I SA/Wa 1968/22

WyrokWSA w Warszawie2023-06-02

Skład orzekający: Joanna Skiba, Anna Falkiewicz-Kluj, Dorota Kozub-Marciniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości rolnej, jeśli projektowany podział skutkuje powstaniem działek o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, które zachowują dotychczasowe przeznaczenie rolne, mimo że część wydzielanej działki ma być drogą wewnętrzną?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podział nieruchomości rolnej, który skutkuje powstaniem działek o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, zachowujących dotychczasowe przeznaczenie rolne, jest niedopuszczalny, nawet jeśli część wydzielanej działki ma być drogą wewnętrzną. Przepis art. 93 ust. 3a ustawy o gospodarce nieruchomościami, dopuszczający wydzielenie działek pod drogi wewnętrzne bez stosowania warunku minimalnej powierzchni, odnosi się wyłącznie do działek drogowych, a nie do innych działek powstałych w wyniku podziału. Ponadto, brak zgody właściciela nieruchomości (Skarbu Państwa) na proponowany podział uniemożliwia jego zatwierdzenie. W związku z tym, umorzenie postępowania przez organ, mimo że formalnie mogło być wadliwe (zamiast odmowy), nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, gdyż ostateczne rozstrzygnięcie o braku możliwości zatwierdzenia podziału było zgodne z prawem.
Stan faktyczny
Spółka P. S.A. złożyła wniosek o zatwierdzenie podziału nieruchomości rolnej stanowiącej własność Skarbu Państwa, w użytkowaniu wieczystym spółki. Projektowany podział przewidywał wydzielenie działki pod drogę wewnętrzną oraz działek rolnych o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Organ I instancji umorzył postępowanie, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy, uznając podział za sprzeczny z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym art. 105 § 1 k.p.a. oraz przepisów dotyczących podziału nieruchomości rolnych.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Joanna Skiba (spr.), sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, asesor WSA Dorota Kozub-Marciniak, Protokolant starszy referent Aleksandra Cymerska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2023 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 17 maja 2022 r. nr KOC/1669/Pd/22 w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę. Decyzją z dnia 30 października 2017 r. Nr KOA/3319/Pd/11 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (SKO) utrzymało w mocy decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 15 lutego 2022 r. nr 64/2022 dotyczącą umorzenia postępowanie w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], położonej w [...] przy ul. [...]. W uzasadnieniu organ przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Pismem z 9 października 2018 r. spółka P. S.A. wystąpiła o zatwierdzenie podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], położonej w [...] przy ul. [...]. Prezydent m.st. Warszawy decyzją z 15 lutego 2022 r. nr 64/2022 umorzył postępowanie w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...], obręb [...], położonej w [...] przy ul. [...]. Od decyzji organu I instancji odwołanie złożyła, z P. S.A. wnosząc o zmianę decyzji ewentualnie o jej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Rozpoznając wniesione odwołanie organ II instancji wskazał, że projektowany podział ma na celu wydzielenie faktycznie użytkowanej drogi. Następnie organ przytoczył treść art. 93 ust. 2a c ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2018.121 t.j. ze zm.), dalej jako u.g.n. i wskazał, iż celem wnioskodawcy jest wydzielanie działki nr [...], która ma być przyłączona do działek nr [...], [...], [...] i [...], jednakże działki te nie sąsiadują z planowaną działką nr [...]. Planowany zatem podział nie ma na celu powiększenia innej nieruchomości rolnej, ale jedynie wydzielenie drogi. Powyższe zdaniem organu należy uznać za sprzeczne za sprzeczne z art. 93 ust. 2a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Powyższe ustalenie stanowi podstawę - zdaniem SKO - do wydania decyzji odmawiającej zatwierdzenie podziału nieruchomości, natomiast organ I instancji dokonując oceny merytorycznej wniosku umorzył postępowanie. W ocenie organu odwoławczego w niniejszej sytuacji umorzenie postępowania zamiast wydania decyzji o odmowie należy uznać za uchybienie nie mające wpływu na wynik sprawy i nie może skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do kwestii wskazania działek sąsiednich do powiększenia, organ wskazał, iż z akt sprawy w tym ewidencji gruntów wynika, iż wskazane przez skarżącego działki nie graniczą (nie sąsiadują) z projektowaną działką nr [...]. Z tych względów zarzut naruszenia prawa materialnego i procesowego nie mógł odnieść skutku. Dodatkowo projektowany podział ma na celu wydzielenie faktycznie użytkowanej drogi, a nie powiększenie działek sąsiednich. Z tych przyczyn trudno uznać, iż organ I był zobligowany do prowadzenia dalszego postępowania dowodowego w tym zakresie. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 30 października 2017 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie złożyła spółka P. S.A w [...] wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W skardze zarzuciła naruszenie: A. przepisów postępowania, a to: 1. art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art 138 § 2 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) poprzez utrzymanie w mocy decyzji Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 15 lutego 2022 r. nr BG-PN.6831.497.2018.MTO (35.BHO.BGPN) podczas, gdy zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co winno skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji 2. art. 105 § 1 k.p.a. poprzez jego zastosowanie i wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, pomimo że w świetle przepisów prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego istniał przedmiot postępowania podlegający rozstrzygnięciu co do istoty; 3. art. 7, 8, 77, 80 Kpa poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób nieodpowiadający wymogom naprowadzonej w tych przepisach regulacji, a mianowicie zaniechanie ustalenia, na powiększenie których nieruchomości będą przeznaczone działki projektowane do wydzielenie nr [...] i [...] B. Naruszenie przepisów prawa materialnego, a to: 4. art. 92, art. 93 ust. 1, ust. 2a i ust. 3, 3a,art. 95, art. 96 ust. 1 oraz art. 97 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2018.121 t.j. ze zm.), dalej jako u.g.n. w zw. z art. 39 ust. 2 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie oraz stwierdzenie, że brak jest przesłanek do podziału nieruchomości zgodnie z wnioskiem użytkownika wieczystego; 5. art. 97 ust. 1 i ust. 2 u.g.n. w zw. z art. 233 k.c. wskutek błędnego przyjęcia, że uprawnienie do dokonania podziału nieruchomości, nie mieści się w granicach ustawowych uprawnień użytkownika wieczystego do rozporządzania tym prawem; 6. art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n. w zw. z art. 97 ust. 1 i 2 u.g.n. w zw. z art. 233 k.c. poprzez przypisanie zgodzie właściciela decydującego znaczenia dla dojścia do skutku podziału nieruchomości dokonywanego z inicjatywy użytkownika wieczystego i niedokonanie jej oceny z punktu widzenia zgodności (spójności) z ustawowymi przesłankami dopuszczającymi taki podział, podczas gdy zgoda właściciela nieruchomości powinna być weryfikowana w odniesieniu do warunków przewidzianych w art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n., ponieważ w przeciwnym razie, będąc od nich oderwana ma charakter czysto abstrakcyjny, w sposób sztuczny ograniczający prawo użytkownika wieczystego do rozporządzania swoim prawem; 7. art. 97 ust. 1 i ust. 2 u.g.n. w zw. z art. 233 k.c. wskutek błędnego przyjęcia, że uprawnienie do dokonania podziału nieruchomości, nie mieści się w granicach ustawowych uprawnień użytkownika wieczystego do rozporządzania tym prawem; 8. art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n. w zw. z art. 97 ust. 1 i 2 u.g.n. w zw. z art. 233 k.c. poprzez przypisanie zgodzie właściciela decydującego znaczenia dla dojścia do skutku podziału nieruchomości dokonywanego z inicjatywy użytkownika wieczystego i niedokonanie jej oceny z punktu widzenia zgodności (spójności) z ustawowymi przesłankami dopuszczającymi taki podział, podczas gdy zgoda właściciela nieruchomości powinna być weryfikowana w odniesieniu do warunków przewidzianych w art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n., ponieważ w przeciwnym razie, będąc od nich oderwana ma charakter czysto abstrakcyjny, w sposób sztuczny ograniczający prawo użytkownika wieczystego do rozporządzania swoim prawem, (zarzut tożsamy z zarzutem wyartykułowanym w pkt 6 skargi); 9. art. 92, art. 93 ust. 1, ust. 2a i ust. 3, art. 96 ust. 1 oraz art. 97 ust. 1 i ust. 2 u.g.n. poprzez uznanie, że użytkownik wieczysty nie wskazał nieruchomości, na powiększenie których nieruchomości są wydzielane oraz przyjęcie, że działki wskazane przez skarżącego nie są sąsiednimi. 10. art. 96 ust. 1 u.g.n. poprzez jego niezastosowanie i niewydanie decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, pomimo spełniania przesłanek określonych w art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023r., poz. 259 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 §1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Badając w świetle przedstawionych wyżej kryteriów zaskarżoną decyzję, sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa, w tym przepisów postępowania w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy. Ocenę prawidłowości stanowiska organu w tym względzie należy poprzedzić przypomnieniem okoliczności faktycznych sprawy, które nie są bez znaczenia dla kierunku rozstrzygnięcia w sprawie. I tak, wniosek w przedmiotowej sprawie został złożony [...] października 2018 r. Po jego złożeniu w sprawie były podejmowane przez organ I instancji rozstrzygnięcia o charakterze procesowym i merytorycznym. Postanowieniem z 6 listopada 2018 r. postępowanie zostało zawieszone do czasu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rejonu [...], jednak nie dłużej niż do dnia 9 kwietnia 2019 r. Następnie postanowieniem z 9 kwietnia 2019 r. podjęto zawieszone postępowanie. Decyzją z 10 maja 2019 r. umorzono postępowanie o podział nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...] w z uwagi na brak zgody właściciela dzielonej nieruchomości – Skarbu Państwa. Decyzja ta została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 18 lipca 2019 r. Następnie postanowieniem z 26 lutego 2021 r. organ I instancji zaopiniował negatywnie proponowany podział działki nr [...] w sposób przedstawiony we wstępnym projekcie podziału. Również to postanowienie zostało uchylone postanowieniem SKO z 13 maja 2021 r. i sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Organ zwracał się również wielokrotnie do wnioskodawcy o wskazanie podstawy prawnej, w oparciu o którą złożył wniosek o podział nieruchomości. W ostatnim piśmie dotyczącym tej kwestii wnioskodawca podał, że wnosi o podział w oparciu o art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n. Nie widzi również przeszkód do jego dokonania w oparciu o art. 93 ust. 2a i 3a u.g.n. Z akt sprawy wynika, że przedmiotem wniosku dotyczącego zatwierdzenia planu podziału nieruchomości jest działka nr [...], położona w [...], w Dzielnicy [...] w obrębie [...]