I SA/Wa 194/05

WyrokWSA w Warszawie2005-12-12

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Gabriela Nowak, Mirosław Gdesz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy była żona żołnierza zawodowego ma interes prawny do żądania uchylenia decyzji o przydziale kwatery stałej byłemu mężowi?
Ratio decidendi
Była żona żołnierza zawodowego nie posiada interesu prawnego do żądania uchylenia decyzji o przydziale kwatery stałej byłemu mężowi, ponieważ prawo do kwatery stałej mają wyłącznie osoby uprawnione wskazane w ustawie o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Brak jest przepisu prawa materialnego, który pozwalałby jej na skuteczne żądanie takiej czynności od organu administracji publicznej.
Stan faktyczny
D. J. wniosła o uchylenie decyzji o przydziale kwatery stałej jej byłemu mężowi, argumentując, że nie zamieszkuje on w lokalu i nie opłaca czynszu. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie, uznając, że wnioskodawczyni nie jest stroną. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej utrzymał tę decyzję w mocy, stwierdzając, że była żona nie ma interesu prawnego do żądania uchylenia decyzji o przydziale kwatery stałej byłemu mężowi. D. J. zaskarżyła decyzję Prezesa WAM do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Gabriela Nowak asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi D. J. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w W. z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...] w przedmiocie przydziału kwatery stałej oddala skargę. Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania D. J., od decyzji Dyrektora Oddziału Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie uchylenia decyzji komendanta garnizonu W. z dnia [...] marca 1991 r. nr [...] w sprawie przydziału S. K. osobnej kwatery stałej przy ul. [...] w W., utrzymał tę decyzję w mocy. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: Komendant garnizonu W. decyzją z dnia [...] marca 1991 r. nr [...] przydzielił S. K. osobną kwaterę stałą przy ul. [...] w W., przy czym uwzględnił przy ustalaniu należnej powierzchni mieszkalnej członków rodziny uprawnionego tj. żonę D. i córkę B. W dniu 14 kwietnia 2000 r. Sąd Okręgowy w W. orzekł o rozwiązaniu związku małżeńskiego S. K. i D. J. Pani D. J. w dniu 28 października 2002 r. wystąpiła o uchylenie decyzji przydzielającej byłemu mężowi przedmiotową kwaterę i o umożliwienie uregulowania stosunku najmu powyższego lokalu. We wniosku stwierdziła, że S. K. nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] od czerwca 1999 r. a czynszu nie opłaca od czerwca 2002 r., nie dokonuje również żadnych remontów od czerwca 1999 r. Dodatkowo Pani D. J. wskazała, że jej były mąż poślubił w 2001 r. Panią E. C. posiadającą tytuł do lokalu przy ul. [...] w W. Dyrektor Oddziału Wojskowej Agencji Mieszkaniowej decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. umorzył postępowanie w sprawie uchylenia decyzji komendanta garnizonu W. z dnia [...] marca 1991 r. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że ponieważ o uchylenie decyzji w trybie art. 155 Kpa wystąpiła osoba nie będąca stroną postępowania zakończonego powołaną decyzją z dnia [...] marca 1991 r. to postępowanie w sprawie uchylenia decyzji stało się bezprzedmiotowe. Dlatego też organ umorzył postępowanie. Od decyzji tej odwołał się pełnomocnik D. J. Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej odwołania nie uwzględnił i decyzją z dnia [...] listopada 2004 r. utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu postępowania. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że wprawdzie organ pierwszej instancji słusznie podniósł, że zgodnie z treścią art. 155 Kpa do uchylenia decyzji konieczna jest zgoda strony, to jednak stosownie do treści art. 163 Kpa przepisy szczególne mogą określić inne przypadki i zasady uchylania lub zmiany decyzji na mocy, których strona nabyła prawo. Takie przepisy szczególne zawiera ustawa z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu sił zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej, która określa przypadki, w których dyrektor oddziału regionalnego jest władny wydać decyzję o zwolnieniu lokalu mieszkalnego, bądź zarządzić przymusowe przekwaterowanie do kwatery zastępczej doprowadzając tym samym do wzruszenia decyzji w sprawie przydziału. Jednak Prezes Wojskowej Agencji Mieszkaniowej uznał, że była żona żołnierza zawodowego nie jest stroną postępowania w sprawie uprawnień byłego męża do przydzielonej kwatery stałej. Zdaniem Prezesa powoływany przez D. J. art. 38 w zw. z art. 42 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 86, poz. 433 ze zm.) nie daje jej interesu prawnego do wystąpienia o uchylenie decyzji o poznaniu osobnej kwatery stałej dla byłego męża. Zgodnie z treścią tego przepisu w dniu wydania zaskarżonej decyzji (a więc po jego znowelizowaniu w lipcu 2004 r.) organ w przypadku nie wnoszenia opłat za używanie wydaje decyzję o prawie do zamieszania w kwaterze zastępczej, a w przypadku odmowy jej przyjęcia zarządza przymusowe przekwaterowanie od tej kwatery wraz ze wszystkimi wspólnie zamieszkującymi osobami. Zdaniem organu zarówno w poprzednio obowiązującym stanie prawnym jak również w obecnym, brak jest normy prawnej uprawniającej byłe żony żołnierzy lub członków ich rodzin do żądania od organy wydania takiej decyzji. Postępowanie w tych sprawach WAM prowadzi bowiem z urzędu. Reasumując Prezes WAM również uznał, że Pani D. J. nie jest strona postępowania w sprawie o uchylenie decyzji o przydziale osobnej kwatery stałej. Decyzja ta stała się przedmiotem skargi D. J. do Wojewódzki Sąd Administracyjnego w Warszawie. W skardze zarzucono naruszenie art. 28 i art. 105 Kpa poprzez błędne przyjęcie, że skarżąca nie jest stroną w sprawie i uznanie postępowania wszczętego z wniosku skarżącej jako bezprzedmiotowego. Skarżąca zarzuciła ponadto naruszenie art. 28 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych oraz przepisów rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 23 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu rozkwaterowania osób rozwiedzionych (Dz. U. Nr 141, poz. 1372), poprzez nie dokonania z urzędu rozkwaterowania mimo posiadanej wiedzy o rozwodzie. Zdaniem skarżącej jej interes prawny wynika z konieczności uregulowania jej statusu prawnego, w tym uzyskania tytułu najmu do zajmowanej kwatery. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Stosownie do art. 28 Kpa stroną postępowania jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przy czym status strony postępowania administracyjnego nie wynika z samego uznania przez organ za taką stronę, ale z przepisów praw. Istotną cechą strony jest to, że jest ona podmiotem własnych praw lub obowiązków, które podlegają konkretyzacji w postępowaniu administracyjnym. Przy czym mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza to samo, co ustalić przepis prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać określonej czynności organu w postępowaniu administracyjnym. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, w której dana osoba wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może tego zainteresowania poprzeć stosownymi przepisami prawa. W takim wypadku osobie tej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. W niniejszej sprawie zachodzi taka właśnie sytuacja. Wprawdzie skarżąca jest bezpośrednio zainteresowana rozstrzygnięciem kwestii dot. kwatery stałej, jednocześnie tego zainteresowania nie może jednak poprzeć żadnym przepisem prawa materialnego, mogącym stanowić podstawę żądania określonej czynności przez organ. Prawo do kwatery stałej mają wyłącznie uprawnione osoby określone w ustawie z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej i tylko te osoby mają przymiot strony w postępowaniach dotyczących kwatery stałej. Bezsporne jest, iż takiego uprawnienia nie posiada skarżąca i w związku z tym nie może wskazać żadnego przepisu prawa, który pozwalałby na żądanie określonego rozstrzygnięcia przez organ. Skarżąca w tym zakresie powołuje się na przepis art. 28 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz przepisy powołanego rozporządzenia z dnia 23 lipca 2003 r. Jednakże przepis ten w jakikolwiek sposób nie odnosi się do możliwości wystąpienia przez osobę zamieszkującą w kwaterze stałej o przymusowe przekwaterowanie osoby, której taką kwaterę przydzielono. Tak więc przepis ten nie może stanowić podstawy prowadzenia postępowania administracyjnego na wniosek skarżącej. W świetle przytoczonych przepisów zarzuty skargi nie są zasadne. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło