I SA/Wa 1880/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-14

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi stwierdzającej, że określone nieruchomości nie podlegają przepisom dekretu o reformie rolnej, ze względu na ryzyko wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków prawnych?
Ratio decidendi
Wykonanie decyzji stwierdzającej, że nieruchomości nie podlegają przepisom dekretu o reformie rolnej, może prowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych i znacznej szkody, takich jak wpis prawa własności na rzecz spadkobierców byłego właściciela i późniejsze zbycie nieruchomości, co uzasadnia wstrzymanie jej wykonania na podstawie art. 61 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Powiat złożył skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, która uchyliła decyzję Wojewody i orzekła, że określone parcele budowlane i gruntowe, na których znajdował się dwór i zabudowania gospodarcze majątku, nie podpadały pod działanie dekretu o reformie rolnej. W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując obawą wpisu prawa własności na rzecz następcy prawnego byłego właściciela i późniejszego zbycia nieruchomości, co mogłoby skutkować działaniem rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Powiatu [...] o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Powiatu [...] na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie reformy rolnej wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 12 października 2015 r. Powiat [...] reprezentowany przez radcę prawnego M. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. nr [...] uchylającą w części decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2012 r. i orzekającą, że parcele budowlane pb [...], pb [...], część pb [...] (w granicach odpowiadających pb [...]) oraz parcele gruntowe pgr [...], część pgr [...] (w granicach odpowiadających pgr [...]), część pgr [...] (w granicach odpowiadających pgr [...]), część pgr [...] (w granicach odpowiadających pgr [...]), część pgr [...] (w granicach odpowiadających pgr [...] i pgr [...]) oraz pgr [...], na których znajdował się dwór i zabudowania gospodarcze majątku [...] nie podpadały pod działanie art. 2 ust. 1 lit. e dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej (Dz. U. z 1945 r. Nr 3 poz. 13). W skardze zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając wniosek pełnomocnik skarżącego podniósł, że zachodzi obawa dokonania wpisu w księdze wieczystej, prowadzonej dla ww. nieruchomości, prawa własności na rzecz następczyni prawnej byłego właściciela majątku, a w dalszej kolejności zbycia tej nieruchomości. Może to skutkować zdaniem strony, skutkiem działania rękojmi wiary publicznej ksiąg wieczystych, w przypadku pozytywnego rozstrzygnięcia, brakiem możliwości ponownego wpisu prawa własności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści powyższego przepisu wynika, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest istniejące realne niebezpieczeństwo zaistnienia takiej szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Celem omawianej instytucji jest zatem ochrona strony przed wystąpieniem nieodwracalnych skutków lub znacznej szkody przed zbadaniem przez sąd administracyjny legalności zaskarżonego aktu. Badając całokształt okoliczności sprawy uznać należało, że zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługiwał na uwzględnienie. Decyzja o stwierdzeniu, że wskazana nieruchomość nie podpadała pod działanie przepisów art. 2 ust. 1 lit. e) dekretu PKWN z dnia 6 wrzenia 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej zalicza się do aktów o charakterze deklaratoryjnym, które co do zasady nie podlegają wykonaniu, jednakże nie można pominąć następstw prawnych powstałych w wyniku wydania takiego aktu. Stwierdzenie, że oznaczone nieruchomości nie podpadały pod działanie dekretu o przeprowadzeniu reformy rolnej, wywołuje skutek prawno-rzeczowy prowadzący do wykreślenia podmiotu publicznoprawnego z księgi wieczystej (o ile był on ujawniony). W konsekwencji powyższego spadkobiercy dawnych właścicieli będą mogli podjąć działania zmierzające do realizacji przysługujących im praw, np. działania zmierzające do zbycia nieruchomości czy jej obciążenia. To zaś oznacza, że istnieje realna możliwość spowodowania nieodwracalnych skutków prawnych oraz wyrządzenia znacznej szkody. Organ administracyjny działający w granicach swojej właściwości i kompetencji nie będzie miał przy tym żadnych możliwości prawnych zniweczenia skutków cywilnoprawnych, które mogą powstać w wyniku np. zawartej umowy sprzedaży. Zatem powołane we wniosku okoliczności stanowią przesłankę pozytywną do jego uwzględnienia i wstrzymania wykonania decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2015 r. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło