I SA/Wa 1892/08

PostanowienieWSA w Warszawie2009-05-06

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja majątkowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że jego sytuacja majątkowa uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ złożone oświadczenie nie zawierało wystarczających danych, a wnioskodawca nie przedstawił wymaganych dokumentów i wyjaśnień mimo wezwania sądu. Brak wykazania takiej sytuacji majątkowej skutkuje odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy A. H. i P. Ł. złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. W związku ze skargą, oboje złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Referendarz sądowy wezwał wnioskodawców do przedstawienia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących ich sytuacji majątkowej, jednak wnioskodawcy nie spełnili tych wezwań w wyznaczonym terminie. W konsekwencji, referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy obojgu wnioskodawcom.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania A. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Odmówiono przyznania P. Ł. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. H. i P. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia odmówić przyznania A. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. P O S T A N O W I E N I E Dnia 6 maja 2009 r. Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. Ł. i A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia: odmówić przyznania P. Ł. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. P O S T A N O W I E N I E Dnia 6 maja 2009 r. Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. H. i P. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia odmówić przyznania A. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. U Z A S A D N I E N I E W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, A. H. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku A. H. wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. W uzasadnieniu złożonego wniosku skarżąca podała, że jest emerytką, a jej dochody z tytułu świadczenia emerytalnego wynoszą [...] zł. Z uwagi na wątpliwości dotyczące stanu majątkowego wnioskodawczyni referendarz sądowy wezwaniem z dnia 20 lutego 2009 r. zwrócił się do A. H. o nadesłanie, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, dodatkowych dokumentów w tym zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości dochodu uzyskiwanego przez nią i jej męża w roku podatkowym 2007 oraz do wyjaśnienia sprzeczności między stwierdzeniem wnioskodawczyni, że nie posiada żadnego majątku (domu, mieszkania), a wskazaniem w formularzu adresu zamieszkania. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowego wezwania wynika, że A. H. odebrała je w dniu 4 marca 2009 r., a zatem termin do wykonania wezwania upłynął w dniu 11 marca 2009 r. Na wstępie stwierdzić należy, że prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Oceniając całokształt okoliczności w sprawie stwierdzić należało, że A. H. nie wykazała, iż pozostaje w sytuacji majątkowej, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności zauważyć należy, że złożone przez wnioskodawczynię na formularzu oświadczenie nie zawiera wystarczających danych niezbędnych dla oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Z treści powołanych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że wnioskodawca jest zobowiązany do wykazania, iż jego sytuacja majątkowa nie pozwala mu na pokrycie kosztów postępowania sądowego. Tymczasem A. H. domaga się zwolnienia od kosztów sądowych wskazując na niemożność ich uiszczenia i jednocześnie uiszcza wpis od skargi, co poddaje w wątpliwość wiarygodność oświadczenia złożonego w formularzu. Na marginesie wskazać należy, że strona w wyznaczonym przez sąd siedmiodniowym terminie, którego uchybienie zaopatrzono w rygor odmowy przyznania prawa pomocy, nie przesłała wyjaśnień i dokumentów, które referendarz sądowy uznał za niezbędne dla rozpoznania jej wniosku. Wobec niewyjaśnienia przez A. H. wątpliwości dotyczących jej stanu majątkowego, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji. P O S T A N O W I E N I E Dnia 6 maja 2009 r. Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. Ł. i A. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia: odmówić przyznania P. Ł. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. U Z A S A D N I E N I E W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, P. Ł. wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy strona wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i dwójką dzieci. Źródłem dochodu rodziny są środki uzyskiwane przez nią z tytułu umowy o pracę w wysokości [...] zł oraz środki uzyskiwane przez jej męża w wysokości [...] zł. Ponadto wnioskodawczyni zaznaczyła, że ponosi wysokie koszty utrzymania domu jak również koszty opłaty rocznej z tytułu dzierżawy wieczystej w wysokości [...] tys. zł i podatku w wysokości około [...] tys. złotych. Z uwagi na wątpliwości dotyczące stanu majątkowego wnioskodawczyni referendarz sądowy wezwaniem z dnia 20 lutego 2009 r. zwrócił się do P. Ł. o nadesłanie, w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, dodatkowych dokumentów w tym zaświadczenia z właściwego urzędu skarbowego o wysokości rocznej opłaty wieczystej i podatku za rok 2008 oraz do wyjaśnienia sprzeczności między stwierdzeniem wnioskodawczyni, że ponosi wysokie koszty utrzymania domu skoro w formularzu nie ujawniła, iż posiada majątek w postaci domu. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowego wezwania wynika, że zostało ono odebrane w dniu 2 marca 2009 r., a zatem termin do wykonania wezwania upłynął w dniu 9 marca 2009 r. Na wstępie stwierdzić należy, że prawo pomocy zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Oceniając całokształt okoliczności w sprawie stwierdzić należało, że P. Ł. nie wykazała, iż pozostaje w sytuacji majątkowej, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Złożone przez wnioskodawczynię na formularzu oświadczenie nie zawiera wystarczających danych niezbędnych dla oceny jej rzeczywistych możliwości płatniczych. Tymczasem z treści powołanych wyżej przepisów wynika jednoznacznie, że wnioskodawczyni jest zobowiązana do wykazania, iż sytuacja majątkowa nie pozwala jej na pokrycie kosztów postępowania sądowego, tym bardziej, że strona ujawniła, iż jej dochód miesięczny to kwota [...] zł. Na marginesie wskazać również należy, że strona w wyznaczonym przez sąd siedmiodniowym terminie, którego uchybienie zaopatrzono w rygor odmowy przyznania prawa pomocy, nie przesłała wyjaśnień i dokumentów, które referendarz sądowy uznał za niezbędne dla oceny jej sytuacji majątkowej i rozpoznania wniosku o zwolnienie z kosztów. Wobec niewykazania przez P. Ł., iż jej sytuacja majątkowa daje podstawy dla uwzględnienia wniosku, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło