyzję doręczono mu dwa tygodnie przed pisemnym egzaminem, którego ostatni termin wyznaczony został na dzień 4 grudnia 2008 roku. W związku z tak krótkim terminem egzamin mu przepadnie, a tym samym możliwość uzyskania licencji pośrednika. Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując wcześniej zaprezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Rozpoznając skargę S.D. Sąd stwierdził, że jest ona uzasadniona, ponieważ postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone przez Ministra Infrastruktury z naruszeniem przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie w sprawie o nadanie uprawnień i licencji zawodowych w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami ma specyficzny charakter z uwagi na to, że jego wynik uzależniony jest m. in. rezultatów postępowania kwalifikacyjnego, jakiemu musi się poddać kandydat. Organ powołany do przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego oraz szczegółowy tryb tego postępowania określają przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami , a także przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 17 lutego 2005 roku w sprawie nadania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości ( Dz. U. z 2005r., Nr 35, poz. 314 ze zm.). Przepisy w/w rozporządzenia straciły moc z dniem 27 lutego 2008 roku na mocy § 59 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 15 lutego 2008 r. w sprawie nadania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami ( Dz. U. Z 2008 r., Nr 31, poz. 189). Jak wynika jednak z treści art. 9 ust. 1 ustawy z 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 173, poz. 1218) osoby z wykształceniem średnim lub wyższym, które ukończyły kurs specjalistyczny , mogą otrzymać licencje zawodową w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, jeżeli do dnia 31 grudnia 2008 r. przejdą z wynikiem pozytywnym postępowanie kwalifikacyjne, w trybie przepisów obowiązujących do dnia wejścia w życie tego przepisu to jest do dnia 1 stycznia 2008 roku. Przepis art. 127 § 3 k.p.a. stanowi, że od decyzji wydanej w I instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie , jednakże strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy; do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś jedynie na kontroli zasadności zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Niewątpliwie zasada ta ma również zastosowanie w postępowaniu wywołanym wnioskiem złożonym w trybie art. 127 § 3 k.p.a. Wniosek ten stanowi podstawę do ponownego przeprowadzenia - w całości – postępowania w sprawie .W sprawie niniejszej postępowanie w sprawie nadania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami , po złożeniu przez skarżącego wniosku o ponowne jej rozpatrzenie , przeprowadzono jedynie częściowo ,a mianowicie tylko przed organem centralnym. Tymczasem postępowanie o nadanie uprawnień i licencji zawodowych jest postępowaniem dwuetapowym: w pierwszym z nich Państwowa Komisja Kwalifikacyjna przeprowadza postępowanie kwalifikacyjne, w drugim zaś, w zależności od wyników tego postępowania, minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej nadaje uprawnienia i licencje zawodowe każdemu, kto przeszedł z wynikiem pozytywnym postępowanie kwalifikacyjne; w przeciwnym wypadku odmawia nadania określonych uprawnień bądź licencji (art. 191 i 192 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami t.j. Dz. U. z 2000 r. , Nr 46, poz. 543 ze zm. ). Zgodnie z art. 191 ust. 3 ustawy postępowanie kwalifikacyjne przeprowadza Państwowa Komisja Kwalifikacyjna, organ zaś żadnych uprawnień w tym zakresie nie posiada. Dlatego też wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy powinien być skierowany do Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej, która w ponownie przeprowadzonym postępowaniu kwalifikacyjnym winna ustosunkować się do zarzutów podniesionych przez skarżącego w swym wniosku. W przypadku uznania ich słuszności skarżący winien być dopuszczony do poprawkowej części pisemnej i od wyniku tego etapu zależeć winien dalszy bieg sprawy. Gdyby przyjąć odmienne od odmienne od prezentowanego wyżej stanowisko dwuinstancyjność niniejszego postępowania była by fikcyjna, skoro istnieje związanie organu wynikiem postępowania kwalifikacyjnego. Art. 192 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, iż odmowa nadania uprawnień i licencji zawodowych następuje w drodze decyzji. W postępowaniu tym ustawa nie wyłączyła dwuinstancyjności orzekania wynikającej z przepisów k.p.a., dlatego w pełni winny być w tym postępowaniu realizowane zasady wynikające z istoty postępowania odwoławczego, polegające na ponownym przeprowadzeniu w całości postępowania w sprawie. Marginesowo podnieść należy , iż z treści protokołu z przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego z 5 czerwca 2008 roku nie wynika w jaki sposób ogłoszony został wynik części pisemnej egzaminu. Tymczasem zgodnie z § 29 ust. 3 pkt 4 w/w rozporządzenia z 17 lutego 2005 r. przed rozpoczęciem części pisemnej egzaminu przewodniczący zespołu kwalifikacyjnego informuje kandydatów o sposobie ogłoszenia wyników części pisemnej egzaminu. Od ogłoszenia tych wyników rozpoczyna bieg 14 dniowy termin do pisemnego wystąpienia zainteresowanego do ministra o przystąpieniu do poprawkowej części egzaminu - § 31 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 28 grudnia 2007 r. ( Dz. U. Nr 250, poz. 1874). Jeżeli treść protokołu miałaby odzwierciedlać przebieg postępowania kwalifikacyjnego i jednocześnie jeżeli protokół stanowi podstawę do nadania lub odmowy nadania uprawnień zawodowych , to musi być pełny i musi zawierać odzwierciedlenie rzeczywistego przebiegu przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego. Brak wskazania sposobu ogłoszenia wyników nie pozwala na ustalenie kiedy dokonano ogłoszenia i od jakiej daty należy liczyć upływ w/w 14 dniowego terminu do ubiegania się o przystąpienie do części poprawkowej. Reasumując stwierdzić należy, iż na skutek powyższych uchybień w postępowaniu kwalifikacyjnym doszło w sprawie niniejszej do naruszenia przepisów postępowania art. 127 § 3 kpa w związku z art. 15 k.p.a. , art. 191 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz wyżej cytowanych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 17 lutego 2005 roku, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Mankamentem zaskarżonego rozstrzygnięcia jest także brak wskazania przez organ podstaw do umorzenia postępowania w sprawie odmowy nadania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Rozpoznając ponownie wniosek skarżącego organ winien mieć na uwadze oprócz powyższych uwag treść art. 9 ust. 1 ustawy z 24 sierpnia 2007 r. o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 173, poz. 1218) . Z powyższych przyczyn Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku. ----------------------- 1