I SA/Wa 2046/10

PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-10

Skład orzekający: Lucyna Picho

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata może zostać uwzględniony, gdy wnioskodawca wykazuje trudną sytuację majątkową związaną z planowanymi zwolnieniami grupowymi u pracodawcy?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi przysługuje tylko osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ocena sytuacji majątkowej dokonuje się na dzień rozpoznania wniosku, a nie na podstawie przewidywanych zdarzeń przyszłych. Wnioskodawca, który posiada stały dochód wystarczający do pokrycia kosztów sądowych, nie spełnia kryteriów przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
L. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewody dotyczącą odmowy ustalenia odszkodowania. Wnioskodawca wykazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, oboje mają stałe dochody z pracy, a pracodawca planuje zwolnienia grupowe, które mogą skutkować utratą zatrudnienia. L. K. nie posiada innych zasobów ani oszczędności, a także wskazał na wygaśnięcie pożyczki z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych po ustaniu zatrudnienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania L. K. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku postanawia: odmówić przyznania L. K. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W związku ze złożoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargą na decyzję wydaną w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania L. K. wystąpił z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Źródłem dochodu małżonków jest wynagrodzenie skarżącego w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie jego żony w wysokości [...] zł. Skarżący ujawnił również, że posiada majątek w postaci ½ domu mieszkalnego o powierzchni [...] m2. Uzasadniając wniosek L. K. wyjaśnił, że jedynym źródłem utrzymania skarżącego i jego żony jest wynagrodzenie za pracę, uzyskiwane od jednego pracodawcy –[...]. Pracodawca ten podjął decyzję o przeprowadzeniu zwolnień grupowych obejmujących całą załogę, co może skutkować utratą przez skarżącego i jego współmałżonka źródła utrzymania. L. K. oświadczył również, że nie posiada żadnych innych zasobów, ani oszczędności. Dodał także, że z dniem ustania zatrudnienia wygaśnie pożyczka uzyskana ze środków Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych. Do wniosku L. K. dołączył kopię pisma pracodawcy z dnia 22 października 2010 r. skierowanego do Organizacji Związkowych działających w Fabryce Samochodów Osobowych S.A. potwierdzającego zamiar przeprowadzenia redukcji zatrudnienia pracowników w liczbie do [...] osób. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zaznaczyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przysługuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 i § 3 powołanej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Dokonując oceny sytuacji majątkowej L. K. stwierdzić należy, że nie daje ona podstaw do uwzględnienia złożonego wniosku. Zauważyć należy, że przy ocenie zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy ustawodawca nakazuje stosowanie surowych kryteriów oceny. Strona domagając się uwzględnienia takiego wniosku w całości czy też w części musi wykazać, że znajduje się w wyjątkowo trudnej sytuacji, która w znaczący sposób odbiega od przeciętnej. Tylko zatem te osoby, które wykażą, iż ich sytuacja materialna jest ciężka mogą oczekiwać, że zostaną zwolnione z kosztów sądowych. Uwzględniając informacje wynikające z wniosku złożonego na urzędowym formularzu referendarz sądowy uznał, że sytuacja majątkowa skarżącego nie może być uznana za trudną. L. K. ma zapewnione potrzeby bytowe, a ponadto uzyskuje wraz z żoną stały dochód w łącznej wysokości [...] zł miesięcznie. Nie można więc przyjąć, że przy takich dochodach nie jest on stanie samodzielnie opłacić kosztów sądowych i kosztów związanych z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika. W tym miejscu zaznaczyć należy, że na obecnym etapie postępowania zasadniczym składnikiem kosztów jest wpis od skargi, którego wysokość z uwagi na charakter decyzji wyniesie 200 zł (por. § 2 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 24 grudnia 2003 r., nr 221, poz. 2193). Kwestia poniesienia innych kosztów sądowych, np. opłat kancelaryjnych (m. in. opłat za wydanie kopii, czy odpisu dokumentu z akt sprawy – odpowiednio 2 lub 10 zł za każdą stronę dokumentu, opłaty za sporządzenie uzasadnienia wyroku -100 zł), czy wydatków (np. kosztów dojazdu do Sądu) będzie zależna od przebiegu sprawy. Odnosząc się do powołanych we wniosku argumentów skarżącego, iż jego sytuacja jest trudna bowiem pracodawca zamierza przeprowadzić zwolnienia grupowe należy stwierdzić, że oceny sytuacji majątkowej dokonuje się w dacie rozpoznawania zgłoszonego wniosku, a w dniu wydania niniejszego postanowienia L. K. (jak wynika z oświadczenia) nadal był zatrudniony i wypłacano mu wynagrodzenie. Reasumując nie można uznać, że dochód skarżącego sytuuje go w grupie osób ubogich, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło