I SA/Wa 1889/16
WyrokWSA w Warszawie2017-05-18
Skład orzekający: Magdalena Durzyńska, Elżbieta Lenart, Bożena Marciniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania administracyjnego na podstawie art. 98 § 1 i § 2 kpa może zostać utrzymane w mocy pomimo upływu trzyletniego terminu na wznowienie postępowania oraz czy brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności takiego postanowienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie postępowania na wniosek strony, przy braku sprzeciwu innych stron i bez zagrożenia interesu społecznego, jest zgodne z art. 98 § 1 kpa. Ponadto, jeśli w okresie trzech lat od zawieszenia żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane na podstawie art. 98 § 2 kpa, co skutkuje umorzeniem postępowania jako bezprzedmiotowego. Wobec braku rażącego naruszenia prawa postanowienie o zawieszeniu postępowania nie podlega stwierdzeniu nieważności.Stan faktyczny
Wojewoda zawiesił postępowanie administracyjne na wniosek strony o potwierdzenie prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza granicami Polski. Zawieszenie nastąpiło po braku sprzeciwu innych stron i zawierało informację o skutkach prawnych upływu trzyletniego terminu na wznowienie postępowania. Po upływie tego terminu organ umorzył postępowanie. Skarżący kwestionowali zawieszenie i umorzenie, zarzucając naruszenie prawa i wadliwość postanowienia o zawieszeniu.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody z dnia [...] lipca 2010 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) WSA Bożena Marciniak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 18 maja 2017 r. sprawy ze skargi E. G. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia oddala skargę.
Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2015 .r nr [...]- po rozpatrzeniu wniosku E. G. i H. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy - utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr[...].
Postanowienie powyższe wydane zostało w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy
Prezydent [...] postanowieniem z [...] grudnia 2008 r. przekazał Wojewodzie [...] do rozpatrzenia, zgodnie z właściwością, wniosek H. K. z 29 grudnia 1991 r. w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez G. K. i A. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, w miejscowości N., gmina W., powiat brzeski, w dawnym województwie poleskim.
W dniu 30 grudnia 2008 r. H. K. - działając w imieniu własnym, jak również z upoważnienia E. G., H. M., J. B., J. B. i A. W. - ponowiła wniosek o potwierdzenie prawa do rekompensaty.
Następnie pismem z 5 marca 2010 r. E. S. - pełnomocnik H. K. i E. G., złożyła wniosek o zawieszenie prowadzonego postępowania do czasu uzupełnienia akt sprawy.
Pismem z 24 marca 2010 r. organ zwrócił się z pytaniem do pozostałych stron postępowania, czy nie wyrażają sprzeciwu wobec ww. wniosku o zawieszenie postępowania.
Wobec braku sprzeciwu stron Wojewoda [...] postanowieniem z [...] lipca 2010 r., nr [...] zawiesił postępowanie w sprawie wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
W powyższym postanowieniu strony zostały poinformowane o treści art. 98 § 2 kpa, tj., że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Postanowienie to zostało prawidłowo doręczone stronom.
W związku z niezłożeniem – w trzyletnim terminie – wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, Wojewoda Mazowiecki decyzją z dnia 30 lipca 2014 r. nr 1364/2014 umorzył postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione w miejscowości[...], gmina [...], powiat brzeski, w dawnym województwie poleskim.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła E. S. - działając jako pełnomocnik H. K. i E. G.
Minister Skarbu Państwa decyzją z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy ww. decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 30 lipca 2014 r.
W uzasadnieniu wyjaśnił, że zgodnie z art. 98 § 1 kpa organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Z kolei z treści § 2 tego przepisu wynika, iż jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania, żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane.
Wskazał także, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, odpowiednio w całości albo w części, co wynika z art. 105 § 1 kpa.
W dalszej części uzasadnienia Minister podniósł, iż w przedmiotowej sprawie - w związku z trudnościami w skompletowaniu wymaganych dokumentów – E. S., działając jako pełnomocnik H. K. i E. G., pismem z 5 marca 2010 r. zwróciła się do organu I instancji z prośbą o zawieszenie prowadzonego postępowania. Pozostali uczestnicy postępowania zostali poinformowani o wpłynięciu wniosku i nie zgłosili sprzeciwu. Wobec powyższego Wojewoda [...] postanowieniem z [...] lipca 2010 r. zawiesił na wniosek stron postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty.
Dodał, że nie ulega wątpliwości, iż podstawą zawieszenia postępowania administracyjnego był wniosek strony - zgodnie z art. 98 § 1 kpa. W związku z powyższym organ administracji publicznej podejmuje zawieszone w tym trybie postępowanie tylko wówczas, gdy wystąpi o to strona. Wynika to jednoznacznie z art. 98 § 2 kpa. Jeżeli strona w okresie 3 lat od daty zawieszenia postępowania nie zwróci się o jego podjęcie, to żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Wskazał również, że w przedmiotowej sprawie 3 letni termin rozpoczął bieg z dniem 12 lipca 2010 r.
Następnie podniósł, iż w niniejszej sprawie najistotniejszą kwestią jest to, czy organ I instancji w postanowieniu o zawieszeniu postępowania poinformował stronę o konsekwencjach prawnych płynących z art. 98 § 2 kpa.
Jak wynika z treści uzasadnienia postanowienia z [...] lipca 2010 r. zawieszającego przedmiotowe postępowanie, strony zostały poinformowane o treści art. 98 § 2 kpa. Postanowienie zostało prawidłowo doręczone stronom. Zaś trzyletni termin do złożenia wniosku o jego podjęcie upłynął 12 lipca 2013 r. Z akt sprawy nie wynika, aby strony zwracały się z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania w powyższym ustawowym terminie.
Wobec powyższego organ I instancji nie mógł postąpić inaczej, jak po upływie trzyletniego terminu, uznać wniosek strony za wycofany i wydać decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego - jako bezprzedmiotowego.
Na zakończenie Minister podkreślił, że trzyletni termin, o którym mowa w art. 98 § 2 kpa ma charakter prekluzyjny, a więc nie może on zostać przywrócony. W związku z powyższym przytoczone przez stronę okoliczności dotyczące uchybienia terminu, związane z koniecznością przeprowadzenia szeregu spraw spadkowych, czy też dotyczących sprostowania istniejących dokumentów, pozostają bez wpływu na możliwość przywrócenia terminu do złożenia wniosku o podjęcie postępowania. Podsumowując uznał, iż żadna ze stron nie złożyła, w terminie trzech lat od dnia wydania postanowienia z [...] lipca 2010 r., wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, a zatem istniały podstawy do umorzenia postępowania.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu H. K. i E. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 22 marca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 3448/14 oddalił skargę E. G. i H. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego – w całości popierając argumentację organów orzekających w sprawie.
Sąd uznał, że w dniu 12 lipca 2013 r. upłynął 3 letni termin wskazany w art. 98 § 2 kpa i w tym terminie nie wpłynął wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania – wobec powyższego słusznie organ umorzył postępowanie. Uznanie bowiem żądania wszczęcia postępowania za wycofane czyni to postępowanie bezprzedmiotowym, wobec czego trafne było zastosowanie przez organ I instancji przepisu art. 105 § 1 kpa w zw. z art. 98 § 2 kpa.
Dodał, iż niezasadne są zarzuty skargi, że strona przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania powinna być powiadomiona o zbliżającym się upływie trzyletniego terminu i powinna mieć możność wypowiedzenia się i złożenia dokumentów. W postanowieniu o zawieszeniu postępowania z 12 lipca 2010 r. zawarta była informacja o treści art. 98 § 2 kpa – zatem organ nie miał obowiązku informowania, że zbliża się upływ trzyletniego terminu, o jakim mowa w tym art. Ponadto zarówno organy jak i Sąd nie są uprawnione do badania zasadności wniosku o potwierdzenie prawa do rekompensaty, trudności w zgromadzeniu przez strony dokumentów oraz przyczyn owych trudności.
Następnie pismem z dnia 24 lutego 2015 r. E. G. oraz H. K. - reprezentowani przez E. S., złożyli wniosek o stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania dotyczącego potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez G. K. i A. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Po rozpoznaniu tego wniosku Minister Skarbu Państwa postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności ww. postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr[...].
Zaś postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr[...].
W uzasadnieniu Minister przedstawił przebieg postępowania w sprawie stwierdzając, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności powyższego postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r.
Wskazał, iż Wojewoda [...]i - po wpłynięciu wniosku E. G. oraz H. K. o zawieszenie postępowania administracyjnego dotyczącego potwierdzenia prawa do rekompensaty - wystąpił pismem z dnia 24 marca 2010 r. do pozostałych stron postępowania tj. H. M., J. B., J. B. oraz i A. W. z zapytaniem, czy nie wyrażają sprzeciwu wobec wniosku z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie zawieszenia postępowania. W swoim piśmie organ zaznaczył, iż brak odpowiedzi na zapytanie organu co do kwestii zawieszenia postępowania zostanie potraktowany jako zgoda na zawieszenie postępowania. Z akt sprawy wynika, że strony nie odpowiedziały na zapytanie organu. Tym samym Wojewoda - przed wydaniem postanowienia z dnia 12 lipca 2010 r. - wykonał czynności wskazane w art. 98 § 1 kpa i wobec braku sprzeciwu pozostałych stron, postanowieniem z 12 lipca 2010 r. zawiesił postępowanie w sprawie.
W tych okolicznościach Wojewoda nie naruszył w żaden sposób przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego oraz ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2014 r. poz. 1090).
W ocenie Ministra Skarbu Państwa nie zaszły również inne przyczyny uzasadniające stwierdzenie nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r.
Stwierdził on, iż ww. postanowienie zostało skierowane do osób będących stronami w sprawie - co wynika z wniosku z dnia 30 grudnia 2008 r.
Postanowienie z dnia 12 lipca 2010 r. nie zawiera także wady powodującej jego nieważność z mocy prawa oraz nie zachodzą przesłanki wskazane w art. 156 § 1 pkt 5 i 6 kpa.
Postanowienie to nie kwalifikuje się także pod przesłankę powagi rzeczy osądzonej (art. 156 § 1 pkt 3 kpa), zostało również wydane przez organ właściwy w sprawie (art. 156 § 1 pkt 1 kpa). Z uwagi na fakt, iż w chwili wydania ww. postanowienia przesłanki wskazane w art. 5 ust. 3 pkt 1-3 ustawy z dnia 8 lipca 2005 r. nie zostały ustalone, organem właściwym w sprawie był Wojewoda [...] - ze względu na miejsce złożenia wniosku.
Podsumowując Minister wskazał, iż Wojewoda [...] zawieszając postępowanie na wniosek E. G. oraz H. K. nie naruszył art. 98 § 1 kpa. Tym bardziej nie można uznać, iż ten przepis został naruszony w sposób rażący. W przedmiotowej sprawie nie zaszły również przesłanki wskazane w art. 156 kpa uzasadniające stwierdzenie nieważności postanowienia z dnia 12 lipca 2010 r.
Mając powyższe na uwadze Minister Skarbu Państwa stwierdził, że brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r.
Pismem z dnia 21 lipca 2015 r. E. G. oraz H. K. reprezentowani przez E. S. złożyli do Ministra Skarbu Państwa wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej ww. postanowieniem Ministra Skarbu Państwa z dnia 13 lipca 2015 r.
Postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2015 r. nr DRiR.581.526.2015.KB Minister Skarbu Państwa utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...] lipca 2015 r. nr[...].
Podniósł, że w ramach ponownej analizy akt sprawy nie znalazł podstaw do zmiany swojego rozstrzygnięcia z dnia [...] lipca 2015 r. i podtrzymał w całości swoją dotychczasową argumentację w sprawie.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu E. G. reprezentowany przez E. S., złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] utrzymujące w mocy własne postanowienie z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] odmawiające stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] zawieszającego postępowanie w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty.
W skardze pełnomocnik skarżącego E. S. wyraziła swoje niezadowolenie z rozstrzygnięć Ministra Skarbu Państwa i wniosła o uchylenie obu jego postanowień - ponieważ przedstawione w nich argumenty nie są zgodne z jej rzeczywistą sytuacją, jaka miała miejsce w 2010 r. odnośnie starania się o rekompensatę z tytułu pozostawienia przez G. K. i A. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
Stwierdziła, że została wprowadzona w błąd przez Urząd [...] który stwierdził, iż zawieszenie postępowania będzie dla niej korzystne, gdy tymczasem okres trzyletni nie był wystarczający dla zdobycia wymaganych dokumentów – zatem został naruszony art. 156 pkt 2 kpa.
Ponadto został naruszony również art. 156 pkt 5 kpa - ponieważ postanowienie z dnia 12 lipca 2010 r. o zawieszeniu postępowania było już w chwili wydania niewykonalne w sposób trwały, a także został naruszony też 156 pkt 7 kpa - ponieważ okres trzyletni nie był w jej sytuacji okresem korzystnym, a więc sam w sobie był wadliwy.
Został też w sposób rażący naruszony art. 98 § 1 kpa - zawieszenie postępowania zagrażało interesowi społecznemu, zostały naruszone podstawowe zasady interesu społecznego – dobro, słuszność, sprawiedliwość, przydatność i zasadność.
Odpowiadając na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Ustosunkował się też do zarzutów przedstawionych w skardze stwierdzając, że należy zwrócić uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 marca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 3448/14 oddalający skargę E. G. oraz H. K. na decyzję Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2014 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] umarzającą postępowanie z tytułu pozostawienia przez A. i G. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
W postępowaniu zakończonym ww. wyrokiem Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa. Można zatem przyjąć, iż nie są zasadne zarzuty strony sugerujące, że postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2015 r. oraz utrzymujące je postanowienie z dnia 14 sierpnia 2015 r. są wadliwe, gdyż odmawiają stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. o zawieszeniu postępowania. Sprawa z udziałem E. G. oraz H. K. zakończona wyrokiem z dnia [...] marca 2016 r. była już przedmiotem kontroli sądu, który nie dopatrzył się w postanowieniu Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. błędów mogących wpłynąć na treść kontrolowanego wówczas rozstrzygnięcia Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] października 2014 r.
Wobec powyższego Minister Skarbu Państwa uznał, iż twierdzenia pełnomocnika skarżącego kwestionującego prawidłowość postanowienia z dnia [...] lipca 2015 r. oraz z dnia [...] sierpnia 2015 r. są niezasadne - a zatem nie zasługują na uwzględnienie. Postanowienia te zostały wydane w oparciu o prawidłowo zgromadzony oraz przeanalizowany materiał dowodowy, jak również nie są obarczone jakimikolwiek wadami proceduralnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone orzeczenie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego orzeczenia. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej jako "ppsa".
Skarga jest niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie nie naruszają prawa.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ppsa, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym kończące postępowanie - taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie.
Wyjaśnić również należy, iż postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było w trybie nieważnościowym na podstawie art. 156 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23) – "dalej jako "kpa". Postępowanie takie jest nadzwyczajnym trybem postępowania i stanowi wyłom od zasady stabilności decyzji wyrażonej w art. 16 kpa, stąd też ustalenie podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji musi być niewątpliwe. Celem postępowania nieważnościowego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, lecz przeprowadzenie weryfikacji ostatecznej decyzji z jednego tylko punktu widzenia - a mianowicie, czy decyzja jest dotknięta jedną z wad kwalifikowanych wskazanych w art. 156 § 1 kpa. Organ prowadzący postępowanie w sprawie nieważności decyzji nie jest kompetentny do rozstrzygania sprawy co do meritum, lecz ma obowiązek rozpatrzyć sprawę w granicach określonych przez ten przepis (por. wyrok NSA z dnia 28 maja 1985 r., sygn. akt I SA 89/85, ONSA 1985, Nr 1, poz. 30). Organ orzeka wyłączenie kasacyjnie, stwierdzając nieważność decyzji albo jej niezgodność z prawem, a w przypadku braku przesłanek takiego orzeczenia - odmawia stwierdzenia nieważności decyzji.
Wśród przesłanek wymienionych w art. 156 § 1 kpa - ustawodawca wskazał także "rażące naruszenie prawa" (pkt 2 ww. § 1). W doktrynie i orzecznictwie utrwalił się pogląd, że naruszenie może być uznane za rażące, gdy jest ono oczywiste i koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. W wyniku tego naruszenia powstają zatem skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności. W konsekwencji stwierdzenie nieważności może dotyczyć tylko przypadków ewidentnego bezprawia, którego nigdy nie można usprawiedliwiać ani tolerować.
Obowiązkiem organu stwierdzającego nieważność decyzji, jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, jest wyraźne wskazanie, jaki konkretny przepis został naruszony, przy czym nie wystarczy samo tylko stwierdzenie o tym, iż doszło do takiego naruszenia prawa. Organ zobowiązany jest do wykazania, że uchybienie jakim dotknięta jest kontrolowana w postępowaniu nieważnościowym decyzja, ma charakter kwalifikowany i stanowi rażące naruszenie prawa. Stwierdzenie nieważności decyzji możliwe jest wtedy, gdy decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu. Przy czym nie chodzi o błędy w wykładni prawa, ale o jego przekroczenie w sposób jasny i niedwuznaczny. Tylko wówczas treść wadliwej decyzji i czynności ją poprzedzające stanowią zaprzeczenie stanu prawnego.
Reasumując z rażącym naruszeniem prawa nie może być utożsamiane każde naruszenie prawa, a jedynie dyskwalifikujące decyzję w takim stopniu, iż niezbędne jest zniweczenie wszelkich jej następstw, w taki sposób, jakby gdyby od początku nie została wydana.
W postępowaniu nieważnościowym organ ogranicza się do poszukiwania uchybień i wadliwości, tak proceduralnych, jak i dotyczących prawa materialnego, poczynionych w toku i na gruncie zwykłego postępowania. Oznacza to badanie ostatecznie zakończonej sprawy, na gruncie wyłącznie zgromadzonego tam materiału dowodowego, pod kątem naruszenia norm materialnych oraz procedury uregulowanej w kpa, a także przepisów o charakterze procesowym zawartych w regulacjach obejmujących prawo materialne.
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd stoi na stanowisku, że Minister Skarbu Państwa - badając w trybie nieważnościowym postanowienie Wojewody Mazowieckiego z dnia 12 lipca 2010 r. nr 1188/2010 zawieszające postępowanie w sprawie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia przez G. K. i A. K. nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej - zasadnie uznał, iż nie zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa, a także nie jest dotknięta żadną inną wadą określoną w art. 156 § 1 kpa.
Zawieszenie tego postępowania nastąpiło po rozpatrzeniu wniosku złożonego w dniu 5 marca 2010 r. przez E. S. (pełnomocnika H. K. i E. G.) o zawieszenie postępowania do czasu uzupełnienia akt sprawy. Pismem z 24 marca 2010 r. Wojewoda [...] zwrócił się z pytaniem do pozostałych stron postępowania, czy nie wyrażają sprzeciwu wobec ww. wniosku o zawieszenie postępowania – a następnie wobec braku sprzeciwu stron zawiesił przedmiotowe postępowanie.
Tym samym Wojewoda [...] prawidłowo zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie, gdyż zostały spełnione wszystkie przesłanki wskazane w art. 98 § 1 kpa – wystąpiła o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, nie sprzeciwiły się temu inne strony oraz nie zagrażało to interesowi społecznemu.
W tych okolicznościach Minister Skarbu Państwa słusznie uznał, że Wojewoda [...] nie naruszył w żaden sposób art. 98 § 1 kpa - wobec czego podniesione w skardze zarzuty są zupełnie niezasadne, jednocześnie brak jest w sprawie okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu.
Ponieważ nie występują żadne przesłanki z art. 156 § 1 kpa – dlatego też prawidłowo Minister Skarbu Państwa odmówił stwierdzenia nieważności postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania.
Reasumując, Sąd stwierdza, iż Minister Skarbu Państwa wnikliwie, rzetelnie i wszechstronnie ocenił materiał dowodowy w niniejszej sprawie, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierował przy rozstrzyganiu tej sprawy oraz przekonująco uzasadnił swoje postanowienia – zyskując całkowitą aprobatę Sądu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 oraz art. 119 pkt 3 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło