I SA/Wa 2033/09

WyrokWSA w Warszawie2010-06-16

Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Iwona Kosińska, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Minister Infrastruktury jest organem właściwym do rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej, która została utrzymana w mocy decyzją Wojewody?
Ratio decidendi
Organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia. W sytuacji, gdy decyzja została utrzymana w mocy przez Wojewodę, organem właściwym do stwierdzenia nieważności jest organ wyższego stopnia nad Wojewodą, którym w sprawach gospodarki nieruchomościami jest Minister Infrastruktury. Wniosek o stwierdzenie nieważności może dotyczyć jedynie decyzji organu odwoławczego, jeśli postępowanie zostało zakończone wydaniem decyzji w wyniku rozpoznania odwołania.
Stan faktyczny
Skarżący D. W. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej z 2005 r. Starosta K. i Wojewoda [...] przekazali wniosek dalej, uznając się za niewłaściwych. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy postanowienie Wojewody o przekazaniu wniosku do Ministra Infrastruktury, uznając go za organ właściwy. Skarżący zaskarżył postanowienie Ministra, kwestionując legalność wywłaszczenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędzia WSA Emilia Lewandowska Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 czerwca 2010 r. sprawy ze skargi D. W. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] października 2009 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku według właściwości oddala skargę. I. Stan faktyczny 1. Decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...] Starosta K. orzekł o wywłaszczeniu na rzecz Województwa [...] nieruchomości gruntowej niezabudowanej, położonej w obrębie miasta K., oznaczonej ewidencyjnie jako działka nr [...], stanowiącej własność D. W. (dalej powoływany jako skarżący) oraz o ustaleniu z tego tytułu odszkodowania. 2. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] listopada 2005r. nr [...] utrzymał w mocy powołaną decyzję Starosty K. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 11 maja 2009 r. sygn. akt III SA/Po 305/08 oddalił skargę W. D. na powyższą decyzję Wojewody [...]. 4. Wnioskiem z dnia 10 czerwca 2009 r. skarżący wystąpił do Starosty K. o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji wywłaszczeniowej z dnia [...] września 2005 r. 5. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Starosta K. przekazał Wojewodzie [...] wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności powołanej decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej. 6. Wojewoda [...] również uznając się za organ niewłaściwy do rozpoznania sprawy, postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] działając na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. przekazał Ministrowi Infrastruktury wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...] września 2005. 7. Skarżący wniósł zażalenie na powyższe postanowienie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. 8. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. nr [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji utrzymał w mocy postanowienie Wojewody [...] o przekazaniu wniosku skarżącego do rozpatrzenia Ministrowi Infrastruktury - jako organowi właściwemu w sprawie. W uzasadnieniu postanowienia Minister stwierdził, że zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten sam organ. W związku z tym organem, właściwym do rozpoznania wniosku skarżącego jest Minister Infrastruktury, ponieważ to Wojewoda [...] wydał ostateczną decyzję wywłaszczeniowe - odszkodowawczą utrzymują w mocy decyzję Starosty K. Tym samym badanie legalności decyzji organu pierwszej instancji bez przeprowadzenia kontroli decyzji organu odwoławczego - jest niedopuszczalne. 9. Skarżący nie zgodził się z tym rozstrzygnięciem i wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do rozpoznania Staroście K., Wojewodzie [...] lub ewentualnie stwierdzenie nieważności powołanej decyzji wywłaszczeniowe - odszkodowawczej Starosty K. W skardze skarżący zawarł zarzuty dotyczące legalności wywłaszczenia. 10. W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji oświadczył, że nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonego postanowienia i wniósł o oddalenie skargi. II. Uzasadnienie prawne Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi. W niniejszej sprawie kluczowym zagadnieniem jest rozważenie, czy organy orzekające w sprawie słusznie przyjęły, że właściwym do rozpoznania wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej jest Minister Infrastruktury. Wskazać należy, że obowiązkiem każdego organu administracji do którego strona składa podanie jest ustalenie, czy jest on właściwy do rozpoznania sprawy. Ustalenie tej przesłanki jest o tyle istotne, że gdyby organ uchybił obowiązkowi o którym mowa w art. 19 k.p.a., wydana w takim postępowaniu decyzja oraz postanowienie będą dotknięte wadą dającą podstawy do stwierdzenia ich nieważności (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.). W sytuacji, gdyby okazało się, że organ administracji do którego wpłynęło podanie nie byłby właściwy do rozpoznania sprawy powinien niezwłocznie przekazać je do organu właściwego (art. 65 § 1 k.p.a.). Zgodnie z art. 157 § 1 k.p.a. organem właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze - ten organ. Organy wyższego stopnia określa art. 17 k.p.a. Kryteria tam zamieszczone pozwalają na określenie kompetencji organu w obowiązującym stanie prawnym. Wątpliwości, co do kompetencji organu właściwego do prowadzenia postępowania nadzorczego powstają gdy dotyczy to decyzji wydanych w przeszłości przez organy, które w wyniku przeprowadzonych zmian strukturalnych zostały zniesione lub zreformowane. W niniejszej sprawie należy stwierdzić, że postępowanie wywłaszczeniowo-odszkodowawcze, którego legalność kwestionuje skarżący zostało zakończone decyzją Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2005 roku, a nie decyzją Starosty K. z dnia [...] września 2005 r. Dlatego też badanie legalności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej należy do właściwości organu wyższego stopnia nad Wojewodą [...]. Tym organem zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651) oraz Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie utworzenia Ministerstwa Infrastruktury oraz zniesienia Ministerstwa Budownictwa, Ministerstwa Gospodarki Morskiej i Ministerstwa Transportu (Dz. U. Nr 216, poz. 1589) jest Minister Infrastruktury jako właściwy w sprawach gospodarki nieruchomościami. W przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji wywłaszczeniowo-odszkodowawczej dotyczył wprawdzie decyzji organu pierwszej instancji, jednak jeżeli postępowanie administracyjne zostało zakończone wydaniem decyzji w wyniku rozpoznania odwołania, to decyzja w sprawie stwierdzenia nieważności może dotyczyć jedynie decyzji organu odwoławczego - czyli decyzji Wojewody [...]. Dlatego też prawidłowo Minister Spraw Wewnętrznych, a wcześniej Wojewoda [...] wskazali, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności jest Minister Infrastruktury. 6. Tym samym oceniając postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w świetle materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, po rozważeniu podniesionych przez skarżących zarzutów Sąd uznał, że nie dają one podstaw do podważenia legalności zaskarżonego postanowienia i postanowienia utrzymanego nim w mocy, bowiem są one prawidłowe. Natomiast zarzuty skarżącego dotyczące kwestii legalności samego wywłaszczenia nie mają znaczenia dla ustalenia organu właściwego dla rozpatrzenia samego wniosku. Skarżący wszelkie zarzuty, co do prawidłowości wywłaszczenia będzie mógł podnieść w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji. Natomiast przedmiotem niniejszego postępowania było tylko ustalenie organu właściwego do rozpoznania sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd - z mocy przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło