I SA/Wa 1991/20

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Durzyńska Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka – Płaczkowska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Dargas po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. J. na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17 1. wymierza Prezydentowi [...] grzywnę w wysokości 7.000 (siedem tysięcy) złotych; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta [...] w wykonaniu wyroku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. przyznaje od Prezydenta [...] na rzecz P. J. sumę pieniężną w kwocie 3.000 (trzy tysiące) złotych; 4. zasądza od Prezydenta [...] na rzecz P. J. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. P. J. wniósł, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skargę na niewykonanie przez Prezydenta [...] wyroku tego Sądu z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17. Wyrokiem tym Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. jako "Nieruchomość [...]" - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wniósł o wymierzenie Prezydentowi grzywny w wysokości co najmniej 10.000 zł, o przyznanie na jego rzecz sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., stwierdzenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Ponadto wniósł o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu skargi wskazał, że prawomocnym wyrokiem z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17 Sąd zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...], przy ul. [...], ozn. jako "Nieruchomość [...]" w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy oraz stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Podał, że akta sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem zostały zwrócone do organu 27 czerwca 2018 r., wobec czego termin na załatwienie sprawy upłynął 27 października 2018 r. Podniósł, że wobec niewykonania wyroku przez Prezydenta [...] tutejszy Sąd wyrokami: z 5 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 17/19 oraz z 6 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1920/19 wymierzył organowi grzywny w łącznej kwocie 3.000 zł oraz stwierdził, że bezczynność Prezydenta w rozpoznaniu wniosku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący podał, że pismem z 28 maja 2020 r. ponownie wezwał Prezydenta [...] do wykonania wyroku z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17 i wydania decyzji w sprawie. Pomimo upływu terminu wyznaczonego przez Sąd oraz kilkukrotnych wezwań do wykonania wyroku organ nadal nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Zaznaczył, że pomimo dwóch wyroków Sądu, na podstawie których ukarano organ grzywnami za niewykonanie prawomocnego wyroku oraz stwierdzenia kwalifikowanej postaci bezczynności organu, wniosek o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości wciąż nie został rozpoznany. Zdaniem skarżącego nałożenie grzywny na Prezydenta [...] we wnioskowanej wysokości zwiększa szanse na to, że organ wykona prawomocny wyrok. Natomiast nałożenie zbyt niskiej grzywny, która nie spełni swojej podstawowej roli, spowoduje dalsze lekceważenie prawomocnych wyroków sądów i nie przyczyni się do zakończenia postępowania. Skarżący podkreślił, że w sprawie została już wydana decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości od której uzależnione było merytoryczne załatwienie sprawy, wobec czego nie ma przeszkód, aby organ prowadził dalej postępowanie i podejmował kolejne czynności, zmierzające do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy oraz zakończenia postępowania. Uzasadniając wniosek o przyznanie sumy pieniężnej skarżący podniósł, że będzie to zadośćuczynienie za oczekiwanie na rozpoznanie sprawy oraz zdyscyplinuje organ do jej załatwienia. Zaznaczył, że wieloletnie oczekiwanie na załatwienie sprawy powinno zostać zrekompensowane przez uwzględnienie żądania zasądzenia sumy pieniężnej. Skarżący podniósł, że nie jest na bieżąco informowany o stanie sprawy, podejmowanych czynnościach, czy przewidywanym terminie załatwienia sprawy przez organ. Dodał, że Prezydent podejmuje czynności w sprawie jedynie na skutek interwencji strony postępowania. W ocenie skarżącego uwzględnienie żądania zasądzenia sumy pieniężnej od organu jest konieczne, gdyż istnieje realna obawa, że bez zastosowania tej sankcji organ w dalszym ciągu pozostanie bezczynny i wyroku nie wykona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że decyzją z [...] października 2019 r. zatwierdzony został projekt podziału przedmiotowej nieruchomości. Dodał, że akta sprawy na skutek ponagleń i skarg pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych i sądów administracyjnych, co także znacząco utrudnia rozpoznawanie sprawy, bowiem nie jest możliwe prowadzenie postępowania wyłącznie w oparciu o akta zastępcze. Zaznaczył, że z uwagi na obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, pozwalającego na dokładne ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak również stopień skomplikowania, historyczny charakter oraz złożoność okoliczności, które