I SA/Wa 1939/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Dariusz Chaciński Protokolant referent Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 marca 2018 r. sprawy ze skargi G. K. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta miasta W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16 1. wymierza Prezydentowi miasta W. grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala skargę w pozostałej części; 4. zasądza od Prezydenta miasta W. na rzecz G. K. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. G. K. (dalej: ,,skarżący’’) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta miasta W. prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16. Wskazanym powyżej orzeczeniem Sąd w pkt 1 zobowiązał Prezydenta miasta W. do rozpoznania wniosku G. K. z 11 marca 2014 r., o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy dawnej ulicy [...] - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. W pkt 2 zaś tego orzeczenia stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący w uzasadnieniu skargi podniósł, iż pomimo upływu ponad dziewięciomiesięcznego terminu od dnia złożenia wniosku, organ nie rozpoznał ww. sprawy. Nie powiadomił również o przyczynach zwłoki w jej załatwieniu. Postanowieniem z [...] lutego 2015 r., Wojewoda [...] wyznaczył Prezydentowi miasta W. dodatkowy termin do załatwienia przedmiotowej sprawy w ciągu trzech miesięcy od dnia otrzymania postanowienia. Pomimo upływu terminu wyznaczonego przez Wojewodę [...], organ pozostaje nadal w zwłoce w załatwieniu sprawy. Organ administracji nie podjął żądnych czynności, zmierzających do załatwienia sprawy. Skarżący podkreślił, iż pomimo upływu czterech miesięcy od dnia doręczenia Prezydentowi miasta W. prawomocnego wyroku z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16, wraz z aktami sprawy, organ nie wykonał wyroku. Pismem z 22 sierpnia 2017 r., skarżący wezwał Prezydenta miasta W. do wykonania wyroku, wyznaczając mu stosowny termin. Wezwanie okazało się jednak bezskuteczne, gdyż skarżący nadal nie otrzymał rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. W skardze skarżący powołał się na pismo Prezydenta miasta W. z 5 września 2017 r., doręczone skarżącemu 18 września 2017 r. W ww. piśmie Prezydent miasta W. poinformował skarżącego, iż w aktach nieruchomości brak jest dokumentów, wskazujących jednoznacznie, kto był właścicielem przedmiotowej nieruchomości w przeddzień wejścia w życie dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy. Nadto organ stwierdził, że w aktach sprawy znajduje się akt notarialny z 31 lipca 1943 r., mocą którego poprzednik prawny wnioskodawcy Z. K. nabył od K. D. niezabudowaną działkę, położoną przy ul. [...], oznaczoną nr [...], pochodzącą z hip. nr [...] i hip. nr [...], który zdaniem organu nie jest dowodem, potwierdzającym istnienie prawa własności Z. K. na dzień 21 listopada 1945 r., a jedynie na dzień 31 lipca 1943 r. Skarżący stwierdził ponadto, że organ w ww. piśmie bez jakiejkolwiek podstawy prawnej wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku, poprzez przedłożenie zaświadczenia hipotecznego, potwierdzającego, że Z. K. był właścicielem nieruchomości przy ul. [...] w przeddzień wejścia powołanego wyżej dekretu, zaś w przypadku braku takiego zaświadczenia do przedłożenia wyroku sądu ustalającego ww. okoliczność. Na podstawie wyżej opisanych zarzutów skarżący wniósł o: 1) wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny na podstawie art. 154 § 1 Ppsa.; 2) przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 Ppsa.; 3) rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym; 4) zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego i kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezydent miasta W. wniósł o oddalenie skargi i jej nierozpoznawanie w trybie uproszczonym. Podniósł, że prowadzone jest postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za przedmiotowa nieruchomość. Wyjaśnił, że prawomocny wyrok z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16, wraz z aktami administracyjnymi sprawy wpłynął do organu 12 kwietnia 2017 r. Prezydent miasta W. zaznaczył, że do wniosku o odszkodowanie nie dołączone zostały dokumenty, potwierdzające, że wnioskodawcy przysługuje prawo ubiegania się o odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość. Z tego względu pismem z 5 września 2017 r., wezwał skarżącego do przedłożenia zaświadczenia hipotecznego, potwierdzającego istnienie prawa własności, bądź wyroku sądu ustalającego ww. okoliczność. Ponadto ze względu na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, a także z uwagi na bardzo dużą ilość wpływających spraw z zakresu odszkodowań, nie było możliwości zakończenia niniejszej sprawy we wcześniejszym terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga G. K. jest uzasadniona. Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako: ,,Ppsa’’. Art. ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powyższego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 Ppsa.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie zaś, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie - w ocenie Sądu - obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że odpis prawomocnego wyroku z 12 października 2016 r. r., wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został Prezydentowi miasta W. 12 kwietnia 2017 r., co wynika z akt sądowych o sygn. I SAB/Wa 621/16 (k. 68). Oznacza to, że czteromiesięczny termin na załatwienia sprawy, wyznaczony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w ww. wyroku upłynął 14 sierpnia 2017 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, wezwania do wykonania prawomocnego wyroku, organ - mimo prowadzonego postępowania wyjaśniającego nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie. Stosownie do art. 154 § 6 Ppsa., grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z obwieszczeniem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z 16 lutego 2017 r., w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2016 r., i w drugim półroczu 2016 r., przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2016 r., wyniosło 3.536,87 zł. Rozpoznając niniejszą sprawę, Prezydent miasta W. przekroczył termin na załatwienie sprawy. Organ w dalszym ciągu nie wydał rozstrzygnięcia. Wyrok z 12 października 2016 r., zobowiązywał organ nie tylko do rozstrzygnięcia sprawy, ale i do dokonania tego w określonym terminie. W tym stanie rzeczy wniosek o wymierzenie Prezydentowi miasta W. grzywny jest niewątpliwie uzasadniony. Sąd uznał, iż grzywna w wysokości 1.000 zł., jest adekwatną sankcją dla Prezydenta miasta W. za niewykonanie ww. wyroku z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16. Przy czym wziął też pod uwagę okoliczność, iż może ona zostać wymierzona wielokrotnie. Wskazać należy, że rozpoznając sprawę, Sąd jednocześnie - stosownie do art. 154 § 2 Ppsa - stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. O rażącym naruszeniu prawa można mówić, gdy zwłoka w załatwieniu sprawy jest znaczna i jest efektem działań (zaniechań) organów, które można zinterpretować jako unikanie podejmowania rozstrzygnięcia, bądź lekceważenie praw stron domagających się czynności organu, które to czynności organ prowadzi w sposób nieefektywny, poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 października 2013 r., sygn. akt I OSK 1181/13). Sąd stanął na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie zaistniała bezczynność nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Odpis prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 12 października 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 621/16 wraz z uzasadnieniem oraz aktami administracyjnymi sprawy doręczony został Prezydentowi miasta W. 12 kwietnia 2017 r. Oznacza to, że czteromiesięczny termin na załatwienia sprawy, wyznaczony przez Sąd w ww. wyroku upłynął 14 sierpnia 2017 r. Skarga G. K. wniesiona została do Sądu pismem z 22 września 2017 r. Organ podejmował czynności w sprawie. Pismami z 1 września 2017 r., zwrócił się do Archiwum Państwowego w Warszawie oraz Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu miasta W. o nadesłanie dokumentów i udzielnie informacji, dot. przedmiotowej nieruchomości. Pismem z 5 września 2017 r. zwrócił się do skarżącego o przedłożenie zaświadczenia hipotecznego, potwierdzającego prawo do własności nieruchomości, bądź wyroku sądu, ustalającego ww. okoliczność. Tym samym bezczynność organu nie ma charakteru rażącego naruszenia prawa. Za takim stanowiskiem Sądu przemawia okres przekroczenia wyznaczonego przez Sąd terminu załatwienia sprawy, który nie jest okresem znacznym, jak również znana Sądowi z urzędu ilość spraw prowadzonych przez Prezydenta o przyznanie odszkodowania za tzw. nieruchomości dekretowe oraz stopień ich skomplikowania. Sąd uznał także, iż dodatkowa sankcja prawna, tj. przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej nie może być w niniejszej sprawie zastosowana i w tej części skargę oddalił. Wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie. Suma pieniężna z art. 154 § 7 Ppsa., ma charakter kompensacyjny. Z treści tego przepisu wynika, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę, czy okoliczności sprawy wskazują na potrzebę zadośćuczynienia skarżącym za oczekiwanie na rozpoznanie ich sprawy. W ocenie Sądu ten środek w postaci przyznania na rzecz skarżącego sumy pieniężnej, powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu. Odnosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, skarżący nie uzasadnił złożonego wniosku o przyznanie od organu sumy pieniężnej. Z treści skargi nie wynika, aby skarżący doznał krzywdy w związku z niewykonaniem przez organ administracji wyroku, którą należałoby zrekompensować i która to okoliczność mogłaby podlegać ocenie Sądu orzekającego. Z kolei zasadność zobowiązania skarżącego, zawarta w piśmie organu z 5 września 2017 r., nie podlega ocenie w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 154 § 1 i 2 w związku z art. 154 § 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1, 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 151 Ppsa., orzekł, jak w pkt 3 sentencji. W przedmiocie kosztów sądowych (pkt 4 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 powyższej ustawy.