I SA/Wa 1952/12

WyrokWSA w Warszawie2013-05-23

Skład orzekający: Przemysław Żmich, Emilia Lewandowska, Dariusz Pirogowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Ministra Skarbu Państwa o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody, wydane w oparciu o fikcję doręczenia na podstawie art. 44 § 4 kpa, jest zgodne z prawem, jeśli strona skarżąca kwestionuje prawidłowość doręczenia i wskazuje na chorobę jako przyczynę nieodebrania przesyłki?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżone postanowienie Ministra Skarbu Państwa o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania było zgodne z prawem. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 44 § 4 kpa, doręczenie decyzji uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu przechowywania pisma, co w niniejszej sprawie nastąpiło 2 maja 2012 r. W związku z tym, odwołanie wniesione 25 maja 2012 r. było wniesione po terminie, a strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu, mimo wezwania organu.
Stan faktyczny
Skarżąca E.Z. wniosła skargę na postanowienie Ministra Skarbu Państwa o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody, która odmówiła jej prawa do rekompensaty. Organ odwoławczy uznał, że decyzja Wojewody została skutecznie doręczona 2 maja 2012 r. (po dwukrotnym awizowaniu), a odwołanie wniesione 25 maja 2012 r. było spóźnione. Skarżąca argumentowała, że ciężko chorowała, nie odebrała awizo i otrzymała decyzję dopiero 14 maja 2012 r., w związku z czym termin na odwołanie powinien biec od tej daty. Minister Skarbu Państwa wezwał ją do sprecyzowania, czy jej pismo z 15 maja 2012 r. jest wnioskiem o przywrócenie terminu, na co skarżąca nie odpowiedziała.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Przemysław Żmich Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska (spr.) WSA Dariusz Pirogowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Aleksandra Borkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 maja 2013 r. sprawy ze skargi E.Z. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata C.M., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym: tytułem opłaty kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych, tytułem 23% podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych. Minister Skarbu Państwa, postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...], na podstawie art. 134 kpa, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...]. W uzasadnieniu postanowienia Minister Skarbu Państwa wskazał, że Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. odmówił potwierdzenia E.Z. prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami RP. Powyższa decyzja zawierała pouczenie, że stronom służy prawo do wniesienia odwołania za pośrednictwem organu pierwszej instancji do Ministra Skarbu Państwa, w terminie 14 dni od daty otrzymania decyzji. Organ odwoławczy podkreślił, że na podstawie koperty ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru decyzji Wojewody [...] ustalono, iż E.Z., pomimo dwukrotnego awizo, nie odebrała przesyłki. Ostateczny termin na jej odebranie minął w dniu 2 maja 2012 r., a zatem 14-dniowy termin do złożenia odwołania upłynął w dniu 16 maja 2012 r. Odwołanie wniesione natomiast zostało osobiście przez stronę w dniu 25 maja 2012 r., a więc po upływie terminu przewidzianego w art. 129 § 2 kpa. Minister Skarbu Państwa zaznaczył, że strona w wystąpieniu z dnia 15 maja 2012 r. (złożonym osobiście do Urzędu Wojewódzkiego z dniu 25 maja 2012 r.) nie sprecyzowała czy jej pismo oprócz odwołania jest również wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. W związku z powyższym pismem z dnia 19 czerwca 2012 r. Minister Skarbu Państwa wezwał stronę do jednoznacznego określenia - w terminie 10 dni - czy wskazane wystąpienie z dnia 15 maja 2012 r. jest również wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, pod rygorem uznania, że strona takiego wniosku nie składa. W wyznaczonym terminie E.Z. nie zajęła stanowiska w sprawie. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 44 kpa oraz art. 129 kpa i podkreślił, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego ustalono, iż decyzja z dnia [...] kwietnia 2012 r., zgodnie z art. 44 § 4 kpa, uznana została za doręczoną w dniu 2 maja 2012 r. Odwołanie wniesione zaś zostało w dniu 25 maja 2012 r., a więc po dniu 16 maja 2012 r. będącym w przedmiotowej sprawie ostatnim dniem terminu do jego wniesienia. Nie ulega zatem wątpliwości, że E.Z. uchybiła terminowi do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniosła E.Z. podnosząc, że odwołanie od decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. złożyła w terminie. Skarżąca zaznaczyła, że od 11 marca 2012 r. ciężko chorowała i nie była w stanie odebrać dwukrotnego awizo. Tym samym nie wiedziała, że została jej wysłana decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. oraz że była dwukrotnie awizowana. Odpis decyzji otrzymała zaś podczas wizyty w Urzędzie Wojewódzkim w L. w dniu 14 maja 2012 r. W ocenie skarżącej czternastodniowy termin na wniesienie odwołania rozpoczął więc bieg od dnia 14 maja 2012 r., tj. od dnia otrzymania tej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 29 sierpnia 2012 r. skarżąca zarzuciła ponadto nieprawidłowości w działaniu Urzędu Wojewódzkiego w L., które miały miejsce przy rozpoznawaniu wniosku o rekompensatę. W odpowiedzi na skargę Minister Skarbu Państwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję (postanowienie) z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji (postanowienia). Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270). W ocenie Sądu skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie z dnia [...] lipca 2012 r. nie narusza prawa. Na wstępie podkreślić należy, że warunkiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania - jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Zgodnie natomiast z art. 129 § 1 kpa, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. Termin do wniesienia odwołania wynosi czternaście dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie (art. 129 § 2 kpa). Organ odwoławczy obowiązany jest w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie wniesione zostało w terminie przewidzianym w art. 129 § 2 kpa. Jeżeli organ stwierdzi, że odwołanie wniesione zostało z uchybieniem terminu, wydaje wówczas postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, stosownie do treści art. 134 kpa. Zgodnie z tym przepisem organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Wskazać także trzeba, że zasady doręczania pism w postępowaniu administracyjnym regulują przepisy art. 39 – 49 kpa. Zgodnie z art. 44 § 1 kpa, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) poczta przechowuje pismo przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez pocztę, 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. W myśl art. 44 § 2 kpa, zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata. Stosownie do art. 44 § 3 kpa, w przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia. Zgodnie zaś z treścią art. 44 § 4 kpa, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy. Ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, że skierowana do skarżącej przesyłka zawierająca decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r., dwukrotnie awizowana (w dniu 17 kwietnia 2012 r. i w dniu 25 kwietnia 2012 r.), nie została przez skarżącą odebrana, w związku z czym w dniu 4 maja 2012 r. nastąpił jej zwrot do nadawcy. Zgodnie z art. 44 § 4 kpa doręczenie stronie przedmiotowej decyzji nastąpiło skutecznie w dniu 2 maja 2012 r. Termin do wniesienia odwołania upływał zatem – jak słusznie zauważył organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia - w dniu 16 maja 2012 r. Odwołanie wniesione natomiast zostało osobiście przez skarżącą dopiero w dniu 25 maja 2012 r., a więc z przekroczeniem czternastodniowego terminu określonego w art. 129 § 2 kpa. Zasadnie zatem Minister Skarbu Państwa uznał, że w przedmiotowej sprawie nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, co skutkowało z kolei wydaniem postanowienia na mocy art. 134 kpa o stwierdzeniu wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Podkreślić trzeba, że nawet nieznaczne przekroczenie obowiązującego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje organ odwoławczy do wydania postanowienia na podstawie powołanego przepisu art. 134 kpa. Zauważyć także należy, że z analizy akt administracyjnych wynika, iż w dniu 25 maja 2012 r. do Wojewody [...] wpłynęło pismo E.Z. z dnia 15 maja 2012 r., w którym skarżąca zakwestionowała "ostateczność" decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. oraz wskazała przyczyny nieodebrania przesyłki zawierającej przedmiotową decyzję. W tej sytuacji Minister Skarbu Państwa wystosował pismo z dnia 19 czerwca 2012 r., którym wezwał skarżącą do sprecyzowania czy pismo z dnia 15 maja 2012 r. stanowi wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. Organ poinformował jednocześnie, że brak jednoznacznej odpowiedzi w terminie 10 dni od dnia otrzymania pisma z dnia 19 czerwca 2012 r. oznaczać będzie, iż strona nie składała takiego wniosku. Przedmiotowe pismo, doręczone stronie zgodnie z art. 44 § 4 kpa, pozostało bez odpowiedzi. Słusznie zatem organ uznał, że skarżąca nie występowała w niniejszej sprawie z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wraz z uprawdopodobnieniem, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy (art. 58 § 1 kpa). Wskazać również trzeba, że przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest zgodność z prawem zaskarżonego postanowienia, nie zaś prawidłowość decyzji z dnia [...] kwietnia 2012 r. W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie narusza zaś prawa. Wniesiona skarga jest więc bezzasadna i brak jest podstaw do jej uwzględnienia. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. art. 151 i art. 250 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło