I SA/Wa 2063/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.F. na Prezydenta [...] w przedmiocie działania w postępowaniu dotyczącym świadczenia wychowawczego postanawia odrzucić skargę. M. F.pismem z 13 sierpnia 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niezgodne z prawem działania Prezydenta [...], w sprawie świadczenia wychowawczego, który swoimi decyzjami uniemożliwił jej wyjaśnienie sprawy oraz zablokował drogę odwoławczą. Zarzuciła organowi wszczęcie egzekucji administracyjnej bez doręczenia jej pisma o wszczęciu z urzędu postępowania oraz decyzji z [...] maja 2018 r., spowodowanego wadliwym doręczeniem zastępczym. Ponadto zarzuciła organowi nieuwzględnienie prośby o zawieszenie postępowania do czasu wyjaśnienia, czy też cofnięcia terminów, w celu wyjaśnienia sprawy. Wniosła o cofnięcie terminu w sprawie wszczęcia postępowania z urzędu i możliwość odwołania w sprawie. Skarżącą zarzuciła organowi przyznanie świadczenia wychowawczego bez dopełnienia obowiązku wynikającego z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (jt. Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a.", oraz nierzetelność w dwukrotnych wyliczeniach dochodu na jednego członka jej rodziny. Wniosła o cofnięcie decyzji egzekucyjnej i cofnięcie terminów biegu sprawy oraz umożliwienie jej odwołania się, a tym samym wyjaśnienia sprawy w sposób rzetelny i zgodny z prawem, wstrzymanie egzekucji oraz podjęcie próby polubownego załatwienia sprawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Zarządzeniem z 9 października 2018 r. wezwano skarżącą do jednoznacznego wskazania, w terminie 7 dni, co jest przedmiotem skargi, tj. czy skarga dotyczy decyzji lub postanowienia – jeśli tak to wskazać numer oraz datę jego wydania, a także organ, który ten akt wydał lub też czy jest to skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, jeśli tak to wskazać organ, który pozostaje w bezczynności/przewlekłości oraz wniosek wraz z jego datą, którego organ nie rozpoznał. Pouczono skarżącą o treści art. 3 § 2 i art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a." oraz art. 227 k.p.a. Jednocześnie wskazano, że w przypadku braku odpowiedzi na wezwanie, sąd uzna, że powyższa skarga została złożona w trybie art. 227 k.p.a. Wezwanie doręczone skarżącej 17 października 2018 r. pozostało bez odpowiedzi. Zarządzeniem z 9 listopada 2018 r. ponownie wezwano skarżącą do jednoznacznego wskazania, w terminie 7 dni, co jest przedmiotem skargi, pod rygorem jej odrzucenia. Wezwanie doręczone skarżącej 27 listopada 2018 r. pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Na wstępie wyjaśnić należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Zakres kognicji sądu administracyjnego określa art. 3 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.). Ponadto Sądy administracyjne orzekają w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W art. 57 § 1 p.p.s.a. zostały z kolei określone wymogi jakie powinna spełniać skarga do sądu administracyjnego, przewidując m.in., że winna ona zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności (pkt 1). Przepis ten jest konsekwencją zasady skargowości, co oznacza, że tylko strona skarżąca w skardze może i jest władna wskazać przedmiot zaskarżenia, który następnie podlegać będzie kontroli sądu administracyjnego. Ani Sąd, ani organ administracji, nie jest więc uprawniony do określenia przedmiotu zaskarżenia za skarżącego. To on bowiem decyduje, który konkretnie akt lub czynność albo bezczynność będą przedmiotem kontroli legalności dokonywanej przez sąd administracyjny (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2015 r., sygn. akt IV SAB/Wa 19/15). Jednocześnie z uwagi na fakt, że kontrola sądu administracyjnego dotyczy tylko konkretnej formy działalności organu administracji publicznej w konkretnej zindywidualizowanej sprawie, a nie całokształtu jego działalności, to brak precyzyjnego wskazania przez stronę skarżącą konkretnego zindywidualizowanego aktu organu lub też jego zachowania w konkretnej sprawie, o których mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a., uniemożliwia jej merytoryczne rozpatrzenie. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Sposób zredagowania przez M.F. skargi uniemożliwia bowiem zrekonstruowanie konkretnego zindywidualizowanego aktu organu lub też jego zachowania w konkretnej sprawie. Bezskuteczne okazały się wezwania do doprecyzowania tej treści, w sposób spełniający standard opisany w art. 57 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Treść przedmiotowej skargi z 13 sierpnia 2018 r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, bez jednoczesnego sprecyzowania jej przedmiotu, pozwala jedynie na zakwalifikowanie jej jako złożonej w trybie art. 227 i nast. k.p.a. tj. skargi na działanie Prezydenta [...], a więc skargi o jakiej mowa w przepisach działu VIII k.p.a. Przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Wnosi się ją zaś do właściwych organów wymienionych w art. 229 k.p.a., a nie sądów administracyjnych, których kognicja nie obejmuje orzekania w sprawach tych skarg. Przedmiot skargi nie mieści się więc we wskazanym wyżej katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Brak też jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby w takiej sytuacji kontrolę sądowoadministracyjną. Powyższe czyni skargę niedopuszczalną, a to prowadzić musi do jej odrzucenia. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.