I SA/Wa 1888/08

Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. i S. małż. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi A. i S. małż. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia i zmiany ostatecznej decyzji w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. A. i S. małż. K. wnioskiem z dnia 12 stycznia 2009 r., złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, wystąpili do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego w sprawie ze skargi A. i S. małż. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia i zmiany ostatecznej decyzji w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątkowym i uzyskiwanych dochodach zawartego we wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawcy prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z dwoma dorosłymi synami M. i P.. Źródłem utrzymania rodziny jest renta S.K. w wysokości [...] zł miesięcznie oraz emerytura A.K. w wysokości [...] zł miesięcznie. P.K. pobiera zasiłek socjalny w wysokości [...] zł, z czego co miesiąc potrącana jest kwota [...] zł ([...]). M.K. prowadzi natomiast działalność gospodarczą, z czego osiąga dochód w wysokości [...] zł miesięcznie. Posiadany przez wnioskodawców majątek to dom o powierzchni [...] m² oraz działka o powierzchni około [...] m². Wobec podniesionych we wniosku okoliczności, celem oceny rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego wnioskodawców, pismem z dnia 16 stycznia 2009 r. wezwano skarżących do złożenia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem negatywnych skutków prawnych, dodatkowych dokumentów, w tym do złożenia stosownych dokumentów potwierdzających wysokość świadczeń emerytalno – rentowych uzyskiwanych przez wnioskodawców, dokumentu (z właściwego Urzędu Skarbowego) potwierdzającego wysokość dochodu uzyskiwanego przez M.K. z prowadzonej działalności, a także wyciągów lub wykazów z posiadanych przez wnioskodawców oraz pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym synów wnioskodawców - rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z okresu ostatnich trzech miesięcy. Wezwanie doręczone zostało w dniu 21 stycznia 2009 r. Termin do jego wykonania upływał zatem w dniu 28 stycznia 2009 r. Mimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie wykonali wezwania – nie nadesłali żądanych dokumentów, pozwalających na pełna ocenę ich sytuacji materialnej. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2). Podkreślić należy, że instytucja przyznania prawa pomocy jest rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana w przypadkach wyjątkowych, wobec osób, których sytuacja materialna, bytowa jest trudna. Zawarte w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. W niniejszej sprawie A. i S. małż. K. nie wykazali dostatecznie, że znajdują się w sytuacji materialnej kwalifikującej ich do przyznania prawa pomocy. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W rozpoznawanej sprawie A. i S. małż. K. pismem z dnia 16 stycznia 2009 r. zostali wezwani do złożenia dodatkowych dokumentów, pozwalających na pełne wyjaśnienie ich sytuacji materialnej i rodzinnej, a tym samym ustalenie istnienia przesłanek do ewentualnego pozytywnego załatwienia złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mimo upływu wyznaczonego terminu skarżący nie wykonali wezwania - nie nadesłali żądanych dokumentów. Stwierdzić zatem należy, że wnioskodawcy nie wykazali należycie, iż nie są w stanie ponieść kosztów postępowania i brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego w tym przedmiocie wniosku. W tej sytuacji w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.