I SA/Wa 2012/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Elżbieta Sobielarska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego oddala skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2017 r., nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia M. S. (dalej jako: skarżący), utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2017 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku stałego od [...] 2003 r. W uzasadnieniu organ przedstawił następująco stan sprawy. Do [...] stycznia 2003 r. skarżącemu przysługiwało prawo do zasiłku stałego wyrównawczego, które zostało uchylone decyzją nr OPS [...] z dnia [...] marca 2003 r. z powodu przyznania mu przez ZUS prawa do renty. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu II instancji oraz wyrokami sądów administracyjnych. Aktualnie tego rodzaju świadczenie nie przysługuje, zostało zastąpione świadczeniem stałym. Postanowieniem Prezydenta [....] z dnia [...] lipca 2017 r., po rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2017 r., odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty zasiłku stałego od [...] 2003 r. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. Po rozpoznaniu zażalenia SKO utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji, wskazując, że w aktach sprawy znajduje się pismo ZUS [...] Oddział w [...] – Inspektorat Nr [...] informujące, że skarżącemu przyznano decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. rentę z tytułu niezdolności do pracy na trwałe od dnia [...] października 1998 r. zgodnie z postanowieniem sądu z dnia 15 grudnia 2000 r. Wszystkie świadczenia przyznane decyzjami OPS [...] zostały skarżącemu wypłacone. Organ odwoławczy, przytaczając treść art. 106 ust. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2017 r., poz. 1769 ze zm.), wskazał, że z przepisu tego wynika jednoznacznie, że świadczenia pieniężne z pomocy społecznej nie może być przyznane za okres wcześniejszy niż miesiąc złożenia wniosku. Organ przytoczył wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2017 r., sygn. akt I SA/Wa 147/17. W konkluzji SKO stwierdziło, że organ I instancji zasadnie odmówił wszczęcia postępowania. Na postanowienie SKO w [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. S. podnosząc, że nie zmieniły się warunki, na podstawie których przyznano mu zasiłek w 2003 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej jako: "Ppsa", sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Dokonując pod takim kątem oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga jest niezasadna, gdyż zaskarżone postanowieniem, jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji, nie naruszają przepisów prawa. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie SKO w [...] z dnia [...] września 2017 r. utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2017 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie przyznania i wypłaty skarżącemu zasiłku stałego od [...] 2003 r. Podstawą odmowy wszczęcia postępowania stanowił przepis art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postepowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm., dalej "k.p.a."). Przepis ten, obowiązujący od dnia 11 kwietnia 2011 r., został dodany ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy – Kodeks postepowania administracyjnego i inne ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 6, poz. 18). Wskazany przepis stanowi podstawę do wydania przez organ administracji publicznej postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela poglądy doktryny i orzecznictwa, zgodnie z którymi wskazana w art. 61a k.p.a. druga – poza brakiem przymiotu strony u osoby żądającej wszczęcia postępowania – przesłanka odmowy wszczęcia postępowania – "z innych uzasadnionych powodów postępowanie nie może być wszczęte" – dotyczy sytuacji, w których sprawa nie podlega załatwieniu w formie decyzji, uprawnienia bądź obowiązki wynikają z mocy samego prawa, brak przepisu stanowiącego podstawę materialnoprawną do wydania decyzji, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie (W. Chróścielewski: Zmiany w zakresie przepisów kodeksu postepowania administracyjnego i prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, które weszły w życie w 2011 r., artykuł ZNSA2011/4/9-25, LEX 135465/4, wyrok WSA w Olsztynie z dnia 13 grudnia 2011r,. II SA/Ol 89311, LEX nr 1084438). Postanowienie wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. ma bowiem charakter procesowy i zamyka stronie drogę do merytorycznego rozstrzygania w przedmiocie żądania. Na gruncie przedmiotowej sprawy, organy orzekające obu instancji za inną przyczynę uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowania w sprawie z wniosku skarżącego uznały fakty, iż w tej samej sprawie toczyło się już postepowanie i kwestia przyznania skarżącemu prawa do zasiłku była już przedmiotem rozpoznania. Niewątpliwie ostateczność decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] marca 2003 r. o odmowie przyznania zasiłku stałego wyrównawczego wywołała taki skutek, że zamknęła organowi możliwość wszczęcia kolejnego postępowania w tej samej sprawie. Należy tym samym uznać, że w przedmiotowym postępowaniu mamy do czynienia z tożsamością sprawy – dotyczy ona bowiem tego samego podmiotu, jak i przedmiotu, co wydana ww. decyzja Prezydenta. Jakkolwiek ww. rozstrzygnięcie dotyczyło zasiłku stałego wyrównawczego, a skarżący obecnie domaga się zasiłku stałego, to należy wskazać, iż uchwalona w dniu 12 marca 2004 r. ustawa o pomocy społecznej, która zaczęła obowiązywać od dnia 1 maja 2004 r. wprowadziła pojęcie "zasiłku stałego" zastępując tym samym formę pomocy znaną wcześniej jako "zasiłek stały wyrównawczy". Skoro więc wniosek [...] czerwca 2017 r. był w istocie tym samym żądaniem, w przedmiocie którego została już wydana w dniu [...] marca 2003 r. decyzja utrzymana w mocy przez SKO w [...], a następnie była przedmiotem oceny przez sądy administracyjne, to słusznie zatem organy obu instancji stwierdziły, że ponowne prowadzenie postępowania w sprawie przyznania zasiłku stałego za okres od [...] 2003 r. jest niedopuszczalne i brak jest podstaw do orzekania w tym przedmiocie za następne lata. Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że organy prawidłowo oceniły stan faktyczny sprawy i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające prawu. Wobec słuszności zastosowania przez organy pierwszej instancji art. 61a § 1 k.p.a., organ odwoławczy zasadnie zastosował art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie. W konsekwencji, Sąd, na podstawie art. 151 Ppsa, oddalił skargę.