I SA/Wa 1914/17

Starszy Referendarz Sądowy Aneta Wirkowska Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 14 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy wniosku adwokata S. M. o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi K. M. na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego postanawia przyznać ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata S. M., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych, w tym tytułem opłaty kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 27,60 (dwadzieścia siedem 60/100) złotych. K. M. pismem z dnia 9 października 2017 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. W piśmie z dnia 31 stycznia 2018 r. wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącej wskazał, że podtrzymuje skargę oraz wniósł o przyznanie wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty pomocy prawnej nie zostały uiszczone ani w całości ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2018 r. sygn. akt I SA/Wa 1914/17, wydanym na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, oddalił skargę. W tym stanie sprawy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z treścią art. 250 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Szczegółowe zasady ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu reguluje w niniejszej sprawie rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2016 r. poz. 1714), które weszło w życie 2 listopada 2016 r. Stosownie do treści § 2 pkt 1 i 2 tego rozporządzenia, koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz niezbędne i udokumentowane wydatki adwokata. Wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, w myśl § 3 rozporządzenia, zawiera oświadczenie, że opłata nie została zapłacona w całości lub w części. Zgodnie z § 4 ust. 1 tego rozporządzenia, opłatę ustala się w wysokości określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. W myśl § 4 ust. 3 powołanego rozporządzenia, opłatę, o której mowa w ust. 1, podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług. Stosownie do § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia opłata w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji w sprawie, w której przedmiotem zaskarżenia nie jest należność pieniężna bądź decyzja lub postanowienie Urzędu Patentowego, wynosi natomiast 240 zł. W niniejszej sprawie wyznaczony z urzędu pełnomocnik skarżącej podejmował czynności w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji. Złożony wniosek zawiera oświadczenie, o którym mowa w § 3 powołanego rozporządzenia. W sprawie zaistniały zatem przesłanki uzasadniające przyznanie wynagrodzenia. Zdaniem starszego referendarza sądowego brak było jednak podstaw do przyznania wynagrodzenia w pełnej wysokości określonej w/w przepisie. Zauważyć należy, że w dniu 15 sierpnia 2015 r. wszedł w życie art. 250 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym w uzasadnionych przypadkach, sąd może obniżyć wynagrodzenie pełnomocnika z urzędu. Co prawda w przepisie tym jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia kwalifikowanego pełnomocnika, jednakże w doktrynie podkreśla się, że kompetencje w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy, a sąd może podjąć takie działanie jedynie wyjątkowo, w szczególnie uzasadnionych przypadkach (Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod red. prof. zw. dr hab. Romana Hausera, prof. zw. dr hab. Marka Wierzbowskiego, Warszawa 2015, str. 994). Dokonując natomiast oceny pracy pełnomocnika należy mieć na uwadze niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład pracy pełnomocnika w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia. Jak wynika z akt rozpoznawanej sprawy skarga została sporządzona osobiście przez skarżącą i wyrokiem z dnia 24 kwietnia 2018 r. wydanym na posiedzeniu niejawnym Sąd oddalił skargę. Czynności podjęte przez wyznaczonego z urzędu pełnomocnika w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji polegały zaś na zapoznaniu się w dniu 30 stycznia 2018 r. z aktami sprawy i wystosowaniu pisma z dnia 31 stycznia 2018 r. oraz z dnia 26 lipca 2018 r. Przy czym zauważyć należy, że poza poparciem skargi pełnomocnik nie przedstawił stanowiska co do zaskarżonego aktu, nie wskazał na ewentualne nieprawidłowości, nie sprecyzował i nie wyjaśnił zarzutów skarżącej. Wobec powyższego, uwzględniając nakład pracy pełnomocnika oraz jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, stwierdzić trzeba, że zaistniały przesłanki do obniżenia wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu w postępowaniu przed Sądem pierwszej instancji do kwoty 120 zł podwyższonej o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą w dniu orzekania. Zdaniem starszego referendarza sądowego przyznana kwota uwzględnia realny nakład pracy pełnomocnika w prowadzonym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze w oparciu o powołane wyżej przepisy oraz art. 250 § 1 i § 2 oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono jak w sentencji.