powinny być ustalone w toku tych postępowań, nie było możliwości zakończenia postępowania w terminie określonym w art. 35 Kpa. Organ wyjaśnił, że analizuje zebrany materiał dowodowy, zaś podjęte czynności zmierzają do wydania rozstrzygnięcia merytorycznego w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przedmiotowa skarga została wniesiona w trybie art. 154 § 1 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Z powołanego przepisu wynikają zatem dwie przesłanki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby sąd administracyjny mógł organowi administracji publicznej wymierzyć grzywnę. Po pierwsze, organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę (wydanym na podstawie art. 149 P.p.s.a.) i zobowiązującym organ do wydania w określonym terminie stosownego aktu lub dokonania czynności. Po drugie, strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku. W rozpoznawanej sprawie obie wskazane wyżej przesłanki zostały spełnione. Ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17 zobowiązał Prezydenta [...] do rozpoznania wniosku o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości położonej w [...] przy ul. [...], ozn. jako "Nieruchomość [...]" - w terminie czterech miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Jak wynika z akt administracyjnych odpis prawomocnego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz aktami sprawy został doręczony Prezydentowi 27 czerwca 2018 r. (data na zwrotnym potwierdzeniu odbioru). Oznacza to, że termin załatwienia sprawy wyznaczony przez Sąd upłynął 27 października 2018 r. Pomimo upływu zakreślonego przez Sąd terminu, jak również wezwań skarżącego kierowanych do organu o wykonanie prawomocnego wyroku pismami z: 8 listopada 2018 r., 28 czerwca 2019 r. oraz z 28 maja 2020 r. Prezydent [...] do daty orzekania nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Z powodu niewykonania wyroku z 14 marca 2018 r. Sąd wyrokami: z 5 marca 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 17/19 oraz z 6 listopada 2019 r., sygn. akt I SA/Wa 1920/19 wymierzył Prezydentowi grzywny w wysokości odpowiednio: 1.000 zł oraz 2.000 zł, stwierdzając w drugim wyroku, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Pomimo wyroku zobowiązującego do rozpoznania wniosku i dwóch wyroków wymierzających grzywny Prezydent nadal nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie. Zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające zastosowanie art. 154 § 1 P.p.s.a. i wymierzenie organowi grzywny. Stosownie natomiast do art. 154 § 6 P.p.s.a. grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Biorąc pod uwagę znaczne przekroczenie wyznaczonego wyrokiem z 14 marca 2018 r., sygn. akt I SAB/Wa 568/17 terminu na załatwienie sprawy, a także okoliczność, że skarżący po raz kolejny występuje z wnioskiem o wymierzenie organowi grzywny Sąd uznał, że grzywna w wysokości 7.000 zł jest adekwatną sankcją za niewykonanie wyroku. Wymierzona kwota mieści się w wymiarze grzywny określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. spełniając funkcję represyjno - dyscyplinującą. Kwota ta w wysokości ponad dwukrotnie wyższej niż łączna wysokość dotychczas wymierzonych grzywien powinna zobligować organ do wydania aktu. Jednocześnie Sąd uznał, że bezczynność organu po wyroku z 14 marca 2018 r., ma miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Sprawa o ustanowienie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości - pomimo wyroku zobowiązującego organ do rozpoznania wniosku oraz wyroków wymierzających grzywny nie została dotychczas załatwiona, a wyznaczony termin załatwienia sprawy został znacznie przekroczony. Podnoszona w odpowiedzi na skargę okoliczność, że akta sprawy na skutek ponagleń i skarg pozostają w długotrwałym posiadaniu organów nadrzędnych i sądów administracyjnych, nie może usprawiedliwiać niewykonania wyroku przez tak długi okres czasu. Organ jest w posiadaniu akt zastępczych, a zatem może podejmować działania mające na celu zakończenie postępowania. Mając na uwadze wszystkie wyżej wskazane okoliczności Sąd uznał za zasadne przyznanie na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości 3.000 zł. W ocenie Sądu przyznanie przedmiotowej kwoty uzasadnia rażący charakter zwłoki w rozpoznaniu sprawy. Kwota ta stanowi także swego rodzaju zadośćuczynienie za zaniechania organu w toku prowadzonego postępowania. Przyznana suma pieniężna w powiązaniu z wymierzoną organowi grzywną powinna skłonić organ do zaniechania dalszego naruszania prawa i zakończenia postępowania. Z powyższych przyczyn Sąd, na podstawie art. 154 § 1 i § 2 zd. 2 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. Na podstawie art. 154 § 7 w zw. z art. 154 § 6 orzekł jak w pkt 3 sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. (pkt 4 sentencji). Na powyższe koszty składają się wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego w kwocie 480 zł oraz wpis sądowy od wniesionej skargi w wysokości 200 zł. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym uzasadnione było treścią art. 119 pkt 2 P.p.s.a.