. Dla terenu, na którym znajduje się przedmiotowa nieruchomość brak jest obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie z wypisem z rejestru gruntów działka nr [...] ma powierzchnię 0,4512 ha, a w jej skład wchodzą grunty orne (0,2161 ha), drogi (0,1604 ha) i rowy (0,0747 ha). Proponowany podział przewidywał wydzielenie: projektowanej działki nr [...] o pow. 0,2086 ha stanowiącej w całości grunt rolny (użytki RIII,RIV,W), projektowanej działki nr [...] o powierzchni 0.1396 ha stanowiącej w całości drogę (użytek dr), projektowanej działki nr [...] o pow. 0,1030 ha stanowiącej grunt rolny (użytek RIIIB) i drogę (użytek drogowy). Ww. nieruchomość stanowi własność Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym spółki P. S.A do 5 grudnia 2089 r. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy zawarte w dziale III rozdziale I ww. ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami dotyczące podziału nieruchomości. Zgodnie z art. 92. ust. 1 tej ustawy, przepisów niniejszego rozdziału nie stosuje się do nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego do nieruchomości wykorzystywanych na cele rolne i leśne, chyba że dokonanie podziału spowodowałoby konieczność wydzielenia nowych dróg niebędących niezbędnymi drogami dojazdowymi do nieruchomości wchodzących w skład gospodarstw rolnych albo spowodowałoby wydzielenie działek gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. Za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, a także wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne, nieużytki i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu (ust. 2). Podział nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele rolne i leśne, a w przypadku braku planu miejscowego wykorzystywanych na cele rolne i leśne, powodujący wydzielenie działki gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, jest dopuszczalny, pod warunkiem że działka ta zostanie przeznaczona na powiększenie sąsiedniej nieruchomości lub dokonana zostanie regulacja granic między sąsiadującymi nieruchomościami. Przepisu nie stosuje się w przypadku podziałów nieruchomości, o których mowa w art. 95 (art. 93 ust. 2a zd. 1 i 3). Dodatkowo, warunku dotyczącego wydzielenia działki gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha, nie stosuje się do działek gruntu projektowanych do wydzielenia pod drogi wewnętrzne (art. 93 ust. 3a u.g.n.). Jak wskazano wyżej z zapisów z rejestru gruntów wynika, że działka nr [...] jest wykorzystywana na cele rolne i leśne. Jeżeli drogi znajdują się w obszarze nieruchomości o charakterze rolnym tj. zawierającej użytki rolne to w ramach art. 92 ust. 2 u.g.n. nieruchomość ta nadal traktowana jest jako wykorzystywana na cele rolne, o ile nie została objęta jednym z dwóch rodzajów decyzji o warunkach zabudowy (a taka sytuacja nie zachodzi w przedmiotowej sprawie). Z definicji wynikającej z art. 92 ust. 2 wynika także, że ustalenie wykorzystywania nieruchomości na cele reformy rolnej ustawodawca związał właśnie z zapisami z ewidencji gruntów. Z powyższego bezspornie wynika zatem, że przedmiotem działu w niniejszej sprawie jest nieruchomość rolna. To ustalenie powoduje określone konsekwencje W tej sytuacji , o ile co do zasady należy zgodzić się ze skarżącym, że dokonywanie podziału nieruchomości na obszarach nieobjętych miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego ma następować zgodnie z warunkami określonymi w art. 94 u.g.n., to jednak przepis ten stosuje się tylko do nieruchomości, które nie są nieruchomościami rolnymi ani leśnymi (tak Ewa Bończak-Kucharczyk w: Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz Aktualizowany LEX/el). Z akt sprawy wynika, że przedmiotowa nieruchomość jest nieruchomością rolną. Zatem w tej sytuacji podana przez wnioskodawcę we wniosku oraz w piśmie z 8 lipca 2020 r. podstawa prawna wnioskowanego podziału tj. art. 94 ust. 1 pkt 1 u.g.n. nie mogła mieć zastosowania w sprawie. W konsekwencji rozstrzygnięcia wymaga, czy w wyniku podziału oprócz działki mającej być wyodrębnioną pod drogę wewnętrzną, można wyodrębnić działki zachowujące swoje dotychczasowe przeznaczenie na cele rolne o pow. mniejszej niż 0,3000 ha. Z treści wyżej przywołanych przepisów wynika, że podział nieruchomości znajdujących się na terenach wykorzystywanych na cele rolne i leśne podlega ograniczeniom wynikającym z art. 93 ust. 2a u.g.n., w tym warunkowi dotyczącemu wydzielenia działki o pow. mniejszej niż 0,3000 ha. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że w wyniku projektowanego podziału powstałyby działki o pow. mniejszej niż 0,3000 ha, i to zarówno jeśli chodzi o projektowaną działkę nr [...] mająca stanowić drogę dojazdową do stacji energetycznej, jak i nowopowstałe działki [...] i [...], które zachowają swoje dotychczasowe przeznaczenie jako tereny wykorzystywane na cele rolne i leśne. W ocenie Sądu nie sposób przyjąć, że ustawodawca dopuścił możliwość wydzielenia na obszarach przeznaczonych na cele rolne działek o pow. poniżej 0,3000 ha, zachowujących swoje dotychczasowe przeznaczenie. Świadczy o tym treść art. 93 ust. 3a interpretowana łącznie z dyspozycją art. 93 ust. 2a u.g.n. W ust. 2a ustawodawca wyraźnie zakazał takiego podziału, dopuszczając dwa wyjątki, dotyczące podziału powodującego wydzielenie "działki" gruntu o powierzchni mniejszej niż 0,3000 ha. ( pod warunkiem że działka ta zostanie przeznaczona na powiększenie sąsiedniej nieruchomości lub dokonana zostanie regulacja granic między sąsiadującymi nieruchomościami). W ust. 3a wskazał natomiast, że ww. warunku nie stosuje się do "działek" gruntu projektowanych do wydzielenia pod "drogi wewnętrzne". W przepisie tym forma liczby mnogiej odnosi się działek pod drogi wewnętrzne, również użytych w liczbie mnogiej, nie zaś do innych działek powstałych w wyniku podziału. Omawiana regulacja, jako wyjątek od zasady określonej w ust. 2a musi być intepretowana ściśle i w powiązaniu z ogólną regułą, że w wyniku podziału nieruchomości przeznaczonej w planie miejscowym na cele rolne i leśne nie może powstać działka o pow. mniejszej niż 0,3000 ha. W realiach niniejszej sprawy niedopuszczalny jest więc podział, w wyniku którego obok działki wydzielonej pod drogę dojazdową, powstaną działki zachowujące dotychczasowe przeznaczenie jako teren rolny o pow. mniejszej niż 0,3000 ha. Skarżący dodatkowo podnosi, że organ nieprawidłowo uznał, że skarżący nie wskazał nieruchomości, na powiększenie których, sąsiednich działek mają być przeznaczone dzielone działki. Zdaniem skarżącego to organ był zobligowany do ustalenia działek sąsiednich do dzielonych działek (str. 8 skargi). Zdaniem sądu takie stanowisko należy uznać za niezasadne. To wnioskujący o podział ma wykazać spełnienie wymogów uprawniających do podziału z zastosowaniem wyjątku opisanego w art. 92 ust. 2a u.g.n. Skoro tego nie wykazał, to brak jest podstaw do stawiania organowi zarzutu, że sam tych okoliczności z urzędu nie ustalił. Wskazany wyżej przepis został zawarty w ustawie w celu zapobiegania rozdrobnieniu działek przeznaczonych na cele rolne i podział dokonywany z jego zastosowaniem nie może mieć tylko charakteru formalnego ( tj. wskazanie lub ustalenie dowolnych działek sąsiednich w stosunku do nowopowstałych działek jak zdaje się tego oczekiwać skarżący), lecz ze swej istoty musi być dokonywany w uzgodnieniu z właścicielem sąsiedniej działki. A tej okoliczności – mimo trwającego wiele lat postępowania – skarżący na żadnym etapie nie wskazywał. Wreszcie, niezależnie od powyższych rozważań, wskazać należy, że zgodnie z art. 97 ust. 1 u.g.n. "Podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny." W orzecznictwie podkreśla się, że "Interes prawny w postępowaniu podziałowym posiadają, co do zasady, wyłącznie właściciel, względnie użytkownik wieczysty nieruchomości podlegającej podziałowi, tj. osoby które dysponują tytułem prawnym do dzielonej nieruchomości" (zob. wyrok NSA z 28 marca 2018 r., I OSK 2325/17). Tym samym użytkownik wieczysty ma własny interes prawny w złożeniu wniosku o podział geodezyjny nieruchomości (bo z takim mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie) , który nie wymaga uprzedniej zgody właściciela – Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków. Z przepisów tych wynika, że użytkownik wieczysty może być inicjatorem podziału geodezyjnego, sle wówczas stroną postępowania administracyjnego musi być też będący właścicielem nieruchomości Skarb Państwa czy jednostka samorządu terytorialnego. Z kolei w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 lipca 2020 r., sygn. I OSK 2721/19, sąd stwierdził, że ewidencyjny podział nieruchomości ma umożliwić w przyszłości dokonanie prawnego podziału nieruchomości tak, aby wydzielane działki stały się odrębnymi nieruchomościami podlegającymi obrotowi prawnemu. Zatem jeżeli nieruchomość jest przedmiotem współwłasności lub współużytkowania wieczystego, jej podziału można dokonać tylko na zgodny wniosek wszystkich współwłaścicieli lub współużytkowników wieczystych. Brak zgody wszystkich współwłaścicieli (współużytkowników wieczystych) wyklucza jego zatwierdzenie przez organ i czyni niedopuszczalnym merytoryczne rozpoznanie sprawy. (tak M. Durzyńska "Podział nieruchomości" Wolters Kluwer Warszawa 2021). A z akt sprawy wynika, że właściciel gruntu nie wyraził zgody na zaproponowany podział. Wynika to jasno z pism składanych przez właściciela w toku postępowania ( vide: pisma z 10 grudnia 2018 r. oraz z 9 lutego 2021 r). Takie stanowisko właściciela uniemożliwia zatem wydanie decyzji zgodnie z wnioskiem. W konsekwencji organ zobligowany był do odmowy zatwierdzenia proponowanego projektu podziału. Tym samym nie zostały naruszane wskazane w skardze przepisy prawa materialnego. Na koniec należy odnieść się do zarzutu skargi odnoszącego się do naruszenia przez organ art. 105 §1 k.p.a poprzez jego zastosowanie i wydanie decyzji o umorzeniu postępowania. W rozpatrywanym przypadku, uzasadniając skrótowo umorzenie postępowania, organ I instancji wprawdzie wskazał na bezprzedmiotowość postępowania, to w zasadniczej i rozbudowanej części uzasadnienia skoncentrował się na szczegółowej ocenie zebranego materiału dowodowego, uznając, że wniosek strony nie mógłby zostać uwzględniony z przyczyn merytorycznych. Co do zasady należy zgodzić się ze skarżącym, że umorzenie postępowania w I instancji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie to było bezprzedmiotowe, a nie dlatego, że wniosek jest bezzasadny. Inaczej mówiąc, postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. tylko wtedy, gdy brak jest sprawy administracyjnej, która może być załatwiona decyzją, nie zaś wtedy, gdy wydanie decyzji staje się zbędne. W niniejszej sprawie skarżący był zainteresowany wydaniem decyzji merytorycznej, a przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, zdaniem Sądu, nie wykazało jego bezprzedmiotowości, jedynie bezzasadność rozpatrywanego żądania. Załatwienie tej sprawy w przez umorzeniu postępowania nie miało jednak istotnego wpływu na jej wynik i nie stanowi uchybienia powodującego konieczność uchylenia takich decyzji, z uwagi na skutki podjętego w takiej sytuacji rozstrzygnięcia. Zarówno bowiem umorzenie postępowania, jak i decyzja odmowna sprowadzają się do tego, że nie można zatwierdzić zawnioskowanego podziału zgodnie z żądaniem strony. Z tych wszystkich względów wszystkie podniesione w skardze zarzuty dotyczące naruszenia art. 105 §1 k.p.a. należy uznać za niezasadne. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w wyroku. Wszystkie przywołane orzeczenia publikowane w CBOSA.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło