I SA/Wa 1967/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Marciniak Sędziowie WSA Dariusz Pirogowicz (spr.) WSA Tomasz Szmydt Protokolant referent stażysta Marcin Sieradzki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 r. sprawy ze skargi T. V. i C. Z. w przedmiocie niewykonania przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 769/15 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 1000 (jeden tysiąc) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność organu w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz T. V. i C. Z. solidarnie kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. T. V. i C. Z. pismem z [...] października 2016 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2016 r., sygn. akt I SAB/Wa 769/15. Powyższym wyrokiem Sąd, w uwzględnieniu skargi wyżej wymienionych, zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania ich wniosku z [...] października 2012 r. o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...], ozn. dawnym nr hip. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Akta te wraz z odpisem prawomocnego wyroku doręczone zostały zaś organowi [...] czerwca 2016 r. Wobec braku podejmowania rozstrzygnięcia w sprawie skarżący pismem z [...] września 2016 r. wezwali Prezydenta [...] do wykonania powyższego wyroku, a następnie wnieśli wskazaną na wstępie skargę, w której zażądali wymierzenia Prezydentowi [...] grzywny w wysokości odpowiadającej kwocie dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, a także zasądzenia na ich rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę Prezydent [...] wniósł o jej oddalenie, wyjaśniając iż nie mógł załatwić sprawy w wyznaczonym terminie z uwagi na jej złożony charakter i bardzo dużą liczbę spraw o odszkodowanie przed nim zawisłych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest uzasadniona, co skutkować musi wymierzeniem Prezydentowi [...], określonej w sentencji grzywny oraz oceną charakteru zaistniałej zwłoki. Przedmiotowa skarga została złożona w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.", który stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Grzywnę, o której mowa w tym przepisie, stosownie do § 6 art. 154 p.p.s.a., wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku zaistnienia stanu zwłoki w wykonaniu wyroku, Sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 154 § 2 zd. drugie p.p.s.a.) W rozpoznawanej sprawie okolicznością niesporną jest, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 8 marca 2016 r. sygn. akt I SAB/Wa 769/15 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w [...] przy ul. [...] - w terminie trzech miesięcy od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Bezsporne jest, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Sądu wpłynęły do organu w dniu [...] czerwca 2016 r. Zgodnie zatem z art. 286 § 2 p.p.s.a. od tej daty rozpoczął swój bieg trzymiesięczny termin w jakim sprawa, w której organ pozostawał bezczyny, winna być rozpoznana. Tym samym upłynął on [...] września 2016 r. Niekwestionowaną okolicznością jest również to, że do dnia rozpoznania skargi, mimo uprzedniego wezwania przez strony do wykonania powyższego wyroku, Prezydent [...] nie rozstrzygnął zawisłej przed nim sprawy administracyjnej. Skoro zatem Prezydent [...] w terminie wyznaczonym wyrokiem Sądu sprawy nie załatwił to wniosek o wymierzenie mu z tego tytułu grzywny jest uzasadniony. Niewykonywanie bowiem wyroków sądów - niezależnie od tego czy są to wyroki sądów administracyjnych (jak w niniejszej sprawie), czy sądów powszechnych - w demokratycznym państwie prawnym nie może być tolerowane. W szczególności nie można zaakceptować, czy też usprawiedliwiać sytuacji, gdy wyroki sądów nie są respektowane przez organy władzy publicznej. Taka sytuacja bowiem godzi w samą istotę praworządności (art. 7 Konstytucji RP i art. 6 k.p.a.) i nieuchronnie prowadzić musi do podważania zaufania jednostek do tych organów, jak też szerzej do samej władzy publicznej. Mając przy tym na względzie, że od dnia otrzymania wyroku do dnia złożenia niniejszej skargi organ ów nie podjął ani jednej czynności ukierunkowanej na załatwienie sprawy uprawniona jest ocena, że przybrała ona postać kwalifikowaną, a więc rażąco naruszającą prawo, w tym przede wszystkim naruszającą w ten sposób przepisy art. 153 p.p.s.a. oraz art. 286 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 12 k.p.a. Świadczy przy tym o intencjonalnym lekceważeniu norm postępowania i unikaniu podejmowania rozstrzygnięcia sprawy, bez jakichkolwiek obiektywnie weryfikowalnych przyczyn mogących ten stan rzeczy usprawiedliwiać. Powoływanie się zaś przez organ w odpowiedzi na skargę na złożony charakter sprawy, w sytuacji gdy nie podejmuje on w niej żadnych czynności dowodowych, oceniać należy li tylko jako próbę uchylenia się organu od zarzutu rażącego naruszenia prawa przy jej procedowaniu. Tym bardziej, że to właśnie charakter sprawy determinował wyznaczenie przez Sąd dłuższego, niż przewidziany w art. 35 § 3 k.pa., terminu zakończenia postępowania. Miarkując wymiar grzywny uwzględniono okres zwłoki w wykonaniu prawomocnego wyroku. Ten zaś na dzień wnoszenia skargi wynosił 1 miesiąc, a na dzień orzekania 6 miesięcy. Stąd mimo, że zwłoka ta jest efektem rażącego naruszenia przez organ prawa, za adekwatną do ww. okresu Sąd uznał grzywnę w wymiarze 1000 złotych, a nie jak chcieli tego skarżący w maksymalnej przewidzianej art. 154 § 6 p.p.s.a. wysokości. Aczkolwiek Prezydent [...] musi się liczyć z tym, iż w przypadku dalszej zwłoki w wykonaniu wyroku i ponowienia w tym przedmiocie skargi, sankcja z tego tytułu może być znaczenie dotkliwsza. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a., orzekł jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania (pkt 3 sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 w zw. 202 § 2 i art. 205 § 2 powołanej ustawy oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 1804)