I SA/Wa 1877/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie NSA Anna Lech WSA Emilia Lewandowska Protokolant Anna Oleksiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 listopada 2005 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie zajęcia nieruchomości pod autostradę oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2003 r. nr [...] udzielającą Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad zezwolenia na niezwłoczne zajęcie, w celu budowy obwodnicy miasta W., nieruchomości położonej w W., stanowiącej niezabudowane działki gruntu oznaczone numerami geodezyjnymi: [...] o powierzchni [...] ha, [...] o powierzchni [...] ha i [...] o powierzchni [...] ha, wraz z nadaniem decyzji tej rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano, że na podstawie decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...] listopada 2001 r. nr [...] zostały ustalone warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla projektowanego obejścia W. w ciągu drogi krajowej nr [...] na parametrach drogi ekspresowej i mostu na rzece B. W związku z powyższym Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. pismem z dnia 4 września 2003r. zwróciła się do Wojewody [...] o wywłaszczenie opisanej na wstępie nieruchomości stanowiącej własność: T. D., M. K., K. K., H. Ł., H. P., J. P., M. P., S. P., S. P., W. P. oraz W. P. – jako niezbędnej do zrealizowania przez wnioskodawcę celu publicznego tj. budowy wyżej wskazanej drogi. Jednocześnie Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. wniosła o wydanie - w trybie art. 17 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U. Nr 80, poz. 721) - decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości i nadanie tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Pismem z dnia 3 grudnia 2003r. Wojewoda [...] działając na podstawie art. 15 i art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. zawiadomił strony o wszczęciu w/w postępowania wywłaszczeniowego, a następnie w dniu [...] grudnia 2003r. ten sam organ wydał decyzję nr [...] zezwalając Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości i nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności. Od decyzji Wojewody K. K. oraz H. P. złożyli odwołania. Odwołująca się K. K. podniosła w szczególności, iż w/w decyzja będąc bezzasadną godzi w jej interesy, gdyż zezwala bez zapłaty na zajęcie jej gruntów. Stwierdziła także, iż od początku postępowania wyrażała zgodę na przeniesienie własności gruntów, ale za "godziwą cenę", a żaden rzeczoznawca nie obejrzał do tej pory gruntu. Ponadto zarzuciła organom, że niewłaściwie stosują prawo, które nie może działać wstecz i w którym obowiązuje "hierarchiczność". H. P. natomiast wskazał, iż nie dokonano prawidłowej inwentaryzacji wszystkich zasobów działek i nie uwzględniono przewidywanej kasacji drogi do działki, która ma być pozostawiona właścicielom, a podjęcie w tych warunkach budowy uniemożliwi ustalenie stanu faktycznego. Po rozpatrzeniu odwołania i całości akt sprawy Minister Infrastruktury stwierdził, że przepis art. 17 ust. l ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych, stanowi, iż po wszczęciu postępowania wywłaszczeniowego wojewoda, na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, udziela w uzasadnionych przypadkach, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości przeznaczonych na pasy drogowe. Zgodnie zaś z art. 17 ust. 2 powołanej ustawy - decyzji tej nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności, jeżeli jest to niezbędne do wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postępowanie wywłaszczeniowe dotyczące przedmiotowej nieruchomości, wszczęte na wniosek Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, nie zostało dotychczas zakończone decyzją ostateczną, co oznaczało, że spełniona została pierwsza z przesłanek warunkujących możliwość wydania decyzji w trybie art. 17 cytowanej ustawy. Powołując się na treść pisma z dnia 4 września 2003r. Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. organ odwoławczy uznał, że potrzeba realizacji budowy dwujezdniowej drogi obwodowej w ciągu drogi krajowej nr [...] na odcinku [...] stanowi ważny interes społeczny bowiem na inwestycję tę zostały pozyskane środki z Funduszu [...] i [...], a niedotrzymanie harmonogramu prac spowoduje cofnięcie przyznanych pieniędzy, co z kolei będzie stratą dla Kraju. Ponadto podniesiono, iż Droga Krajowa nr [...] obciążona jest znacznie ruchem, a przedłużające się rozpoczęcie prac drogowych na tym odcinku pogarsza w dalszym ciągu sytuację komunikacyjną. Ponieważ zaś - zgodnie z wspomnianą na wstępie decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - inwestor zobowiązany był dysponować terenem w celu uzyskania pozwolenia na budowę - okoliczność ta uzasadnia nadanie decyzji o niezwłocznym zajęciu rygoru natychmiastowej wykonalności. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniach, Minister zauważył, że w swej istocie dotyczą one postępowania wywłaszczeniowego i wykraczają poza zakres postępowania w przedmiocie udzielenia zgody inwestorowi na niezwłoczne zajęcie nieruchomości z nadaniem decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wydane zaś w tym przedmiocie decyzje nie kończą samego postępowania wywłaszczeniowego, ale jedynie pozwalają Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. na zajęcie przedmiotowej nieruchomości. Powyższa decyzja stała się z kolei przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą wniosła K. K. domagając się uchylenia w/w decyzji. Skarżąca przytaczając w dużej części argumenty zgłoszone w odwołaniach, a odnoszące się do braku określenia wysokości odszkodowania czy wręcz braku podstaw do wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego, gdyż nie prowadzono z nią wcześniej właściwych negocjacji, twierdziła, że niniejszy przypadek nie był "uzasadnionym" w rozumieniu przepisu art. 17 cytowanej wyżej ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., organ odwoławczy nie odniósł się do jej argumentów zgłoszonych w odwołaniu, a jedynie działał arbitralnie i pochopnie naruszając przepisy art. 7, 8, 9 i 10 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje, w zakresie swojej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonych aktów lub czynności organów administracji publicznej. Przy czym kontrola Sądu sprowadza się do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny jedynie ocenia wydany akt pod względem jego legalności. W związku z powyższym rozpatrując materiał dowodowy zgromadzony w niniejszej sprawie i oceniając podniesione przez skarżącą zarzuty Sąd doszedł do przekonania, że zarzuty te nie podważają legalności zaskarżonej decyzji. Decyzja ta wprawdzie pozostaje w związku z wszczęciem i prowadzeniem postępowania wywłaszczeniowego, ale stanowi odrębne rozstrzygnięcie od decyzji orzekającej o wywłaszczeniu i ustalającej wysokość należnego uprawnionemu odszkodowania. Z tego powodu Minister Infrastruktury nie miał obowiązku odnieść się w uzasadnieniu swojej decyzji do tych zarzutów zgłoszonych w odwołaniach, które dotyczyły kwestii odszkodowania i nieprawidłowości związanych z samym postępowaniem wywłaszczeniowym. Również w postępowaniu sądowym, wywołanym niniejszą skargą tego rodzaju argumentacja nie może wywrzeć spodziewanego skutku, gdyż nie kwestia wywłaszczenia i wysokości przyznanego odszkodowania była przedmiotem decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie gruntu wraz z nadaniem temu orzeczeniu klauzuli rygoru natychmiastowej wykonalności. Natomiast za niezasadne Sąd uznał zarzuty, w których skarżąca podnosiła, że przedmiotowa decyzja została wydana bez właściwego uzasadnienia. Organ bowiem dokładnie wskazał dlaczego decyzja taka została wydana wyjaśniając, że potrzeba szybkiej realizacji planowanej inwestycji drogowej nie tylko leży w interesie użytkowników Drogi Krajowej nr [...], która jest znacznie obciążona ruchem, co w domyśle ma poprawić bezpieczeństwo poruszania się po drodze, ale przede wszystkim pośpiech ten warunkuje kwestia przyznanych środków unijnych, które – w przypadku niedotrzymania warunków harmonogramu prac - mogą być przekazane na zgłoszone zadania z listy rezerwowej, co spowoduje stratę dla całego Kraju. Przekonywujące są także motywy odnoszące się do potrzeby nadania w/w decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności ze względu na konieczność wykazania przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością w celach budowlanych. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd – z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – orzekł jak w sentencji.