I SA/Wa 2037/11

WyrokWSA w Warszawie2012-03-29

Skład orzekający: Elżbieta Sobielarska, Marta Kołtun - Kulik, Emilia Lewandowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję ustalającą odszkodowanie za nieruchomość jest wadliwa, jeśli została wydana w oparciu o przepisy, które utraciły moc obowiązującą w dniu orzekania?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Wojewody jest dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, ponieważ została wydana w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w brzmieniu, które utraciło moc obowiązującą w dacie wydania decyzji, co stanowi rażące naruszenie prawa. W związku z tym, sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B.P. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta W. ustalającą odszkodowanie za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne. Skarżąca kwestionowała prawidłowość operatu szacunkowego stanowiącego podstawę ustalenia odszkodowania. Wojewoda uznał operat za prawidłowy i utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Sąd administracyjny stwierdził nieważność decyzji Wojewody z powodu zastosowania przepisów, które utraciły moc obowiązującą.
Rozstrzygnięcie
1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasadza od Wojewody [...] na rzecz B.P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędziowie WSA Marta Kołtun - Kulik WSA Emilia Lewandowska (spr.) Protokolant referent stażysta Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 marca 2012 r. sprawy ze skargi B.P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasadza od Wojewody [...] na rzecz B.P. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Wojewoda [...], decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., nr [...], po rozpatrzeniu odwołania B.P., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] lipca 2011 r., nr [...] ustalającą odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną gminną – ul. [...] w W., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m² z obrębu [...], uregulowaną obecnie w księdze wieczystej KW nr [...] oraz za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną gminną – ul. [...] w W., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m² z obrębu [...], uregulowaną obecnie w księdze wieczystej KW nr [...]. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda [...] wskazał, że Prezydent W. decyzją z dnia [...] lipca 2011 r., ustalił odszkodowanie w łącznej wysokości [...] zł za opisane wyżej nieruchomości zobowiązując do jego wypłaty na rzecz G.N. za udział wynoszący 2/4 części nieruchomości w kwocie [...] zł, na rzecz M.P. za udział wynoszący 1/4 części nieruchomości w kwocie [...] zł oraz na rzecz B.P., Prezydenta W. Odwołanie od powyższej decyzji złożyła B.P. wnosząc o jej uchylenie z uwagi na to, że nie zgadza się z ustaloną przez rzeczoznawcę majątkowego wartością nieruchomości. Rozpoznając sprawę Wojewoda [...] stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) i zaznaczył, że zasadniczym przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest kwestia prawidłowości operatu szacunkowego sporządzonego w dniu 14 września 2010 r. przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego Z.J., który to operat stanowił podstawę ustalenia odszkodowania przez Prezydenta W. za opisane wyżej nieruchomości. Wojewoda [...] wskazał, że z powołanego art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. wynika, iż odszkodowanie za nieruchomość, która przeszła na własność jednostki samorządowej lub Skarbu Państwa ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonego w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, a więc przepisów Rozdziału 5 Działu III i Rozdziału 1 Działu IV ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.). Określenie wartości nieruchomości stanowiące podstawę ustalenia odszkodowania, następuje zgodnie z wymogami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Organ przytoczył treść § 36 ust. 1 i ust. 2 powołanego rozporządzenia z dnia 21 września 2004 r. i podkreślił, że w niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za zajęte pod drogi publiczne gminne nieruchomości stanowił operat szacunkowy z dnia 14 września 2010 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego Z.J.. Wartość nieruchomości w przedmiotowym operacie szacunkowym została określona podejściem porównawczym przy zastosowaniu metody korygowania ceny średniej. Wojewoda [...] szczegółowo opisał zastosowaną przez rzeczoznawcę majątkowego metodę szacowania nieruchomości i zaznaczył, że analiza tego operatu wykazała, iż sporządzony on został prawidłowo, z uwzględnieniem szczegółowych zasad i trybu przewidzianych w przepisach ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz w przepisach wykonawczych dotyczących wyceny gruntów przeznaczonych pod drogi publiczne, a w szczególności zgodnie z § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. Organ drugiej instancji uznał zatem, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa, a zobowiązanie Prezydenta W. do zapłaty odszkodowania na rzecz G.N., M.P. i B.P. za zajęcie nieruchomości pod drogi publiczne gminne nie powinno budzić wątpliwości. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła B.P. wnosząc o jej uchylenie w całości albo w części lub stwierdzenie jej nieważności. W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że zaskarżona decyzji wydana została z naruszeniem art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa oraz art. 9 kpa, organ nie dokonał bowiem rzetelnej oceny operatu z dnia 14 września 2010 r. i wadliwie uznał, że operat ten jest prawidłowy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu skarga, choć nie z powodów podniesionych przez skarżącą, jest uzasadniona, bowiem zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności. Zauważyć trzeba, że ze zgromadzonego w rozpoznawanej sprawie materiału dowodowego wynika, iż postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomości zajęte pod drogi publiczne gminne, tj. ul. [...] w W., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m² z obrębu [...], uregulowaną obecnie w księdze wieczystej KW nr [...] oraz ul. [...] w W., oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka ewidencyjna nr [...] o pow. [...] m² z obrębu [...], uregulowaną obecnie w księdze wieczystej KW nr [...], toczyło się w trybie art. 73 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.). Podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za zajęte nieruchomości stanowił zaś operat szacunkowy z dnia 14 września 2010 r. sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego Z.J., która dokonując wyceny nieruchomości zastosowała metodę określoną w § 36 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 207, poz. 2109 ze zm.). Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania i zbadaniu całości akt sprawy uznał zaś, że przedmiotowy operat szacunkowy sporządzony został prawidłowo, wobec czego decyzją opatrzoną datą [...] sierpnia 2011 r., wyekspediowaną w dniu [...] sierpnia 2011 r. i wprowadzoną do obiegu prawnego w dniu [...] sierpnia 2011 r. (co wynika z datownika placówki nadawczej znajdującego się na zwrotnym potwierdzeniu odbioru decyzji), utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Podstawę prawną rozstrzygnięcia organu odwoławczego stanowił m.in. przepis § 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. Zauważyć zatem trzeba, że w dacie wyekspediowania zaskarżonej decyzji, która to data w ocenie Sądu jest rzeczywistą datą jej wydania, obowiązywał § 36 rozporządzenia z dnia 21 września 2004 r. w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2011 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 165, poz. 985). Z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika natomiast, że organ drugiej instancji nie zastosował nowych przepisów, lecz wydał rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy rozporządzenia z dnia 21 września 2004 r. w brzmieniu już nieobowiązującym, nieuwzględniającym zmiany dokonanej powołanym rozporządzeniem z dnia 14 lipca 2011 r. Wojewoda [...] rozpoznał więc sprawę według stanu prawnego, który utracił moc obowiązującą w dniu orzekania. Nie ulega zaś wątpliwości, że podstawową zasadą postępowania administracyjnego wyrażaną zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym jest, że organ administracji publicznej wydaje decyzję, biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny sprawy istniejący w dacie jej wydania. Innymi słowy organ administracji publicznej rozpoznający daną sprawę zobowiązany jest stosować przepisy obowiązujące w dacie wydania rozstrzygnięcia. Wydanie decyzji na podstawie przepisów nieobowiązujących oznacza zaś, że decyzja dotknięta jest wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja wydana została z rażącym naruszeniem prawa, co skutkuje stwierdzeniem jej nieważności, w oparciu o art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Mając zaś na uwadze, że zaskarżona decyzja podlega wyeliminowaniu z obrotu prawnego z powyższej przyczyny, Sąd nie badał merytorycznie tej decyzji, pod względem jej zgodności z prawem. Rozpoznając ponownie sprawę organ odwoławczy uwzględni wskazane wyżej kwestie i wyda rozstrzygnięcie w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego w brzemieniu nadanym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 14 lipca 2011 r. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na mocy art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło