I SA/Wa 1904/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie WSA Emilia Lewandowska WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant Małgorzata Kulińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Prezydenta Miasta G. wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej i Prezydenta Miasta G. reprezentującego Gminę Miasta G. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji orzekającej o odszkodowaniu oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2007 roku nr [...] Minister Budownictwa, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2007 roku nr [...], stwierdzającą nieważność orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Spraw Wewnętrznych z dnia [...] maja 1964 roku nr [...] orzekającą o odszkodowaniu za nieruchomość wywłaszczoną orzeczeniem Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Spraw Wewnętrznych z dnia [...] kwietnia 1963 roku nr[...]. W uzasadnieniu orzeczenia organ naczelny wskazał następujący stan faktyczny i prawny sprawy: Decyzją z dnia [...] maja 1964 roku nr [...] Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Spraw Wewnętrznych orzekło o przyznaniu odszkodowania na rzecz F. R., A. L. i K. S. za wywłaszczoną nieruchomość położoną w G. przy ul.[...] i [...]. Z wnioskiem o stwierdzenie nieważności powyższego orzeczenia wystąpił jeden ze spadkobierców współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości A. L. Decyzją z dnia [...] maja 2007 roku Minister Budownictwa stwierdził nieważność kwestionowanego orzeczenia z dnia [...] maja 1964 r. Wnioskiem z dnia [..] czerwca 2007 roku Prezydent Miasta G. wystąpił z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej ww. decyzją z dnia [...] maja 2007 roku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ wskazał, że ustalenie odszkodowania dokonano na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości. Pismem z dnia [...] marca 1964 roku Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej Urząd Spraw Wewnętrznych w G. zawiadomiło strony o terminie i miejscu rozprawy odszkodowawczej, którą wyznaczono na dzień [...] kwietnia 1964 roku. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość powinno być ustalone na podstawie wyników rozprawy po wysłuchaniu opinii biegłych powołanych przez organ do spraw wewnętrznych prezydium wojewódzkiej rady narodowej. Opinia biegłych winna zawierać szczegółowe uzasadnienie. Ze znajdującego się w aktach sprawy protokołu rozprawy z dnia [...] kwietnia 1964 roku wynika, że organ wywłaszczeniowy nie powołał biegłych, a tym samym nie wysłuchał na rozprawie opinii, która była niezbędna przy ustalaniu odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Poza tym odszkodowanie przyznano na podstawie operatów szacunkowych wykonanych na zlecenie [...] Dyrekcji [...] w G., co było niezgodne z art. 21 ww. ustawy. To powoduje, zdaniem organu, że decyzja Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Spraw Wewnętrznych z dnia [...] maja 1964 roku nr [...] orzekającą o odszkodowaniu za nieruchomość wywłaszczoną jest dotknięta wadą rażącego naruszenia prawa. Skargę na powyższą decyzję Ministra Budownictwa wniosła Gmina Miasta G. oraz Prezydent Miasta G. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej jej decyzji Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 roku wnosząc jednocześnie o wydanie wyroku treści odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. z dnia [...] maja 1964 roku. Zaskarżonej decyzji zarzucono: 1) błędne zastosowanie art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego; 2) błędną interpretację art. 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku; 3) naruszenie art. 7,8,77 i 80 kpa; W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Przede wszystkim wyjaśnić należy, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Nie ma natomiast uprawnień do orzekania merytorycznego, o co w skardze wnosiła skarżąca Gmina. Analiza zebranego w niniejszej sprawie materiału dowodowego wskazuje na całkowitą bezzasadność skargi. Postępowanie administracyjne w przedstawionej sprawie zostało wszczęte na skutek złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w G. Wydział Spraw Wewnętrznych z dnia [...] maja 1964 r. dotyczącej przyznania odszkodowania za nieruchomość wywłaszczoną orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 1963 r. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest postępowaniem nadzwyczajnym i stanowi formę nadzoru. Przedmiotem tegoż postępowania jest ustalenie, czy ostateczna decyzja administracyjna poddana nadzorowi w nadzwyczajnym trybie jest dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. oraz czy nie zachodzą przesłanki negatywne do stwierdzenia nieważności, o których mowa w art. 156 § 2 k.p.a. Oznacza to, że w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej obowiązkiem organu administracji publicznej jest rozpatrywanie sprawy wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 k.p.a., a to oznacza, że w tym postępowaniu organ administracji publicznej nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty, jak to może uczynić w postępowaniu odwoławczym. Z analizy akt sprawy wynika, że kwestionowane orzeczenie z dnia [...] maja 1964 r. wydane zostało na podstawie przepisów ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (tj. Dz. U. z 1961 r. Nr 18, poz. 94, z późn. zm.). W tej sytuacji istotnym zagadnieniem przy ocenie zgodności kwestionowanej decyzji z przepisami ustawy z 1958 r. było czy w decyzji odszkodowanie zostało ustalone zgodnie z przepisami tej ustawy. Jak wynika z obszernych archiwalnych akt administracyjnych sprawy wywłaszczeniowej, które pomimo upływu ponad [...] lat zachowały się i były podstawą do wydania kwestionowanych decyzji organu nadzoru, z wnioskiem o wywłaszczenie w przedstawionej sprawie wystąpiło [...] Dyrekcja [...] o czym zostali zawiadomieni współwłaściciele wywłaszczanej nieruchomości. Zgodnie z art. 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości w brzmieniu obowiązującym w dacie wydawania kwestionowanej decyzji, odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość powinno być ustalone na podstawie wyników rozprawy po wysłuchaniu opinii biegłych powołanych przez organ do spraw wewnętrznych prezydium wojewódzkiej rady narodowej. Z dokumentów załączonych do akt przedmiotowej sprawy nie wynika, aby w przeprowadzonej rozprawie wywłaszczeniowej brał udział biegły do spraw wywłaszczeń, co świadczy o tym, iż w tym zakresie kwestionowana decyzja Ministra, jak też decyzja ja poprzedzająca w przedmiocie stwierdzenia nieważność decyzji Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej z dnia [...] maja 1964 roku były prawidłowe. Należy bowiem zauważyć, że w wyniku złożenia odwołania przez F. R., A. L. i K. S. , Komisja Odwoławcza Do Spraw Wywłaszczeń przy Ministrze Spraw Wewnętrznych decyzją z dnia [...] lipca 1963 roku, decyzję z dnia [...] kwietnia 1963 roku nr [...] w części dotyczącej wywłaszczenia zatwierdziła , zaś w części dotyczącej odszkodowania zarządziła przeprowadzenie dodatkowego postępowania wyjaśniającego. W wyniku prowadzenia ponownie postępowania w części dotyczącej przyznanego odszkodowania w dniu [...] kwietnia 1964 roku miała miejsce rozprawa wywłaszczeniowa, w której udział brali m. in. współwłaściciele wywłaszczanej nieruchomości. Przed tą rozprawą nie była sporządzona inna opinia szacunkowa przez rzeczoznawców niż ta , która była podstawą przyznania odszkodowania w decyzji z dnia [...] kwietnia 1963 roku. Poza tym ani w rozprawie w dniu [...] stycznia 1963 roku , która miała miejsce przed wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 1963 roku , ani w rozprawie w dniu [...] kwietnia 1964 roku nie brał udział biegły. Za akt sprawy wynika zaś ( protokół rozprawy z dnia [...] stycznia 1963 roku oraz odwołanie z dnia [...] maja 1963 roku ) , że wysokość ustalonego odszkodowania była przez współwłaścicieli kwestionowana na całym etapie postępowania administracyjnego . Te wszystkie okoliczności zdaniem sądu wskazują , że kwestionowana decyzja z dnia [...] maja 1964 roku rażąco narusza prawo tj. art. 21 ustawy z dnia 12 marca 1958 roku. Zatem prawidłowe jest stanowisko wyrażone przez organ w zaskarżonej decyzji oraz decyzji poprzedzającej z dnia [...] maja 2007 roku , zaś wszystkie podniesione w skardze zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Z wyżej wyjaśnionych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.