I SA/Wa 1931/15

WyrokWSA w Warszawie2016-02-16

Skład orzekający: Joanna Skiba, Jolanta Dargas, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury i Rozwoju prawidłowo uchylił decyzję Wojewody umarzającą wznowione postępowanie uwłaszczeniowe, opierając się na ustaleniu, że Gmina W. posiadała interes prawny w postępowaniu uwłaszczeniowym, podczas gdy istniały wątpliwości co do statusu prawnego decyzji komunalizacyjnej?
Ratio decidendi
Minister Infrastruktury i Rozwoju przedwcześnie uchylił decyzję Wojewody umarzającą wznowione postępowanie uwłaszczeniowe. Rozstrzygnięcie oparto na informacji o pozostawaniu w obrocie prawnym decyzji komunalizacyjnej, jednakże analiza uzasadnienia postanowienia WSA w Warszawie wykazała, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania komunalizacyjnego mogło nie być zakończone. W związku z tym sprawa nie została wyjaśniona w sposób pozwalający na wydanie zaskarżonej decyzji, co stanowi naruszenie przepisów k.p.a.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju, która uchyliła decyzję Wojewody umarzającą wznowione postępowanie uwłaszczeniowe dotyczące nieruchomości. Wojewoda umorzył postępowanie, uznając Gminę W. za podmiot nieuprawniony do żądania wznowienia. Minister uchylił tę decyzję, uznając, że Gmina W. posiadała interes prawny, co potwierdziła Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa. Skarżąca spółka P. zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., kwestionując prawidłowość ustaleń Ministra.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju oraz zasądził od Ministra na rzecz P. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba Sędziowie WSA Jolanta Dargas WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant starszy referent Tomasz Noske po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2016 r. sprawy ze skargi P. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz P. z siedzibą w W. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Minister Infrastruktury i Rozwoju, decyzją z [...] października 2015 r. nr [...], uchylił w całości decyzję Wojewody [...] z [...] stycznia 2003 r. nr [...], umarzającą wznowione postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] listopada 2002 r. stwierdzającą uwłaszczenie przedsiębiorstwa państwowego P. w W. działką położoną w W., oznaczoną w operacie ewidencji gruntów obrębu [...] numerem [...] o pow. [...] ha i sprawę przekazał do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Z ustaleń organu odwoławczego wynika, że z wnioskiem o wznowienie postępowania uwłaszczeniowego zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z [...] listopada 2002 r. wystąpiła Gmina W. Po wznowieniu postępowania postanowieniem z [...] stycznia 2003 r. Wojewoda [...], decyzją [...] stycznia 2003 r., umorzył wznowione postępowanie uwłaszczeniowe. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że z wnioskiem o wznowienie postępowania wystąpił podmiot nie będący stroną. Odwołanie od decyzji złożyła Gmina W., która powołała się na prawo do przedmiotowej nieruchomości przysługujące jej z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. – Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych. Organ odwoławczy, postanowieniem z [...] marca 2003 r., zawiesił postępowanie odwoławcze na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa do czasu ostatecznego zakończenia sprawy komunalizacji przedmiotowej nieruchomości. Ostateczną decyzją z [...] lipca 2009 r. nr [...] Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa stwierdziła nabycie przez Gminę W. własności przedmiotowej nieruchomości na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. Wobec tego organ odwoławczy podjął zawieszone postępowanie i zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją uchylił decyzję Wojewody [...] umarzającą postępowanie wznowieniowe i sprawę przekazał temu organowi do ponownego rozpatrzenia. W ocenie organu odwoławczego zasadnicze znaczenie ma ustalenie, czy Gmina W. posiadała interes prawny w postępowaniu zakończonym decyzją uwłaszczeniową z [...] listopada 2002 r. Z informacji uzyskanej przez organ odwoławczy w piśmie z [...] sierpnia 2015 r. Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wynika, że ostatecznym postanowieniem z [...] lutego 2013 r. odmówiła ona wznowienia postępowania komunalizacyjnego zakończonego decyzją z [...] lipca 2009 r., a WSA w Warszawie, prawomocnym postanowieniem z 16 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 847/13, odrzucił skargę P. na to postanowienie. Wobec tego organ odwoławczy uznał, że Gmina W. posiadała interes prawny, a tym samym przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją z [...] listopada 2002 r. Umarzając więc wznowione postępowanie uwłaszczeniowe, w ocenie organu odwoławczego, Wojewoda [...] naruszył przepisy art. 145 § 1 pkt 4, art. 28 i art. 10 kpa. Z tego powodu organ odwoławczy uchylił decyzję Wojewody umarzającą wznowione postępowanie z uwagi na konieczność przeprowadzenia tego postępowania przez organ I instancji. W skardze na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju P. z siedzibą w W. zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego: art. 97 § 1 pkt 4 kpa, art. 7 i 77 kpa, art. 40 § 2 w związku z art. 140 kpa. W świetle wskazanych uchybień skarżąca spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi odwoławczemu do ponownego rozpatrzenia i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył do następuje: Skarga jest uzasadniona, gdyż sprawa przez organ odwoławczy nie została wyjaśniona w sposób pozwalający na rozstrzygnięcie tak jak przedstawiony w zaskarżonej decyzji. Decyzja Wojewody [...] z [...] stycznia 2003 r., którą umorzono wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją uwłaszczeniową z [...] listopada 2002 r., determinowana była uznaniem przez organ wznowieniowy, że wnioskująca o wznowienie Gmina W. nie legitymowała się tytułem prawnorzeczowym do uwłaszczonej nieruchomości na datę 5 grudnia 1990 r. Brak przymiotu strony w postępowaniu uwłaszczeniowym skutkował uznaniem Gminy za podmiot nieuprawniony do żądania wznowienia postępowania uwłaszczeniowego. W dacie wydania zaskarżonej w niniejszym postępowaniu decyzji Ministra Infrastruktury i Rozwoju organ ten dysponował wiedzą, że w obrocie prawnym znajduje się decyzja Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z [...] lipca 2009 r. nr [...] stwierdzająca komunalizację przedmiotowej działki. Wiedzę tą organ pozyskał od Krajowej Komicji Uwłaszczeniowej, która w piśmie z [...] sierpnia 2015 r. poinformowała organ, że postanowieniem z [...] lutego 2013 r. nr [...] odmówiła wznowienia postępowania w sprawie komunalizacyjnej zakończonej decyzją z [...] lipca 2009 r., a WSA w Warszawie, postanowieniem z 16 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 847/13, odrzucił skargę P. na to postanowienie. Taka informacja pozwoliła organowi odwoławczemu na uznanie, że Gmina W. posiadała interes prawny, a tym samym przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją uwłaszczeniową z [...] listopada 2002 r. oraz, że umorzenie wznowionego postępowania z uwagi na nie posiadanie przez Gminę przymiotu strony w postępowaniu uwłaszczeniowym nastąpiło z naruszeniem prawa i skutkowało uchyleniem decyzji organu I instancji. Takie rozstrzygnięcie organu odwoławczego należałoby uznać za prawidłowe gdyby nie było wątpliwości co do tego, czy rzeczywiście decyzja komunalizacyjna z [...] lipca 2009 r. pozostaje nadal w obrocie prawnym. Te wątpliwości zostały spowodowane treścią uzasadnienia skargi P. i podniesionych w niej faktów oraz analizą uzasadnienia postanowienia WSA z 16 maja 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 847/13. Wątpliwości te powodują, że rozstrzygnięcie zaskarżaną decyzją należy uznać za co najmniej przedwczesne. Rozstrzygnięcie to organ oparł na informacji przekazanej mu przez Krajową Komisję Uwłaszczeniową w powołanym piśmie z [...] sierpnia 2015 r. co do pozostawania w obiegu prawnym decyzji komunalizacyjnej. Komisja podała, że kwestia wznowienia postępowania komunalizacyjnego została ostatecznie zakończona postanowieniem WSA z 16 maj 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 847/13, którym Sąd odrzucił skargę P. na postanowienie KKU z [...] lutego 2013 r. o odmowie wznowienia postępowania komunalizacyjnego. Faktów tych Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie kwestionuje. Jednakże z uzasadnienia powołanego postanowienia wynika, że Sąd odrzucił skargę z powodu niewyczerpania trybu zaskarżenia albowiem od postanowienia KKU z [...] lutego 2013 r., która była organem pierwszej instancji, stronie przysługiwał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie skarga do Sądu. To nieprawidłowe wniesienie skargi było zaś spowodowane błędnym pouczeniem skarżącego przez KKU zawartym w postanowieniu. Sąd stwierdził również, że to błędne pouczenie nie może powodować negatywnych konsekwencji dla strony i zalecił by KKU błędnie wniesione do Sądu zażalenie potraktowała jako wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia ww. środka odwoławczego. Natomiast skarżąca spółka w uzasadnieniu skargi podała, ze w związku z uzasadnieniem postanowienia WSA z 15 maja 2013 r., w trzy dni po jego otrzymaniu, złożyła do KKU wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tego środka zaskarżenia. Gdyby faktycznie powyższe okoliczności miały miejsce to sprawa wznowienia postępowania komunalizacyjnego nie byłaby jeszcze zakończona, a to miałoby znaczenie istotne dla postępowania odwoławczego zakończonego zaskarżoną decyzją. Z tego względu Sąd uznał, że sprawa nie została wyjaśniona w sposób pozwalający na jej zakończenie zaskarżoną decyzją, a więc doszło do naruszenia art. 7 i 77 § 1 kpa, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji. Ponownie rozpoznając sprawę organ ustali, na podstawie informacji zarówno zażądanych od skarżącej P. jak i Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, czy został wniesiony przez skarżącą, i w jakiej dacie, wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy zakończonej postanowieniem KKU z [...] lutego 2013 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia tego środka zaskarżenia i czy zapadły rozstrzygnięcia w tym przedmiocie i jakie. W razie rozbieżności w tych informacjach organ zwróci się o udokumentowanie tych informacji. W przypadku gdyby okazało się, że postępowanie z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy jest w toku, zasadne będzie zawieszenie przedmiotowego postepowania odwoławczego na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 kpa. W każdym razie ostateczny wynik postępowania w wznowienie komunalizacji organ uwzględni przy rozpoznawaniu odwołania Gminy W. Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit .c i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło