I SA/Wa 1984/12

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. F. i B. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej postanawia odmówić przyznania A. F. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] wydaną w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej oraz wezwaniem do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości [...] zł (k- [...]), skarżąca A. F. zwróciła się do Sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawczyni wyjaśniła, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i synem. Źródłem utrzymania rodziny jest uzyskiwany przez nią dochód z tytułu umowy o pracę w wysokości [...] zł oraz dochód jej męża w wysokości [...] zł. A. F. ujawniła również, że posiada majątek w postaci prawa własności i współwłasności (łącznie z bratem) do działek w S. o powierzchni [...] m2, [...] m2, [...] m2, [...] m2 i [...] m2. Ujawniła również, że zgromadziła środki pieniężne w wysokości [...] zł. Wnioskodawczyni dodała również, że ciąży na niej zobowiązanie z tytułu zaciągniętego kredytu hipotecznego w wysokości [...] CHF, który zaciągnęła wraz z bratem w związku z zakupem działki w S. Uzasadniając wniosek wyjaśniła, że znajduje się z trudnej sytuacji finansowej, i dlatego nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie. Poza ujawnionymi dochodami nie posiada innych środków utrzymania, poza tym jest obciążona kredytem, a spłata należności z tego tytułu stanowi ogromne obciążenie dla budżetu rodziny. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że prawo pomocy stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Odnosząc powyższe kryteria do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w ocenie referendarza sądowego rozpoznającego wniosek brak jest podstaw do jego uwzględnienia. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez skarżącą wpisu od skargi, którego wysokość wynosi [...] zł. Natomiast wysokość innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Zatem konieczność ich opłacenia powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego. Podkreślić również należy, spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi jest najwyższy. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej skarżącej jest również to, że prawo pomocy jest skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. W przypadku skarżącej brak jest podstaw do przyjęcia, że jej sytuacja majątkowa jest bardzo trudna. Miesięczny dochód rodziny to kwota ponad [...] zł. Nie można więc przyjąć, że wnioskodawczyni pozostaje w ubóstwie. Nawet przy uwzględnieniu wydatków związanych z codziennym utrzymaniem, zakupem żywności, w ocenie referendarza sądowego A. F. jest w stanie samodzielnie opłacić koszty sądowe. Jak wskazano już wcześniej kwota wpisu jest najwyższa spośród kosztów, pozostałe opłaty są nie tylko zdecydowanie niższe, ale również rozłożone w czasie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowego. Powyższe uzasadnia odmowę zwolnienia wnioskodawczyni z kosztów sądowych. Na marginesie referendarz sądowy pragnie również wyjaśnić, że spłata rat kredytu nie stanowi wydatku niezbędnego, który mógłby mieć pierwszeństwa przed kosztami postępowania sądowego. Wspomnieć również należy, że dla oceny zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy znaczenie ma wyłącznie sytuacja majątkowa wnioskodawczyni, nie uwzględnia się natomiast zasadności skargi i charakteru sprawy administracyjnej. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.