I SA/Wa 1962/12
PostanowienieWSA w Warszawie2012-11-28
Skład orzekający: Gabriela Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji ustalającej odszkodowanie za nieruchomość powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący podnoszą argumenty dotyczące potencjalnej szkody finansowej (w tym zapłaty VAT i prowizji bankowych) oraz nieprawidłowego podmiotu zobowiązanego do zapłaty?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że odszkodowanie pieniężne jest świadczeniem zwrotnym, a jego zapłata nie spowoduje trudnych do odwrócenia skutków ani znacznej szkody, które nie mogłyby być naprawione przez późniejszy zwrot. Zarzuty dotyczące nieprawidłowego podmiotu zobowiązanego do zapłaty oraz konieczności zapłaty VAT uznano za przedwczesne na etapie wniosku o wstrzymanie wykonania, a podatek VAT jako świadczenie pieniężne również podlega zwrotowi.Stan faktyczny
Gmina Miasta i Prezydent Miasta zaskarżyli decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymującą w mocy decyzję Wojewody ustalającą odszkodowanie za nieruchomość. Skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że obowiązek zapłaty odszkodowania przez podmiot, który nie jest do tego zobowiązany, spowoduje znaczne szkody finansowe (prowizje bankowe, VAT) i trudne do odwrócenia skutki. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Gminy Miasta [...] i Prezydenta Miasta [...]o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Gminy Miasta [...] i Prezydenta Miasta [...] na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] orzekającą o ustaleniu na rzecz Gminy Miasta [...] odszkodowania w kwocie [...] zł za prawo własności nieruchomości położonej w [...], oznaczonej jako działka nr [...]. Do zapłaty odszkodowania zobowiązany został Prezydent Miasta [...], jako zarządca drogi.
Od powyższej decyzji pismem z dnia 28 sierpnia 2012 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli Prezydent Miasta [...] oraz Gmina Miasta [...]. Skarżący wystąpili jednocześnie z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji organów obu instancji uzasadniając, że obowiązek wykonania wadliwej decyzji pociąga za sobą obowiązek zapłacenia kwoty odszkodowania przez podmiot, który w ocenie skarżących nie jest do tego zobowiązany. Ponadto Gmina Miasta [...] miałaby płacić de facto sama sobie. Wskazano również, iż wypłacenie pieniędzy wiązać się będzie z koniecznością ponoszenia prowizji bankowej oraz obowiązkiem zapłaty na rzecz organów skarbowych 23% podatku VAT. Dlatego też w ocenie skarżących konieczne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji, aby zabezpieczyć interes stron oraz uniknąć zachowań nieprawidłowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonania aktu lub czynności określony został w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), powoływana dalej jako "P.p.s.a.".
Stosownie do treści tego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z powyższego wynika zatem, że strona wnioskująca o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinna określić, na jaką szkodę lub trudne do odwrócenia skutki może ją narazić wykonanie zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagradzana przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. W szczególności będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który w skutek swych właściwości nie może być zastąpiony innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia starty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 127/04 oraz z dnia 20 grudnia 2004 r. sygn. akt GZ 138/04 - Lex Polonica nr 375764).
Sąd uznał, że w niniejszej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca, bowiem odszkodowanie jest świadczeniem pieniężnym, które może zostać w każdym czasie zwrócone i wyegzekwowane, przez co będzie możliwe przywrócenie stanu poprzedniego przez jego zwrot. Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Skutki w tym zakresie są oczywiste i zawsze prowadzą do ujemnych następstw polegających na zmniejszeniu majątku zobowiązanego. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy jednak zabezpieczeniu przed jakimikolwiek skutkami, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło. Tylko bowiem niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków stanowi przesłankę umożliwiającą skorzystanie z instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 22 marca 2012 r. sygn. akt I FZ 34/12). Jak już natomiast wskazano powyższej nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. jest to, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi uiszczone już odszkodowanie będzie podlegać zwrotowi, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością: skutków, które wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla strony.
Odnosząc się natomiast do zarzutu dotyczącego ryzyka, że do wypłaty odszkodowania zobowiązany został nieprawidłowy podmiot, należy stwierdzić, że odnosi się on nie tyle do wniosku o wstrzymanie wykonania wskazanych w skardze decyzji - lecz stanowi zarzut dotyczący bezpośrednio zaskarżonej decyzji. Jego rozpatrzenie nastąpi zatem na etapie merytorycznego rozpoznania skargi, a odnoszenie się do niego na obecnym etapie postępowania uznać należy za przedwczesne.
Odnośnie zaś zarzutu dotyczącego konieczności zapłacenia podatku VAT w związku z wypłaceniem odszkodowania wskazać należy, że również i w tym przypadku, gdy zaskarżona decyzja zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, płatnik uiszczonego podatku będzie mógł wystąpić do właściwych organów podatkowych o jego zwrot. Podatek jako świadczenie pieniężne jest bowiem z natury świadczeniem zwrotnym.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie znajduje uzasadnienia, w związku z tym na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło