I SA/Wa 1956/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-10-25

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca oszczędności w wysokości kilkudziesięciu tysięcy złotych, uzyskane ze sprzedaży mieszkania, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, mimo deklaracji przeznaczenia tych środków na utrzymanie rodziny i inwestycje?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna nie może zostać zwolniona od kosztów sądowych, jeśli posiada oszczędności, z których bez trudności może pokryć koszty postępowania, nawet jeśli deklaruje przeznaczenie tych środków na inne cele, takie jak utrzymanie rodziny czy inwestycje. Instytucja prawa pomocy ma na celu umożliwienie obrony praw osobom w trudnej sytuacji materialnej, a nie zwalnianie od kosztów osób, które mają wystarczające środki.
Stan faktyczny
A. D. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiającą przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W trakcie postępowania wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na dochody z działalności gospodarczej i emerytury oraz posiadane oszczędności ze sprzedaży mieszkania, które zamierza przeznaczyć na utrzymanie rodziny i inwestycje. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono A. D. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 25 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności postanawia: odmówić A. D. przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. A. D. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] sierpnia 2011 r., nr [...], którą organ utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W.z dnia [...] marca 2011 r., nr [...] o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiącej własność m. W. położonej w W. D. U., przy ul. [...] oznaczonej jako działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2 i działka ewidencyjna nr [...] z obrębu [... o powierzchni [...] m2, dla której Sąd Rejonowy dla W. M prowadzi księgę wieczystą nr [...] W następstwie wniesionej skargi A. D. nadesłała do Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem, córką i wnukiem. Dochodem rodziny są uzyskiwane przez skarżącą dochody z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł oraz emerytura w wysokości [...] zł jak również emerytura wypłacana mężowi w wysokości [...] zł. Skarżąca ujawniła, że posiada majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2, jak również zgromadziła oszczędności w wysokości [...] złotych. Zarówno córka jak i wnuk nie pracują pozostając na utrzymaniu skarżącej. A.D. wyjaśniła, że środki jakie zgromadziła na rachunku bankowym to pieniądze jaki uzyskała ze sprzedaży mieszkania, są to jej oszczędności, których nie chce inwestować, z kwoty tej utrzymuje się jej rodzina. Uzasadniając wniosek A. D. wyjaśniła, że wnioskuje o zwolnienie od kosztów sądowych, bowiem posiadany majątek nie pozwala jej na ich uiszczenie. Zaznaczyła, że wprawdzie posiada środki zgromadzone na rachunku bankowym ze sprzedaży mieszkania jednak są to pieniądze przeznaczone na inwestycje w prowadzoną działalność gospodarczą jak również utrzymanie na resztę życia i nie może ich wydać. Rozpoznając wniosek A. D. o przyznanie prawa pomocy na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: 1) w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, 2) w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Badając całokształt okoliczności niniejszej sprawy uznać należało, że przedstawiona przez A.D. sytuacja majątkowa, mimo wykazanych obciążeń, nie uzasadnia przyznania jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W pierwszej kolejności zaznaczyć należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalił się pogląd, iż instytucja prawa pomocy stworzona jest po to, aby umożliwić osobom znajdującym się w ciężkich warunkach materialnych obronę swoich praw przed sądem, mimo braku środków finansowych potrzebnych do poniesienia kosztów sądowych. Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zauważyć należy, że skarżąca ujawniła, że posiada oszczędności w wysokości [...] zł. W ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek oczywistym jest, że z kwoty tej skarżąca bez jakichkolwiek trudności jest w stanie opłacić koszty sądowe, które na obecnym etapie postępowania ograniczają się w zasadzie do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł oraz do uiszczenia opłat kancelaryjnych. Nie można więc uznać, że z kwoty tej nie jest ona w stanie opłacić kosztów. Abstrahując od wykazanej przez stronę kwoty oszczędności zaznaczyć również należy, że rodzina skarżącej ma do dyspozycji stały regularny dochód w wysokości około [...] zł jak również ma zapewnione potrzeby bytowe (majątek w postaci domu o powierzchni [...] m2). Nie można zatem uznać, że jej sytuacja majątkowa jest trudna lub, że rodzina pozostaje w ubóstwie. Odnosząc się do stwierdzenia wnioskodawczyni, że ujawnione oszczędności zamierza ona przeznaczyć na utrzymanie rodziny i inwestycję w działalność gospodarczą, referendarz rozpoznający wniosek pragnie zauważyć, że osoba, która kieruje sprawę do Sądu musi liczyć się z koniecznością poniesienia pewnych wydatków, ich wystąpienie przewidzieć i zabezpieczyć środki na ten cel. Uznać zatem należy, że brak jest podstaw do zwolnienia A.D. od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie niniejszej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, odmówiono przyznania prawa pomocy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło