I SA/Wa 1892/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. H. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. H. i P. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2008 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości postanawia odmówić przyznania A. H. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą, A. H. wnioskiem z dnia 12 stycznia 2009 r. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 6 maja 2009 r., którym odmówiono wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W dniu 20 maja 2009 r. do tutejszego Sądu wpłynął sprzeciw A. H. od przedmiotowego postanowienia, wobec czego utraciło ono moc, a sprawa z wniosku o przyznanie prawa pomocy podlega rozpoznaniu na nowo. W uzasadnieniu złożonego na urzędowym formularzu wniosku A. H. wskazała, że jest emerytką, a jej dochody z tytułu świadczenia emerytalnego wynoszą [...] zł. Ponadto, wnioskodawczyni podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem. Pismem z dnia 20 lutego 2009 r. A. H. została wezwana do złożenia - w terminie siedmiu dni pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy - dodatkowych dokumentów i oświadczeń, w tym do nadesłania zaświadczenia z urzędu skarbowego o wysokości dochodów uzyskiwanych przez nią i pozostającego z nią we wspólnym gospodarstwie domowym męża w roku podatkowym 2007 r., oraz do wyjaśnienia sprzeczności między stwierdzeniem wnioskodawczyni, że nie posiada żadnego majątku (domu, mieszkania), a wskazaniem w formularzu adresu zamieszkania. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przedmiotowego wezwania wynika, że A. H. odebrała powyższe wezwanie w dniu 4 marca 2009 r. (k - 37 akt sądowych). Zatem siedmiodniowy termin do dokonania powyższych czynności upłynął w dniu 11 marca 2009 r. Pomimo tego, do dnia wydania niniejszego postanowienia wnioskodawczyni nie nadesłała wymaganych dokumentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści przepisu art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) od postanowienia referendarza sądowego wnosi się sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 260 powołanej ustawy, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W niniejszej sprawie taka sytuacja ma miejsce. Prawo pomocy, zgodnie z art. 243 § 1 tej ustawy, może być przyznane osobie fizycznej na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1–3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.). Zgodnie z art. 252 § 1 i 2 powołanej ustawy, wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym oraz oświadczenie strony o niezatrudnieniu lub niepozostawaniu w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Wniosek składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Stosownie do treści art. 255 powołanej ustawy, jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W świetle treści art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, o ile wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Odnosząc powyższe rozważania do przedmiotowej sprawy, stwierdzić należy, że A. H. nie wykazała, iż pozostaje w sytuacji majątkowej, która uzasadniałaby przyznanie jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Sądu wskazane we wniosku dane są niewystarczające dla oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych wnioskodawczyni, zaś wezwanie w trybie art. 255 cytowanej ustawy do nadesłania dodatkowych dokumentów, niezbędnych zdaniem Sądu do rozpoznania wniosku, nie zostało wykonane w wyznaczonym siedmiodniowym terminie. Tymczasem, z treści powołanych wyższej przepisów jednoznacznie wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania sądowego spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. To wnioskodawca jako osoba zainteresowana winien wykazać zasadność złożonego wniosku oraz spełnienie ustawowych przesłanek. Mając powyższe na uwadze, wobec niewykazania przez A. H., iż jej sytuacja majątkowa daje podstawy dla uwzględnienia wniosku, Sąd na podstawie art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.