I SA/Wa 2028/15

PostanowienieWSA w Warszawie2016-02-22

Skład orzekający: Anna Wesołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy najemca lokalu mieszkalnego w nieruchomości, której dotyczy postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej dawnemu właścicielowi, posiada interes prawny do udziału w tym postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika?
Ratio decidendi
Najemca lokalu mieszkalnego w nieruchomości, której dotyczy postępowanie administracyjne w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej dawnemu właścicielowi, nie posiada interesu prawnego do udziału w tym postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika. Interes prawny musi wynikać z normy prawa materialnego, a prawo najmu jest jedynie stosunkiem obligacyjnym, nie dającym tytułu prawno-rzeczowego do nieruchomości.
Stan faktyczny
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie odmowy przyznania prawa własności czasowej do gruntu. M.W., najemca lokalu w tej nieruchomości, zgłosiła swój udział w postępowaniu sądowym, twierdząc, że posiada interes prawny ze względu na zależność jej praw od wyniku postępowania administracyjnego. Sąd pierwszej instancji odmówił dopuszczenia M.W. do udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono Mariannie Wrzesień dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Wesołowska po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej postanawia odmówić Mariannie Wrzesień dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym. W dniu [...] listopada 2015 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga A. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości warszawskiej. Pismem z dnia [...] lutego 2016 r. M. W. zgłosiła swój udział w niniejszej sprawie. Wniosek wnioskodawczyni uzasadniła tym, że jest stroną postępowania toczącego się przed Sądem Rejonowym dla W. pod sygn. akt [...], które to postępowanie zostało zawieszone do czasu zakończenia ostateczną decyzją postępowania administracyjnego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej nieruchomości warszawskiej przy ul. [...] przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w [...] Wskazała, że Sąd uznał jej prawa jako zależne bezpośrednio od ww. decyzji, co wskazuje, iż posiada interes prawny do występowania w postępowaniu administracyjnym prowadzonym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w charakterze strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., a tym samym posiada interes prawny do udziału w niniejszym postępowaniu sądowym. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest najemcą lokalu mieszkalnego zlokalizowanego w budynku przy ul. [...] w W. Skarżąca wskazała, że łączący ją z W. stosunek najmu ma charakter specyficzny ze względu na to, że wynajmującym jest jednostka samorządu terytorialnego, tj. gmina W. Z tego względu, orzeczenie Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] września 1955 r. nr [...], którego dotyczy to postępowanie, jest podstawą nabycia przez nią praw wynikających z przepisów prawa miejscowego, tj. z uchwał Rady W. Podkreśliła, że decyzja Prezydium Rady Narodowej W. z dnia [...] września 1955 r. nr [...], odmawiającą przyznania prawa własności czasowej do nieruchomości przy ul. [...] przedwojennym współwłaścicielom hipotecznym, była przede wszystkim podstawą nabycia ekspektatywy prawa wykupu zajmowanego lokalu mieszkalnego z bonifikatą, na zasadach przewidzianych w uchwale nr [...] Rady W. z dnia [...] grudnia 2011r. Zdaniem wnioskującej powyższe okoliczności przez fakt, iż powołana decyzja spowodowała nabycie przez nią określonych praw (prawa ekspektatywy) wynikających z przepisów prawa miejscowego wskazuje, że wbrew twierdzeniom organu posiada interes prawny do brania udziału w postępowaniu administracyjnym przed SKO, a tym samym w niniejszym postępowaniu sądowym w charakterze strony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W orzecznictwie sądowym i piśmiennictwie utrwalony jest pogląd, że o tym czy wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym ma interes prawny w danej sprawie decyduje norma prawa materialnego, na której oparto zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Zatem wnioskodawca ubiegający się o udział w postępowaniu sądowoadministracyjnym musi wykazać związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Musi to być interes własny, indywidualny i wynikający z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego (wyrok NSA z dnia 3 czerwca 1996 r., sygn. akt II SA 74/96, ONSA 1997 nr 2 poz. 89). W orzecznictwie przyjmuje się, że mieć interes prawny to tyle co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r. sygn. akt ISA 1748/03). Osoba, która nie ma interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W ocenie Sądu pierwszej instancji brak jest przepisu prawa materialnego, z którego mógłby wynikać interes prawny M. W. do występowania w niniejszej sprawie w charakterze uczestnika postępowania. Jak wynika z akt sprawy wniosek o przyznanie prawa własności czasowej (obecnie prawa użytkowania wieczystego) ww. nieruchomości wymagany przepisami dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279) złożyła w dniu [...] listopada 1948 r. C. K.. W postępowaniu administracyjnym uczestniczyli następcy prawni dawnych właścicieli nieruchomości tj. C. K. i A. P. oraz właścicieli [...] lokali mieszkalnych w budynku nr [...] przy ul. [...]. M. W. jest najemcą lokalu mieszkalnego położonego we wskazanej nieruchomości, co wynika z treści jej wniosku, a zatem przysługujące jej prawo ma charakter obligacyjny. Wskazać należy, że prawo do udziału w postępowaniu dotyczącym stwierdzenia nieważności decyzji odmawiającej przyznania prawa własności czasowej dawnemu właścicielowi nieruchomości objętej działaniem dekretu z 26 października 1945 r. przysługiwałoby wnioskodawczyni gdyby miała w stosunku do tej nieruchomości, czy jej części (wydzielonego lokalu) tytuł prawno-rzeczowy np. własność czy użytkowanie wieczyste. Stronami bowiem postępowania w spawach z zakresu objętego przepisami ww. dekretu warszawskiego są następcy dawnych właścicieli nieruchomości oraz aktualni właściciele lub użytkownicy wieczyści gruntu. Chodzi zatem o interes prawny aktualnego i byłego właściciela nieruchomości, natomiast najemcy lokalu w tej nieruchomości nie przysługuje. Wnioskodawczyni będąc jedynie najemcą lokalu w nieruchomości przy ul. [...] w W., której dotyczy postępowanie nie ma zatem interesu prawnego, lecz jedynie interes faktyczny, który to interes nie uzasadnia dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika. Odnosząc się do kwestii nabycia przez wnioskodawczynię ekspektatywy prawa wykupu zajmowanego lokalu wskazać należy, że potwierdza to tylko, iż wnioskodawczyni przysługuje roszczenie o ustanowienie odrębnej własności lokalu na swoją rzecz. Obecnie jednak wnioskodawczyni nie jest właścicielką lokalu (należy on ciągle do W.), a zatem przysługujące wnioskodawczyni roszczenie nie może także uzasadniać dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło