I SA/Wa 1902/08

WyrokWSA w Warszawie2009-04-01

Skład orzekający: Jolanta Rudnicka, Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Agnieszka Miernik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest związany stanowiskiem Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej, nawet jeśli jest ono obarczone rażącymi uchybieniami formalnymi i merytorycznymi, w kontekście oceny dokumentów potwierdzających odbycie praktyki zawodowej do uzyskania licencji pośrednika w obrocie nieruchomościami?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest bezrefleksyjnie związany stanowiskiem Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej, jeśli jest ono sprzeczne z prawem lub zasadami logicznego rozumowania. Organ ma obowiązek ocenić prawidłowość postępowania kwalifikacyjnego i nie może odrzucać dowodów potwierdzających praktykę zawodową jako bezprzedmiotowych tylko dlatego, że zostały złożone po terminie, jeśli faktycznie dotyczą praktyki odbytej przed złożeniem wniosku. Niewłaściwa ocena dowodów i naruszenie przepisów KPA przez organ naczelny skutkuje koniecznością uchylenia decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca W.G. ubiegała się o nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna odmówiła dopuszczenia jej do egzaminu, uznając, że udokumentowana praktyka zawodowa trwała 5 miesięcy i 29 dni (wymagane 6 miesięcy) oraz że dziennik praktyk nie zawierał wymaganych podpisów i pieczęci organizatora. Minister Infrastruktury utrzymał w mocy decyzję o odmowie. Skarżąca wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy, przedkładając dodatkowe dokumenty potwierdzające dłuższy okres praktyki i uzupełniające braki formalne. Organ odwoławczy, podobnie jak Komisja, uznał te dokumenty za bezprzedmiotowe, gdyż zostały złożone po terminie postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, uznając, że organ nieprawidłowo ocenił dowody i naruszył przepisy KPA.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury oraz poprzedzającą ją decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008 r., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, i zasądził od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rudnicka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Agnieszka Miernik Protokolant Monika Chorzewska-Korczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2009 r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy nadania licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz skarżącej W. G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2008 r. nr [...] Minister Infrastruktury po rozpatrzeniu wniosku W.G. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją tego organu z [...] lutego 2008 r., nr:[...], odmawiającej nadania W. G. licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami utrzymał w mocy decyzję z [...] lutego 2008 r. W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] lutego 2008 r. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna działając na podstawie art.191 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami oraz § 24 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 17 lutego 2005 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości (Dz. U. Nr 35, poz. 314), przeprowadziła etap wstępny postępowania kwalifikacyjnego, w trakcie którego rozpatrzyła wniosek W.G. o dopuszczenie do postępowania kwalifikacyjnego w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna ustaliła, że dokumenty złożone przez kandydatkę nie potwierdzają spełnienia warunków dopuszczenia do egzaminu w zakresie dotyczącym wymaganego okresu odbywania praktyki zawodowej. Na podstawie wpisów dokonanych w dzienniku praktyk W.G., Komisja ustaliła, że praktyka zawodowa trwała od 28 marca 2003 r. do 27 września 2003 r., tj. 5 miesięcy 29 dni, wobec wymaganych 6 miesięcy. Powyższe stanowi niespełnienie wymogów określonych w § 5 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących działalności zawodowej (Dz. U. z 1998 r. Nr 115, poz. 745) oraz § 4 ust. 1 regulaminu odbywania praktyk zawodowych ustalonego przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w dniu 15 listopada 1999 r., który jest integralną częścią dziennika praktyki zawodowej. Ponadto Państwowa Komisja Kwalifikacyjna ustaliła, że dokumenty złożone przez kandydata nie potwierdzają spełnienia warunków dopuszczenia do egzaminu ze względu na brak w dzienniku praktyk spełnienia wymogu formalnego, potwierdzenia odbytej praktyki poprzez złożenie podpisu przez pełnomocnika do spraw praktyk zawodowych [...] Stowarzyszenia Pośredników w Obrocie Nieruchomościami oraz pieczęci organizatora praktyki zawodowej – [...] Stowarzyszenia Pośredników w Obrocie Nieruchomościami, co stanowi niespełnienie warunku określonego w § 5 ust 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. oraz w § 5 pkt 6 a także § 15 regulaminu odbywania praktyk zawodowych. Ustalenia Komisji zawiera protokół z dnia [...] lutego 2008 r. Na podstawie negatywnego wyniku postępowania kwalifikacyjnego, zawartego w protokole z [...] lutego 2008 r. przekazanym przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną, Minister Infrastruktury decyzją z [...] lutego 2008 r. nr [...], odmówił nadania W. G., licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. W piśmie z 13 marca 2008 r. W.G. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz uchylenie decyzji Ministra Infrastruktury z [...] lutego 2008 r. Kandydatka wyjaśniła, że przyczyną odmowy nadania licencji w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami, są usterki o charakterze formalnym, które nie powinny stanowić podstawy do nieuwzględnienia złożonego wniosku. W ocenie wnioskodawczyni Komisja bezpodstawnie uznała, że praktyka zawodowa udokumentowana w dzienniku praktyki zawodowej trwała 5 miesięcy i 29 dni tzn. od dnia 28 marca 2003 r. do dnia 27 września 2003 r. Na podtrzymanie swojego stanowiska załączyła zaświadczenie z 11 marca 2008 r., stwierdzające, że praktyka zawodowa trwała od dnia 28 marca 2003 r. do dnia 28 września 2003 r., co potwierdził organizator i osoba prowadząca praktykę. Ponadto kandydatka wskazała, że brak potwierdzenia odbytej praktyki poprzez złożenie pieczęci i podpisu pełnomocnika do spraw praktyk zawodowych tj. [...] Stowarzyszenia Pośredników w Obrocie Nieruchomościami jest usterką formalną, która nie powinna stanowić podstawy do nie uwzględnienia wniosku. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna przeprowadziła postępowanie kwalifikacyjne w trybie art. 127 § 3 Kpa, polegające na ponownej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego. W protokole z dnia [...] kwietnia 2008 r. Państwowa Komisja Kwalifikacyjna podtrzymała stanowisko zawarte w decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008r., nr [...], oraz ustaliła, że " dokumenty dostarczone przez kandydata opatrzone datą późniejszą niż data postępowania tj. [...] lutego 2008 r., są bezprzedmiotowe i nie mogą być rozpatrzone przez Komisję. W związku z tym wynik postępowania nie zmienił się i pozostaje negatywny." Minister Infrastruktury wskazując na treść przepisu art. 191 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami stwierdził, że wynik przeprowadzonego przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną postępowania kwalifikacyjnego jest wiążący dla organu administracji publicznej i stanowi podstawę do wydania świadectwa nadania licencji zawodowej bądź wydania decyzji o odmowie nadania takiej licencji (wyrok WSA, sygn. akt I SA 205/03). Minister podniósł, że z protokołu z postępowania kwalifikacyjnego sporządzonego [...] lutego 2008 r. wynika, że postępowanie kwalifikacyjne dla kandydatki W.G., zakończyło się wynikiem negatywnym. Zaś z protokołu postępowania kwalifikacyjnego przeprowadzonego w trybie art. 127 § 3 Kpa 2 kwietnia 2008 r. wynika, że ocena postępowania z [...] lutego 2008 r. nie uległa zmianie i pozostaje negatywna co powoduje, iż kandydat zakończył postępowanie kwalifikacyjne wynikiem negatywnym. Biorąc pod uwagę wyniki przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego oraz ustalenia Komisji z przeprowadzonego postępowania kwalifikacyjnego w związku z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy organ stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany lub uchylenia decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008 r., o odmowie nadania W.G., c. A. licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła W.G. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżąca podniosła, iż organ odwoławczy związany jest stanowiskiem Państwowej Komisji Egzaminacyjnej ale tylko i wyłącznie, w sytuacji, gdy stanowisko to jest wolne od rażących uchybień formalnych i merytorycznych. Wskazała, że wnosząc o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej decyzją z [...] lutego 2008 r. precyzyjnie określiła uchybienia i błędy merytoryczne Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej skutkujące, w ocenie skarżącej, bezzasadnym przyjęciem, iż dokumenty złożone przez nią nie pozwalają na uznanie spełnienia warunków dopuszczenia do egzaminu. Wraz z wnioskiem przedłożyła dowody przemawiające, jej zdaniem, za zasadnością wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, które potwierdzały wymagany okres praktyki zawodowej, jak też uzupełniony został brak formalny w postaci brakującego podpisu i pieczęci. W ocenie skarżącej przedłożonych dokumentów nie może dyskredytować fakt, iż zostały opatrzone datą późniejszą niż data przeprowadzenia postępowania, z uwagi na treść art. 64 kpa, zgodnie z którym skarżąca powinna zostać wezwana do usunięcia tych braków formalnych. W przypadku natomiast gdy organ administracji uchybił swym obowiązkom, skarżąca nie może z tego tytułu ponosić negatywnych skutków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Ponadto organ podniósł, że w sytuacji gdy, złożony do Ministra wniosek o dopuszczenie do postępowania kwalifikacyjnego, nie zawiera wszystkich dokumentów wymaganych tym wnioskiem (§ 23 ust. 2 rozporządzenia z 18.08.1998 r.), kandydat na podstawie art. 64 kpa jest wzywany do dosłania takiego dokumentu. Natomiast co do jakości dokumentów wypowiada się Państwowa Komisja Kwalifikacyjna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola sądowo-administracyjna sprowadza się do zbadania, czy organy wydając zaskarżony akt nie naruszyły przepisów prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego na dzień wydania aktu, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Ponadto zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej ,,ppsa’’) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Biorąc pod uwagę powyższe kryteria należy stwierdzić, że skarga jest zasadna. Na wstępie należy wskazać, że skarżąca po raz pierwszy w 2006 r. ubiegała się o nadanie licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami. Przedłożyła wówczas organowi naczelnemu wraz z wnioskiem z 28 listopada 2006 r. (k. 24 akt administracyjnych) dokumenty na potwierdzenie spełnienia warunków z art. 182 ust 1, w tym dokumenty dotyczące odbycia praktyki zawodowej - stosownie do art. 182 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (j. t. z 2004 r. Dz. U. Nr 261, poz. 2603). Na podstawie tych dokumentów skarżąca została uznana za osobę spełniającą warunki do ubiegania się o nadanie licencji i dopuszczono ją do egzaminu pisemnego (którego nie zdała). Te same dokumenty skarżąca przedłożyła ponownie organowi naczelnemu wraz z wnioskiem z 16 października 2007 r. (i to postępowanie podlega kontroli sądu w niniejszej sprawie). Tym razem jednak ustalono, że skarżąca nie spełnia warunków dopuszczenia do egzaminu. Przy czym nastąpiło to w analogicznym stanie normatywnym. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia tej kwestii jest nadanie z dniem 1 stycznia 2008 r. nowego brzmienia artykułowi 182 ustawy o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2007 r. Nr 173, poz. 1218) oraz wejście w życie dwóch kolejnych rozporządzeń Ministra Infrastruktury, skoro treść normatywna miarodajnych przepisów była identyczna ( o czym będzie poniżej). Ponadto z przepisów przejściowych, tj. § 54 ust. 2 rozporządzenia z 15 lutego 2008 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami (Dz. U. Nr 31, poz. 189) oraz § 50 rozporządzenia z 17 lutego 2005 r. w sprawie nadawania uprawnień i licencji zawodowych w dziedzinie gospodarowania nieruchomościami oraz doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez rzeczoznawców majątkowych, pośredników w obrocie nieruchomościami i zarządców nieruchomości (Dz. U. Nr 35, poz. 314) wynika, że dokumentami potwierdzającymi odbycie praktyki zawodowej dla osób, które rozpoczęły praktykę zawodową przed dniem wejścia w życie rozporządzeń są dokumenty określone w przepisach obowiązujących w dniu rozpoczęcia praktyki zawodowej. Zatem w sytuacji, gdy skarżąca rozpoczęła praktykę 28 marca 2003 r., zastosowanie ma uchylony przepis § 7 ust. 1rozporządzenia z 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, dotyczących działalności zawodowej (Dz. U. Nr 115, poz. 745), który nadal wywołuje skutki prawne. Przepis ten stanowił, że dokumentami potwierdzającymi odbycie praktyki są: 1) wypełniony dziennik praktyk podpisany przez osobę prowadzącą praktykę; 2) sprawozdanie z odbytej praktyki sporządzone przez osobę zainteresowaną. Ten pierwszy dokument został potraktowany odmiennie na etapie postępowania wstępnego w pierwszym (tj. w 2006 r.) i drugim postępowaniu kwalifikacyjnym (kontrolowanym przez Sąd). W tym drugim postępowaniu kwalifikacyjnym ustalono, że praktyka zawodowa trwała od 28 marca 2003 r. do 27 września 2003 r., tj. 5 miesięcy i 29 dni, wobec wymaganych 6 miesięcy. Zważyć należy, że stosownie do postanowienia §23 ust.1 rozporządzenia z 2005 r., obowiązującego w dacie składania wniosku, kandydaci ubiegający się o dopuszczenie do postępowania kwalifikacyjnego składają do Ministra Infrastruktury wniosek o dopuszczenie do postępowania kwalifikacyjnego oraz dołączają załączniki. Tak więc do sprawdzenia właściwego udokumentowania wniosku obowiązany był i jest Minister (w dacie wydania zaskarżonej decyzji na podstawie § 42 ust. 5 rozporządzenia z dnia z 15 lutego 2008 r.), a dopiero po wykonaniu czynności sprawdzenia, przekazuje go wraz z dokumentami Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej, w celu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego. Tymczasem organ naczelny nie podjął czynności w celu ustalenia, czy przedłożone dokumenty nie nasuwają wątpliwości i czy są kompletne. Następnie – po otrzymaniu protokołu Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej z przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego – etap wstępny - z [...] lutego 2008 r., nie podjął żadnych działań wyjaśniających przyczynę rozbieżności co do okresu praktyki zawodowej oraz nie wezwał skarżącej do uzupełnienia dowodów i wyjaśnienia nasuwających się wątpliwości, lecz wydał decyzję z [...] lutego 2008 r., w której podstawach wskazał m.in. przepisy regulaminu odbywania praktyk zawodowych ustalonego przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w dniu 15 listopada 1999 r. Jednakże wskazać należy, że regulamin odbywania praktyk zawodowych ma charakter wewnętrzny. Podstawą prawną decyzji administracyjnej mogą być jedynie przepisy prawa powszechnie obowiązującego. Ponadto przepisy prawa wewnętrznego podlegają kontroli co do zgodności z powszechnie obowiązującym prawem, w tym wypadku z rozporządzeniem z dnia 18 sierpnia 1998 r. (art. 93 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Wprawdzie § 5 ust. 1 powyższego rozporządzenia stanowił, że praktyka odbywa się zgodnie z regulaminem odbywania praktyk, ustalonym przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, jednakże nie oznacza to, że regulamin może odmiennie niż rozporządzenie określać, jaki dokument potwierdza odbycie praktyki, a w tym kto podpisuje dziennik praktyk. Kwestie powyższe normuje bowiem § 7 ust 1pkt 1) rozporządzenia z dnia 18 sierpnia 1998 r. Z tego względu postanowienia regulaminu nie mogły tej kwestii normować inaczej. Skoro normowały to w sposób sprzeczny z § 7 ust 1 pkt 1) rozporządzenia, to Sąd odmawia ich zastosowania- z mocy art. 178 ust. 1 Konstytucji. Wymaga zaznaczenia, że rozporządzenie z 1998 r. nie stanowiło ani o złożeniu podpisu przez pełnomocnika ds. praktyk zawodowych ani o pieczęci organizatora, których brak był jedną z przyczyn wydania decyzji o odmowie nadania skarżącej licencji zawodowej. Dodatkowe wymogi dotyczące dziennika praktyk wprowadziły dopiero kolejne rozporządzenia z 2005 r. i 2008 r., lecz w tym zakresie – jak wyżej wskazano - nie miały one zastosowania do skarżącej, która odbywała praktykę pod rządami rozporządzenia z 1998 r. Z powodu błędów popełnionych przez organ naczelny doszło do wydania wadliwej decyzji z [...] lutego 2008 r. Od tej decyzji złożony został przez skarżącą wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, wraz z nowymi dowodami. Zważyć należy, że skoro organ ponownie rozpoznaje sprawę, to powinien to uczynić wg stanu faktycznego na datę orzekania, tj. z uwzględnieniem całego materiału dowodowego. Nie ma żadnej normy prawnej, która zwalniałaby organ z obowiązku dokonania oceny legalności wyników działania komisji. W niniejszej sprawie nie chodzi bowiem o podważenie wyników egzaminu, odpowiedzi na pytania egzaminacyjne, lecz o kwestie niedopełnienia obowiązku sprawdzenia przez organ naczelny kompletności dokumentów złożonych przed wszczęciem postępowania kwalifikacyjnego oraz nieprawidłowej oceny dowodów przedstawionych w związku ze złożeniem wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Także stosownie do przepisu § 44 rozporządzenia z 2008 r. w przypadku złożenia w trybie art. 127 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem decyzji, o której mowa w § 43 ust. 3, Minister przekazuje sprawę Komisji w celu przeprowadzenia postępowania kwalifikacyjnego, a postępowanie kwalifikacyjne, polega na ponownej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Już z tego względu nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, który podzielił pogląd Komisji, że uzupełnienie dowodów jest bezprzedmiotowe wobec złożenia ich po wydaniu decyzji z [...] lutego 2008 r. Obowiązkiem organu i Komisji było wyjaśnienie, czy brak wpisania daty 28 września 2003 r. w dzienniku praktyki w pkt 9 ppkt 3 był przeoczeniem osoby prowadzącej praktykę, a skarżąca w rzeczywistości uczestniczyła w tym dniu w praktyce, co wskazane jest w jej sprawozdaniu z praktyki, czy też brak daty świadczy o nie uczestniczeniu w tym dniu przez skarżącą w praktykach. Gdyby okazało się, że brak wpisania daty jest przeoczeniem osoby prowadzącej praktyki, to nie można uznać że uzupełnienie tego braku jest bezprzedmiotowe. Istotą postępowania administracyjnego jest dwukrotne rozpoznanie sprawy w jej całokształcie z uwzględnieniem uzupełnionych dowodów. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Minister Infrastruktury odmówił nadania skarżącej licencji zawodowej w zakresie pośrednictwa w obrocie nieruchomościami z tej przyczyny, iż jest on związany wynikiem postępowania kwalifikacyjnego prowadzonego przez Państwową Komisję Kwalifikacyjną. Rzecz jednak w tym, że ponownie rozpoznając sprawę organ nie odniósł się do dowodów przedłożonych przez skarżącą, powołując się bezrefleksyjnie na stanowisko Państwowej Komisji Kwalifikacyjnej, która uznała, że skoro uzupełniające dokumenty "opatrzone są datą późniejszą niż data postępowania, tj. [...].02.2008 r., są bezprzedmiotowe i nie mogą być rozpatrywane przez Komisję". Takie rozumowanie byłoby zasadne tylko wtedy, gdyby dokumenty te potwierdzały brakujące dni praktyki odbytej po złożeniu wniosku lub po wydaniu decyzji. Jednakże taka sytuacja nie miała miejsca. Skarżąca nie odbywała uzupełniającej praktyki, lecz jedynie przedłożyła dokumenty w celu wykazania praktyki odbytej przed datą złożenia wniosku (we wrześniu 2003 r.). Podnieść należy, że organ naczelny i Komisja w sposób niewyczerpujący rozpatrzyły materiał dowodowy, naruszając przepis art. 7, 77 § 1 kpa, 138 § 1 pkt 1 kpa, co miało wpływ na wynik sprawy. Wprawdzie art. 191 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi, że spełnienie wymogów, o których mowa w ust. 1 i 2 tego przepisu, stwierdza Państwowa Komisja Kwalifikacyjna, to nie oznacza to, że organ jest zwolniony z obowiązku oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania wstępnego i ma przyjmować każde stanowisko Komisji nawet sprzeczne z prawem i zasadami logicznego rozumowania. Zdaniem Sądu błędna odmowa uwzględniania przez Komisję dowodów potwierdzających praktykę zawodową i uznanie ich za bezprzedmiotowe nie jest wiążąca dla organu administracyjnego. Przyjęcie stanowiska organu oznaczałoby, że w postępowaniu wyłączona jest zasada swobodnej oceny dowodów (art. 80 kpa), co nie znajduje oparcia w żadnej szczególnej normie prawnej. Swobodna ocena dowodów musi być dokonywana z uwzględnieniem zasady równej mocy środków dowodowych, zawartej w art. 75 § 1 kpa. Oznacza to, że określone fakty mogą być udowodnione przy użyciu dowolnych środków dowodowych, byleby nie były one sprzeczne z prawem (wyrok NSA z dnia 9 marca 1989 r., II SA 961/88, ONSA 1989, nr 1, poz. 33). Wyjątki od tej zasady mogą wprowadzić wyłącznie przepisy szczególne, wskazujące, że określone zdarzenia mogą być dokumentowane wyłącznie ściśle określonymi przez ustawodawcę dowodami. Jednakże i w tym wypadku taka regulacja szczególna nie zwalnia organu administracyjnego od obowiązku przestrzegania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego odnośnie swobodnej oceny tych dowodów, z uwzględnieniem zasady ich równej mocy dowodowej. Jak podnosi się w doktrynie prawa administracyjnego i w judykaturze, w postępowaniu dowodowym, które stanowi zasadniczą część postępowania administracyjnego, winna być stosowana większość zasad ogólnych wyrażonych w rozdziale 1 działu I kpa, w tym zasada prawdy obiektywnej - art. 7 kpa. Przepis ten nakłada na organy administracji publicznej obowiązek podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Myśl tę rozwija następnie art. 77 § 1 kpa, nakładając na organ administracji zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Rządząca postępowaniem administracyjnym zasada oficjalności (art. 7, 75 kpa) wymaga, by w toku postępowania organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc aby także z urzędu przeprowadzały dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy (por. wyrok NSA z 29 listopada 2000 r., sygn. akt V S.A. 948/00 – LEX nr 50114). Przenosząc powyższe wywody na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, że co prawda z dziennika praktyk skarżącej wynika, że ostatnim odnotowanym dniem praktyki był 27 września 2003 r (k. 10 dziennika), lecz po tej dacie w pkt. 9 ppkt 3 wpisane zostały i opatrzone pieczęciami i podpisami jeszcze inne zajęcia. Zważyć należy, że przebieg praktyk oznaczony jest punktami i podpunktami. Każdy podpunkt ma inną datę. Tak też było w dwóch podpunktach pkt 9, tj. 9.1- data 26.09.03 r. i 9.2 - data 27.09.03 r. Logicznym jest wiec, że realizacja pkt 9.3 mogła nastąpić po tej ostatniej dacie, tj. w dniach następnych. Tym bardziej, że w sprawozdaniu z praktyki zawodowej sporządzonym przez skarżącą przedstawione są wszystkie dni praktyk z tematami zajęć. Dni i tematy pokrywają się z dniami i tematami opisanymi w dzienniku praktyk. Jednakże ani Komisja ani organ nie dokonały oceny tych dokumentów w tym zakresie. Dlatego ponownie rozpoznając sprawę organ naczelny przeprowadzi postępowanie z uwzględnieniem wskazań wynikających z niniejszego uzasadnienia, w tym pominie przepisy regulaminu odbywania praktyk zawodowych ustalonego przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w dniu 15 listopada 1999 r. do oceny dokumentów potwierdzających odbycie praktyki, a w tym, co do osób podpisujących dziennik praktyk. Mając na względzie wszystkie powyżej omówione okoliczności, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 152 ppsa orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło