I SA/Wa 2028/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-13
Skład orzekający: Małgorzata Boniecka-Płaczkowska, Anna Lech, Jolanta Zdanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, wydana na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, jest zgodna z prawem, jeśli właściciel kwestionuje wysokość należnego odszkodowania i powołuje się na toczące się postępowania cywilne?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja stwierdzająca nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną jest zgodna z prawem. Kwestie związane z wysokością odszkodowania lub toczącymi się postępowaniami cywilnymi nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości tej decyzji, gdyż odszkodowanie jest ustalane w odrębnym postępowaniu administracyjnym na wniosek właściciela, a sprawy cywilne pozostają poza kognicją sądu administracyjnego w tym kontekście.Stan faktyczny
Skarżący M. M. złożył skargę na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody stwierdzającą nabycie z mocy prawa przez Gminę P. własności nieruchomości zajętej pod fragment ul. [...]. Skarżący podnosił, że nie otrzymał odszkodowania i powoływał się na toczące się postępowania cywilne oraz wyrok NSA z 2002 r. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę, badając zgodność z prawem decyzji o nabyciu własności nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska (spr.) Sędziowie NSA Anna Lech WSA Jolanta Zdanowicz Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...] w przedmiocie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę 1. oddala skargę 2. przyznaje od Skarbu Państwa- kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na rzecz adwokata A. S. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu.
I SA/Wa 2028/04
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2002 r. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, po rozpatrzeniu odwołania M. M. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2000 r., nr [...], dotyczącej stwierdzenia nabycia w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.) przez Gminę P., własności nieruchomości położonej w P., oznaczonej nr [...], zajętej pod fragment ul. [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ drugiej instancji wskazał, że Wojewoda [...], działając na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 z późn. zm.) decyzją z dnia [...] lutego 2002 r., stwierdził nabycie przez Gminę P., własności nieruchomości położonej w P., oznaczonej nr [...], zajętej pod fragment ul. [...].
Od powyższej decyzji odwołał się do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast M. M..
Rozpatrując odwołanie organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Organ podniósł, że w dniu 31 grudnia 1998 r. działka stanowiąca parcelę nr [...] była własnością M. M..
Ulica [...] zgodnie z rozporządzeniem nr [...] Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 1995 r. w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich na terenie województwa [...] (Dziennik Urzędowy Województwa Nowosądeckiego nr 12, poz. 54) została zaliczona do kategorii dróg lokalnych i miejskich. Z dniem 1 stycznia 1999 r. ul. [...] stała się zatem z mocy prawa zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 13 października 1998 r. drogą gminną.
Przedmiotowa droga jest urządzona, a władztwo Gminy P. nad przedmiotową działką nie jest przez skarżącego kwestionowane, zatem należy uznać, w granicach art. 80 kpa okoliczność władztwa Gminy P. nad przedmiotową drogą za udowodnioną.
Odnośnie żądania przez skarżącego odszkodowania za korzystanie z nieruchomości, dokonania jej wyceny, organ podniósł, iż podstawą prawną dla żądania odszkodowania przez właścicieli nieruchomości zajętych pod drogi publiczne jest przepis art. 73 ust. 4, który stanowi, iż odszkodowanie będzie ustalone i wypłacone według zasad i trybu określonego w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Może być ono dokonane jedynie w odrębnym postępowaniu, po złożeniu wniosku przez właściciela. Odszkodowanie ustalane jest decyzją właściwego starosty (w niniejszej sprawie – Starosty N.) co wynika z art. 129 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Na powyższą decyzję, skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w terminie złożył M. M.
Skarżący podniósł, że wobec wyroku wydanego przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 21 sierpnia 2002 r. w sprawie I SA 1379/02 organ pierwszej instancji powinien wydać nową decyzję.
Wskazał, że nie otrzymał odszkodowania za przedmiotową nieruchomość Powołał się na toczące się postępowanie przed Sądem Okręgowym w N.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i powołał się na argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który z mocy art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) stał się właściwy do rozpoznania niniejszej sprawy zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która dokonywana jest pod względem zgodności z prawem.
Sąd rozpoznając skargę na decyzję organu administracji publicznej bada czy w toku postępowania organ nie naruszył przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Skarga M. M. nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Jak wynika z akt postępowania administracyjnego działka o pow. [...] stanowiąca własność M. M. zajęta była w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną w pasie drogowym ul. [...] i stanowiła drogę lokalno-miejską.
Uchwałą Rady Miasta i Gminy P. z dnia [...] marca 1994 r. droga przy ul. [...] została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich (k 7-8 akt administracyjnych Wojewody). Również rozporządzeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 1995 r. Wojewody [...] w sprawie zaliczenia dróg publicznych do kategorii dróg lokalnych miejskich na terenie województwa nowosądeckiego (Dziennik Urzędu Województwa Nowosądeckiego nr 12/95, poz. 54) ul. [....] w P. została zaliczona do dróg lokalnych miejskich.
Wobec wejścia w życie ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) dotychczasowe drogi lokalne stały się z dniem 1 stycznia 1999 r. drogami gminnymi (art. 103 ust. 2 wyżej powołanej ustawy).
Przedmiotowa droga od wielu lat przed dniem 31 grudnia 1998 r., a także w tym dniu była we władaniu Gminy P.. Okoliczności istnienia drogi publicznej i zakresu jej władania skarżący nie kwestionował, co wynika wprost z treści jego odwołania od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2002 r.
Zgodna z treścią art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. przedmiotowa nieruchomość stała się z dniem 1 stycznia 1999 r. własnością Miasta i Gminy P.
Organy obydwu instancji dokonały prawidłowych ustaleń i właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego, a załączone do akt sprawy dokumenty (w tym zaświadczenie z księgi wieczystej, wypis z rejestru gruntów, mapa) potwierdzają fakt istnienia drogi publicznej i władania nią przez Gminę P. Również istotną w sprawie okoliczności jest to, że skarżący zarówno w odwołaniu do organu drugiej instancji, jak również w skardze do sądu nie kwestionuje istnienia drogi jak i jej władania przez jednostkę samorządu terytorialnego.
Analiza akt postępowania administracyjnego wskazuje, że w toku postępowania nie zostały naruszone przepisy prawa procesowego.
Odnosząc się do zarzutów skargi, a także pisma procesowego skarżącego z dnia 7 kwietnia 2005 r. (data prezentaty sądu 11 kwietnia 2005 r.) stwierdzić należy, że okoliczności w nich podniesione nie mają znaczenia dla oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji. Skarżący podnosi w nich kwestie odszkodowania, postępowań toczących się przed sądem powszechnym, egzekucji wyroków zapadłych przed sądem powszechnym (skarga), a także polemizuje z orzeczeniem zapadłym w toku niniejszego postępowania sądowego, tj. postanowieniami z dnia [...] września 2004 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania sądowego i z dnia [...] grudnia 2004 r. w przedmiocie odrzucenia zażalenia na postępowanie z dnia [...] września 2004 r., a także podnosi inne kwestie nie odnoszące się bezpośrednio do zaskarżonej decyzji (pismo z dnia [...] kwietnia 2005 r.).
Zważyć należy, że odszkodowanie wypłacane jest na wniosek byłego właściciela nieruchomości (art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r.) i kwestie te mogą być przedmiotem skargi, ale na decyzję o odszkodowaniu. Jednakże zaskarżona w niniejszej sprawie decyzja nie dotyczyła odszkodowania, wobec czego zarzuty co do niskiej kwoty odszkodowania nie mogą być w niniejszej sprawie skuteczne.
Z kolei poza kognicją sądu administracyjnego są kwestie dotyczące postępowań toczących się przed sądami powszechnymi, jak również kwestie egzekucji orzeczeń zapadłych przed tymi sądami.
Odnośnie powołanego przez skarżącego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 14 marca 2000 r. w sprawie P 5/99 podnieść należy, że w wyroku tym Trybunał Konstytucyjny uznał, że art. 73 ust. 1 i 5 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administracje publiczne (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) jest zgodny z art. 21 ust. 2 i art. 64 ust. 3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.
Mając na uwadze wszystkie powyżej omówione okoliczności sąd orzekł jak w pkt 1 wyroku z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie z pkt 2 wyroku uzasadnione jest treścią art. 250 wyżej powołanej ustawy w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) w związku z § 19 pkt 1 rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło