I SA/Wa 2011/12
PostanowienieWSA w Warszawie2014-05-09
Skład orzekający: Sędzia WSA Elżbieta Lenart
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie wniosła o przyznanie prawa pomocy, jest legitymowana do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy innym osobom?Ratio decidendi
Strona, która nie wniosła o przyznanie prawa pomocy, nie jest legitymowana do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy innym osobom. Sprzeciw taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny, ponieważ prawo do zaskarżania postanowień w przedmiocie prawa pomocy przysługuje wyłącznie osobom, których praw lub obowiązków dotyczą.Stan faktyczny
Skarżąca S. K. złożyła trzeci wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wcześniejsze wnioski były odrzucane. Referendarz sądowy postanowieniem z 3 lutego 2014 r. odmówił przyznania prawa pomocy K. K. i K. K. S. K. złożyła sprzeciw od tego postanowienia, twierdząc, że jest ono krzywdzące dla niej i jej rodziny. Sąd pierwszej instancji odrzucił sprzeciw, uznając, że S. K. nie była stroną postępowania dotyczącego K. K. i K. K., a zatem nie miała legitymacji do wniesienia sprzeciwu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono sprzeciw S. K. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2014 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu S. K. od postanowienia referendarza sądowego z 3 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2011/12 o odmowie przyznania prawa pomocy K. K. i K. K. w sprawie ze skargi S. K., K. K. i K. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości postanawia: odrzucić sprzeciw.
W dniu 4 grudnia 2013 r. (data stempla pocztowego) S. K. złożyła w niniejszej sprawie po raz trzeci wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, poprzez zwolnienie jej od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Uprzednio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, rozpoznając pierwszy wniosek S. K. o przyznanie prawa pomocy, postanowieniem z dnia 22 marca 2013 r. odmówił jej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu postanowienia wskazał, iż wnioskodawca domagający się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym winien wykazać, że z uwagi na sytuację materialną nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Jednak pomimo skierowanego wezwania, skarżąca nie przedłożyła dodatkowych oświadczeń i dokumentów dotyczących jej sytuacji materialnej.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 maja 2013 r., sygn. akt I OZ 339/13 oddalił zażalenie wniesione na to postanowienie.
Rozpoznając drugi wniosek S. K. o przyznanie prawa pomocy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 września 2013 r. ponownie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W uzasadnieniu tego postanowienia wskazał, iż skarżąca w złożonym ponownie wniosku o przyznanie prawa pomocy, nie wykazała, aby jej sytuacja materialna uległa pogorszeniu od momentu wydania postanowienia z dnia 22 marca 2013 r. w stosunku do stanu, jaki był przedmiotem rozstrzygnięcia. Deklarowany przez skarżącą dochód wzrósł nieznacznie do [...] zł.
Zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 16 października 2013 r., sygn. akt I OZ 882/13.
Z kolei w trzecim złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca oświadczyła, iż utrzymuje się jedynie z renty ([...] zł), która nie wystarcza na codzienne potrzeby. Prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.
Referendarz sądowy w tut. Sądzie, postanowieniem z 23 grudnia 2013 r., na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 165 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 r., poz. 270, ze zm.), odmówił przyznania S. K. prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Następnie postanowieniem z dnia 5 lutego 2014 r. referendarz sądowy rozpoznał w niniejszej sprawie wniosek K. K. i K. K. o przyznanie prawa pomocy.
S. K. złożyła sprzeciw od powyższego postanowienia, które jej zdaniem jest krzywdzące wobec niej i jej rodziny. Skarżąca wniosła o wnikliwe i dogłębne zbadanie sprawy i uwolnienie jej od kosztów sądowych.
Postanowieniem z dnia 6 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 2012/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił sprzeciw uznając, że został on złożony od postanowienia z dnia 23 grudnia 2014 r., z uchybieniem 7-dniowego terminu do jego wniesienia.
Na skutek złożenia zażalenia na powyższe orzeczenie przez S. K. postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I OZ 289/14 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2014 r. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w zażaleniu wniesionym przez S. K., K. K. i K. K. strony wskazały, że składają sprzeciw od postanowienia, które zostało im przesłane przy pismach z dnia 5 lutego 2014 r., czyli od postanowienia z dnia 3 lutego 2014 r. Tak więc Sąd I instancji w orzeczeniu z dnia 6 marca 2014 r. nieprawidłowo przyjął, że w tym piśmie strona kwestionuje odmowę przyznania prawa pomocy w postanowieniu z dnia 23 grudnia 2013 r. Należało bowiem rozważyć, czy S. K. kwestionuje niedoręczone jej postanowienie z dnia 3 lutego 2014 r. o odmowie prawa pomocy na rzecz K. i K. K.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., od postanowień referendarza sądowego co do przyznania prawa pomocy, strona może wnieść sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia.
Zgodnie z art. 252 § 3 tej ustawy postanowienie co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy doręcza się stronie, która złożyła wniosek.
Powyższe oznacza, że prawo do zaskarżania zarządzeń i postanowień wydawanych w toku postępowania sądowego prowadzonego w sprawie o przyznanie prawa pomocy przysługuje wyłącznie tym osobom, których praw lub obowiązków dotyczą, czyli tym którym przyznaje się lub odmawia przyznania prawa pomocy. W konsekwencji uznać należy, że strona, która nie wniosła o przyznanie prawa pomocy nie jest legitymowana do wniesienia sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w tej sprawie. Sprzeciw taki podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.
W niniejszej sprawie wnosząca sprzeciw wskazała, że składa go od postanowienia doręczonego przy piśmie z dnia 5 lutego 2014 r. (tj. jak wynika z akt sprawy - orzeczenia z dnia 3 lutego 2014 r.), dotyczącego odmowy przyznania prawa pomocy K. i K. K., jako osobom prowadzącym odrębne gospodarstwo domowe.
S. K. nie otrzymała wskazanego uprzednio postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 lutego 2014 r., bowiem nie była stroną tego postępowania wpadkowego, gdyż dotyczyło ono przyznania prawa pomocy innym osobom (osoby te prowadzą odrębne gospodarstwo domowe). Nie mogła zatem skutecznie wnieść od powyższego postanowienia Sądu sprzeciwu.
Mając na uwadze, że sprzeciw skarżącej został złożony od postanowienia, rozpoznającego wniosek innych osób, Sąd na podstawie powołanego ww. art. 259 § 2 w zw. z art. 252 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło