I SA/Wa 1980/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie: WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Małgorzata Miron Protokolant referent stażysta Małgorzata Sieczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2014 r. sprawy ze skargi A. M.-Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Burmistrza R. z dnia [...] r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako "k.p.a."), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Powyższa decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] r. A. M.-Ś. wniosła o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego z uwagi na własną niepełnosprawność. Do przedmiotowego wniosku dołączono m.in. wyrok Sądu Rejonowego dla W. w W, VI Wydział Pracy Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] r. sygn. akt [...] (prawomocny z dniem [...] r.) w przedmiocie ustalenia stopnia niepełnosprawności, a także orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Burmistrz R. przyznał A. M.-Ś. zasiłek pielęgnacyjny z tytułu niepełnosprawności od [...] r. do [...] r. w wysokości [...] zł miesięcznie. W uzasadnieniu organ wskazał, że A. M.-Ś. spełnia przesłanki do przyznania jej zasiłku pielęgnacyjnego, jednakże dopiero od miesiąca, w którym został złożony wniosek. Organ podniósł, że wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego został złożony w dniu [...]r., podczas gdy wniosek o orzeczenie o stopniu niepełnosprawności jest datowany na dzień [...] r. Tym samym wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego został złożony po upływie trzymiesięcznego terminu wskazanego w art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych, co oznacza, że nie jest możliwym ustalenie zasiłku pielęgnacyjnego począwszy od dnia złożenia wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Odwołanie od decyzji Burmistrza R. z dnia [...] r. wniosła A. M.-Ś.. W uzasadnieniu wskazała, że wniosek o ustalenie niepełnosprawności złożyła w dniu [...] r. w wyniku czego zostało wydane orzeczenie o ustaleniu stopnia niepełnosprawności w dniu [...] r. W orzeczeniu tym błędnie wskazano datę od kiedy wystąpiła niepełnosprawność pomimo istniejącej dokumentacji, tj. poprzez wpisanie, że niepełnosprawność nastąpiła w dniu [...] r. Określenie zatem tej daty w taki sposób pozbawiało ją możliwości ubiegania się o zasiłek pielęgnacyjny, albowiem wskazywało na powstanie niepełnosprawności po 21 roku życia. Tym samym koniecznym stało się złożenie odwołania od tego orzeczenia do organu II stopnia, a następnie do sądu powszechnego. Wskazała, że dopiero w dniu [...] r. został wydany wyrok sądu rejonowego, który stał się prawomocny z dniem [...] r., a który zmienił orzeczenie o stopniu niepełnosprawności w tym zakresie i dopiero po jego otrzymaniu miała możliwość wystąpić z wnioskiem o ustalenie świadczenia pielęgnacyjnego. Tymczasem zaskarżoną decyzją przyznano jej jedynie świadczenie pielęgnacyjne od dnia [...] r., a zatem z pominięciem okresu od daty złożenia wniosku o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Wniosła zatem o zmianę daty przyznania świadczenia poprzez jej określenie na [...] r. i wypłatę świadczenia za ten okres do [...] r. wraz z odsetkami. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Burmistrza R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. W uzasadnieniu organ wskazał, że art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych przewiduje możliwość ustalenia prawa do zasiłku od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności, jednakże wniosek o ustalenie prawa do zasiłku musi być złożony w terminie 3 miesięcy od daty wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności. Termin wskazany w tym przepisie jest terminem prawa materialnego, co oznacza, że z jego upływem strona traci uprawnienie do przyznania na jego mocy świadczenia. Kolegium wskazało, że wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego został złożony w dniu [...] r., zaś wyrok Sądu Rejonowego dla W. w W. wydany został w dniu [...] r. Tym samym przedmiotowy wniosek został złożony po upływie terminu wynikającego z treści art. 24 ust. 2a ustawy o świadczeniach rodzinnych tj. po [...] r. Ostatecznie Kolegium wskazało, że uzyskanie prawomocności wyroku sądu powszechnego nie ma istotnego znaczenia dla oceny sprawy. Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła A. M.-Ś. W uzasadnieniu skargi podtrzymała argumentację z odwołania wskazując przy tym, że nie było możliwe dotrzymanie terminu w sposób określony w decyzji, albowiem koniecznym było uprawomocnienie się wyroku Sądu Rejonowego dla W. w W. Zdaniem skarżącej wtedy dopiero mogła ona złożyć wniosek o ustalenie świadczenia pielęgnacyjnego. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozpoznając przedmiotową sprawę według wskazanych wyżej kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja Burmistrza R. z dnia [...]r. naruszają przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1456), w szczególności przepis art. 24 ust. 2a tej ustawy. Zgodnie z brzmieniem w/w przepisu ;"Jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca , w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności." Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, że skarga jest uzasadniona, bowiem do niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego, organy obu instancji nieprawidłowo zastosowały przytoczony przepis ustawy. Zdaniem Sądu, skarżąca wobec faktu skutecznego zakwestionowania treści orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] r., wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności - w zakresie wskazania daty, od której istnieje jej niepełnosprawność ([...] r.) wykazała, że dopiero w dacie uprawomocnienia ([...] r.) wyroku Sądu Rejonowego dla W. w W. z dnia [...] r., legitymowała się ostatecznym orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności. Sąd powszechny uznał racje A. M.-Ś. i zmienił orzeczenie z dnia [...] r. stwierdzając, że niepełnosprawność istnieje od dnia [...] r. Skarżąca złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności w dniu [...] r., czyli w okresie trzech miesięcy od daty uprawomocnienia się w/w wyroku sądu z dnia [...] r. W przedmiotowej sprawie data uprawomocnienia się wyroku rozstrzygającego w zasadniczej kwestii –daty zaistnienia niepełnosprawności , jest o tyle istotna, że dopiero z tą datą uprawniony organ mógł rozstrzygać o ustaleniu prawa (wysokości i czasokresu) do zasiłku pielęgnacyjnego. Data wydania wyroku miała jedynie to znaczenie, że stanowiła początek terminu, od którego w przypadku nie złożenia skutecznego środka zaskarżenia, biegł termin jego uprawomocnienia. Skoro zatem skarżąca powyższego terminu dochowała, to organ rozpoznając jej wniosek z dnia [...] r. winien zgodnie z dyspozycją przepisu art. 24 ust. 2a ustawy ustalić jej prawo do świadczenia począwszy od miesiąca, w którym złożyła wniosek o ustalenie niepełnosprawności . Nie budzi wątpliwości – również organu, że wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności został złożony przez skarżącą w dniu [...] r. Zważywszy na powyższe należy podnieść, że organy obu instancji naruszyły przepisy prawa materialnego i w związku z powyższym przy ponownym rozpoznaniu sprawy zobowiązane są do zastosowania powyższych ,rozważań Sądu w aspekcie całokształtu formalno-prawnego przedmiotowej sprawy, po prawidłowym i szczegółowym ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Wobec powyższego Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit a ustawy p.p.s.a.(Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm).