I SA/Wa 2038/21
WyrokWSA w Warszawie2022-06-10
Skład orzekający: Marta Kołtun-Kulik, Monika Sawa, Mateusz Rogala
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość zajęta pod drogę publiczną, która nie stanowiła własności Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r., ale pozostawała w ich władaniu, nabyła z mocy prawa własność przez Skarb Państwa lub właściwą jednostkę samorządu terytorialnego z dniem 1 stycznia 1999 r. na podstawie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły, iż sporna działka nr 2471/117 była zajęta pod drogę publiczną (ul. [...] w M.) i pozostawała we władaniu jednostki samorządu terytorialnego w dniu 31 grudnia 1998 r. W oparciu o analizę metryki drogi z 1986 r. oraz mapy z projektem podziału nieruchomości, sąd stwierdził, że droga publiczna znajdowała się na tej działce co najmniej od 1986 r. W związku z tym, przesłanki z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. zostały spełnione, a Gmina M. nabyła z mocy prawa własność nieruchomości z dniem 1 stycznia 1999 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii utrzymującej w mocy decyzję Wojewody Śląskiego stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę M. własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Skarżący W. K. kwestionował ustalenia organów, twierdząc, że droga nie przebiegała na jego działce w dniu 31 grudnia 1998 r. i że organy nie zbadały wszystkich okoliczności sprawy. Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Kołtun-Kulik, Sędziowie sędzia WSA Monika Sawa, asesor WSA Mateusz Rogala (spr.), po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi W. K. na decyzję Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia [...] czerwca 2021 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości oddala skargę
Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją
z dnia 24 czerwca 2021 r. nr DO.1.7614.253.2021.KW Minister Rozwoju, Pracy
i Technologii, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., powoływanej dalej jako k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania W. K., utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 27 kwietnia 2021 r. nr NWIII.7533.47.2021 stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę M. prawa własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr 2471/117 o pow. 0,0270 ha (powstałej w wyniku podziału parceli nr 1387/117), obręb B., zajętej pod drogę publiczną, gminną - ul. [...], ujawnionej w księdze wieczystej nr [...], stanowiącej w dniu 31 grudnia 1998 r. własność J. K.
W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ stwierdził, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Organ podał, że w dniu 31 grudnia 1998 r. sporna nieruchomość nie stanowiła własności ani Skarbu Państwa ani jednostki samorządu terytorialnego, gdyż właścicielem nieruchomości w tym dniu był J. K. Z kolei aktualnie właścicielem nieruchomości, na podstawie umowy darowizny oraz umowy ustanowienia bezpłatnej służebności mieszkania z dnia 21 września 2018 r., jest W. K.
W toku postępowania ustalono, że działka nr 2471/117 była w dniu 31 grudnia
1998 r. zajęta pod drogę, co wynika z mapy z projektem podziału, sporządzonej przez geodetę uprawnionego B. B., przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego w dniu 21 października 2020 r. pod nr P.2408.2020.2434.
Z kolei okoliczność, że w dniu 31 grudnia 1998 r. ul. [...] w M., stanowiła drogę publiczną, ustalono na podstawie uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w K. Nr XX/161/87 z dnia 31 marca 1987 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych oraz lokalnych miejskich (Dz. Urz. Woj. K. z 1987 r. Nr 6, poz. 112), na mocy której droga ta została zaliczona do kategorii dróg lokalnych miejskich.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu, organ podkreślił, że opracowanie geodezyjne sporządzone przez geodetę uprawnionego w oparciu o dokumentację geodezyjną przyjętą do Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego stanowi dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 k.p.a., a zatem stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone przez uprawnionego geodetę. Powyższą dokumentację geodeta uprawniony obowiązany jest sporządzić z należytą starannością, zgodnie z zasadami współczesnej wiedzy technicznej i obowiązującymi przepisami prawa, co wynika bezpośrednio z art. 42 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Nr 193, poz. 1287 ze zm.), pod rygorem odpowiedzialności wskazanej w art. 46 tej ustawy.
W ocenie organu odwoławczego, w dniu 31 grudnia 1998 r. przedmiotowa nieruchomość pozostawała we władaniu publicznym, o czym świadczy metryka ul. [...], z której wynika, że ulica była wyposażona w odwodnienie ulicy powierzchniowe, przewody kanalizacyjne, słupy trakcji elektrycznej, słupy telefonicznej łączności, włazy kanalizacyjne, napowietrzne przewody trakcji elektrycznej, przewody telefonicznej łączności oraz chodnik. Ponadto Burmistrz M. w oświadczeniu z dnia 9 lutego 2021 r. potwierdził, że Gmina M. w dniu 31 grudnia 1998 r. władała działką nr 2471/117, zajętą pod ul. [...]. Sprawowanie władztwa nad działką drogową polegało na bieżących naprawach nawierzchni oraz zimowym utrzymaniu ulicy.
W. K. złożył na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. wobec niewyjaśnienia wszystkich okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie i nierozpatrzenie w całości materiału dowodowego.
Ponadto decyzji zarzucił naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., poprzez błędne ustalenie, że zaistniała przesłanka w postaci zajęcia w dniu 31 grudnia 1998 r. działki nr 2471/117 pod drogę publiczną oraz pozostawania tej działki we władaniu publicznym, a przez to stwierdzenia nabycia z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę M. prawa własności.
Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Ponadto skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z dokumentu, tj. decyzji nr G-12-742/75/89/91 z dnia 28 sierpnia 1991 r., w przedmiocie uchylenia decyzji nr G-12-742/75/89 Geodety Miejskiego wydanej z upoważnienia Naczelnika Miasta M. z dnia 7 listopada 1989 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości położonej w M. będącej własnością J. K., na okoliczność kwestionowania przez ówczesnego właściciela działki o nr 1387/117 faktu umiejscowienia na jego nieruchomości drogi publicznej - odnogi ul. [...], a tym samym niepozostawania na dzień 31 grudnia 1998 r. ww. odcinka we władaniu Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że Minister, rozpatrując odwołanie, nie wziął pod uwagę wskazywanych przez niego faktów i dowodów, które przedłożył wraz z odwołaniem i na które się powoływał. Organ II instancji oparł się wyłącznie na ustaleniach przyjętych przez organ I instancji. Nie zostało zbadane przez organ odwoławczy, czy pas drogowy w odnodze ulicy [...] od wschodniej strony działki nr 1387/17 na dzień 31 grudnia 1998 r. nie przebiegał faktycznie po działce nr 851/117.
Zdaniem skarżącego, stan pasa drogowego uwidoczniony na mapach nie jest zgodny ze stanem faktycznym w terenie, jaki istniał na dzień 31 grudnia 1998 r. Według ustaleń odwołującego, do czasu ułożenia nawierzchni asfaltowej, droga przebiegała w innym miejscu. Aktualny przebieg drogi po działce odwołującego powstał zatem po 31 grudnia 1998 r. w wyniku dokonywanych remontów i umiejscawiania w jej przebiegu infrastruktury technicznej. Powyższe nie zostało przez organ zbadane.
Skarżący podniósł, że mapa z projektem podziału, sporządzona przez geodetę uprawnionego B. B. opiera się na dokumentacji, która wcześniej była kwestionowana przez poprzedniego właściciela działki. Tym samym, w ocenie skarżącego, brak jest podstaw do przyjęcia, że na dzień 31 grudnia 1998 r. przesłanki przejęcia własności nieruchomości przez Gminę M. zostały udowodnione.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżona w rozpoznawanej sprawie decyzja Ministra Rozwoju, Pracy
i Technologii z dnia 24 czerwca 2021 r. utrzymała w mocy decyzję Wojewody Śląskiego
z dnia 27 kwietnia 2021 r. stwierdzającą nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę M. własności nieruchomości oznaczonej jako działka nr 2471/117. Podstawę prawną rozstrzygnięcia Wojewody stanowił art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Zgodnie z tym przepisem, nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem.
Istota sporu w tej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości przyjęcia przez organy, że sporna działka nr 2471/117 w dniu 31 grudnia 1998 r. zajęta była pod drogę publiczną i że w związku z tym pozostawała we władaniu jednostki samorządu terytorialnego.
W ocenie Sądu, organy prawidłowo ustaliły, że działka nr 2471/117 zajęta była w dniu 31 grudnia 1998 r. pod drogę publiczną – ulicę [...] w M.. Jak bowiem wynika z metryki drogi (k. 1-12 akt administracyjnych), a w szczególności z mapy stanowiącej załącznik do tej metryki, przebieg drogi w dniu sporządzenia metryki, tj. 17 września 1986 r. był zbieżny z obecnym przebiegiem drogi uwidocznionym na mapie z projektem podziału (k. 72 akt administracyjnych), stanowiącej załącznik do decyzji z dnia 27 kwietnia 2021 r. Porównanie kształtu nieruchomości na obydwu mapach oraz umiejscowienia ogrodzenia przy północnej i zachodniej krawędzi drogi (tj. w południowej i wschodniej części działki nr 1387/117, która została podzielona na działki 2472/117 i 2471/117) pozwala stwierdzić, że na spornej działce nr 2471/117 droga znajdowała się co najmniej od 1986 r., a zatem również w dniu 31 grudnia 1998 r. Potwierdzeniem tego faktu jest również protokół z czynności przyjęcia przebiegu granic nieruchomości z dnia 24 lipca 2020 r. (k. 15-17 akt administracyjnych). W opisie przebiegu granic działki nr 1387/117 geodeta stwierdził, że od strony południowej linia granicy jest niewidoczna na gruncie, biegnie przy południowym krawężniku drogi asfaltowej ul. [...], natomiast od strony wschodniej linia granicy jest niewidoczna w terenie (co oznacza, że nie jest wyznaczona ogrodzeniem posesji). Powyższe świadczy o tym, że w dniu sporządzenia protokołu ul. [...] położona była na działce nr 1387/117, na jej części, która w wyniku podziału została oznaczona nr 2471/117. Należy zauważyć, że protokół został przeczytany, przyjęty i podpisany przez skarżącego. Skoro natomiast, jak wskazano wyżej, przebieg drogi nie zmienił się pomiędzy 1986 r. a 2021 r., to oznacza, że również w dniu 31 grudnia 1998 r. droga publiczna stanowiąca ulicę [...] położona była na południowym i wschodnim, fragmencie działki nr 1387/117, a część ta w wyniku podziału została oznaczona jako działka nr 2471/117.
Twierdzenia skarżącego dotyczące przebiegu drogi w dniu 31 grudnia 1998 r. sprowadzają się do prostego zanegowania stanowiska organu. Skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów, które świadczyłyby o zmianie położenia drogi na przestrzeni czasu i które mogłyby skutecznie zanegować wynikającą z akt sprawy okoliczność, że przebieg drogi uwidoczniony w metryce drogi z 1986 r. jest zbieżny z jej aktualnym położeniem. Powoływane natomiast w skardze wątpliwości dotyczące przebiegu drogi stanowiącej odnogę ul. [...] od wschodniej strony działki nr 1387/117 nie znalazły żadnego potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym.
W konsekwencji nie budzi wątpliwości Sądu, że organ prawidłowo ustalił położenie drogi publicznej w dniu 31 grudnia 1998 r., nie naruszył zatem przepisów regulujących prowadzenie postępowania dowodowego, w szczególności art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W związku z ustaleniem, że w sprawie zostały spełnione przesłanki z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r., organ zasadnie utrzymał w mocy decyzję Wojewody Śląskiego stwierdzającą nabycie przez Gminę M. spornej nieruchomości z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r.
Wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodu z dokumentu nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ z treści decyzji z dnia 28 sierpnia 1991 r., na którą powołuje się skarżący, nie wynika, by droga publiczna przebiegała w innym miejscu niż zostało to ustalone przez organ na podstawie zarówno metryki drogi z 1986 r., jak i innych zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) orzekł jak w sentencji. Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym nastąpiło na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło