I SA/Wa 2096/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łukaszewska - Macioch Sędziowie WSA Gabriela Nowak asesor WSA Maria Tarnowska (spr.) Protokolant Joanna Grzyb po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi Burmistrza Miasta B. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie wyjaśnienia treści postanowienia 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej na rzecz Miasta B. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...], po rozpatrzeniu zażalenia Starosty [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w sprawie zawieszenia wznowionego postępowania w sprawie zaskarżonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. stwierdzającą nabycie z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonej w obrębie m. B., oznaczonych nr działek [...], [...] oraz zobowiązującego Starostę [...] do dokonania podziału nieruchomości działki nr [...], postanowiła: utrzymać zaskarżone postanowienie w mocy w pkt 1; uchylić zaskarżone postanowienie w pkt 2 oraz zobowiązać Gminę [...] do podjęcia właściwych czynności mających na celu dokonanie w właściwym trybie podziału działki nr [...] w taki sposób, aby jej granica nie przebiegała przez znajdujący się na niej budynek. W uzasadnieniu decyzji Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa podała, że Starosta [...] złożył zażalenie na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. w sprawie zawieszenia postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. stwierdzającej nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonych w obrębie m. B., oznaczonych numerami działek [...] i [...]. W postanowieniu tym Wojewoda uznał, że granica nieruchomości przebiega przez budynek, co wymaga uprzedniego skorygowania przez wnioskodawcę w sprawie wznowionej granicy nieruchomości, tak, aby nie przebiegała przez znajdujący się na niej budynek. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. Wojewódzki Urząd [...] wyjaśnił, że przez "skorygowanie" należy rozumieć dokonanie podziału działki zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603) i rozporządzenia wykonawczego. Składający zażalenie Starosta Powiatu [...] odwołując się od zaskarżonego postanowienia podniósł, że art. 97 ust. 4 ustawy nie upoważnia Powiatu [...], w imieniu którego działa Zarząd Powiatu, do występowania z wnioskiem o dokonanie podziału działki, bowiem nie posiada ona tytułu prawnego do nieruchomości, niezbędnego do złożenia takiego wniosku. Twierdził również, że art. 97 ust. 4 ustawy przewiduje wyjątek od tej zasady, bowiem podział nieruchomości może być dokonany z urzędu albo na wniosek odpowiednio Starosty wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, albo zarządu powiatu lub Zarządu Województwa w celu: wydzielenia części nieruchomości, której własność lub użytkowanie wieczyste zostały nabyte z mocy prawa; realizacji roszczeń do części nieruchomości, wynikających z przepisów niniejszej ustawy lub z odrębnych ustaw; realizacji przepisów dotyczących przekształceń własnościowych albo likwidacji przedsiębiorstw państwowych lub samorządowych; wydzielenia części nieruchomości objętej decyzją o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa po rozpatrzeniu zażalenia stwierdziła, że trafne jest stanowisko organu pierwszej instancji, iż dla wydania prawidłowej decyzji komunalizacyjnej nieruchomości, konieczne jest dokonanie podziału działki nr [...]. Zdaniem Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, zasadnie organ pierwszej instancji uznał, że dokonanie takiego podziału w świetle art. 97 § 1 pkt 4 kpa stanowi zagadnienie wstępne, uzasadniające zawieszenie postępowania w sprawie wznowionej, do czasu wydania prawidłowej decyzji komunalizacyjnej. W części zawieszającej postępowanie, należało zaskarżone postanowienie utrzymać w mocy. Zdaniem organu, skarżący trafnie podniósł, że jako wnioskodawca w sprawie wznowienia postępowania nie może być zobowiązany do dokonania podziału działki. Taki podział nieruchomości, stosownie do art. 97 ust. 1 pkt 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami może być dokonany m.in. na wniosek Starosty, wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, i z tego względu organ zaskarżone postanowienie w pkt 2 uchylił i orzekł jak w pkt 2 decyzji. Organ stwierdził również, że postępowanie zawieszone może być podjęte po podjęciu przez wnioskodawcę w sprawie komunalizacyjnej, czyli Gminę [...], właściwych czynności mających na celu dokonanie podziału nieruchomości niezbędnego dla wydania decyzji komunalizacyjnej i wydanie przez właściwy organ decyzji w sprawie podziału działki. Decyzja taka stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 kpa, warunkujące wydanie prawidłowej decyzji komunalizacyjnej całej nieruchomości, aby nie przebiegała ona przez znajdujący się na niej budynek. Skargę na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2005 r. nr [...], do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył Burmistrz Miasta B., podnosząc, iż Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa decyzją z dnia [...] września 2005 r. uchyliła zaskarżone postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w sprawie zawieszenia wznowionego postępowania o nabycie z mocy prawa nieodpłatnie nieruchomości położonej w obrębie B., oznaczonej nr działek [...], [...], oraz zobowiązującego Starostę [...] do dokonania podziału nieruchomości [...]. W uzasadnieniu skargi podano, że bezsporne w sprawie jest, że na działce nr [...] usytuowany jest budynek, a mający być dokonany podział ma na celu ustalenie granicy działki tak, aby nie przebiegała przez budynek. Skarżący podniósł, że powstaje wątpliwość, czy w przedmiotowej sprawie nie będzie miał zastosowania art. 97 ust. 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, ponieważ interes prawny dotyczy zarówno Gminy Miejskiej [...] oraz Starosty [...], gdyż na tym etapie sporne są granice podziału, a plan zagospodarowania przestrzennego nie istnieje, a zatem nie można wykonać dyspozycji art. 95 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte wskutek wniosku Starosty [...] z dnia 14 maja 2004 r. skierowanego do Wojewody [...] o wznowienie postępowania w sprawie wydanej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę Miejską [...] własności działki nr [...] o pow. [...] m2. W uzasadnieniu wniosku podano, m.in., że stan faktyczny różni się od stanu stwierdzonego w wydanej decyzji, ponieważ część działki nr [...] znajduje się we władaniu Szkoły Podstawowej nr [...], a część we władaniu Liceum Ogólnokształcącego im. [...] w B. Przedmiotem postępowania sądowego jest skarga Burmistrza Miasta B. na decyzję Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej z dnia [...] września 2005 r. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] (1) zawiesił wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1999 r. stwierdzającą nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonych w obrębie m. B., oznaczonych numerami [...] i [...], i (2) zobowiązał wnioskodawcę do skorygowania granicy nieruchomości nr [...], tak, aby nie przebiegała ona przez znajdujący się na niej budynek. W uzasadnieniu tego postanowienia organ podał, że postanowieniem Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2004 r. i [...] lutego 2005 r. wznowiono postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 1999 r., stwierdzającą nabycie przez Gminę [...] z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości położonych w obrębie m. B., oznaczonych numerami geodezyjnymi działek [...] i [...]. Postanowienie to stało się ostateczne dnia 6 czerwca 2005 r. Starosta [...] pismem z dnia [...] czerwca 2005 r, zwrócił się do [...] Urzędu Wojewódzkiego o wyjaśnienie, co należy rozumieć pod pojęciem "skorygowanie" oraz o wskazanie przepisu uprawniającego Zarząd Powiatu [...] do dokonania korekty granicy nieruchomości, co do których Powiat [...] nie nabył prawa własności, tym bardziej, że postanowienie to, jak twierdził, rodzi dla Powiatu dodatkowe i nieuzasadnione koszty. Wojewoda [...], postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], na podstawie art. 113 § 3 w związku z art. 126 kpa, wyjaśnił, że poprzez "skorygowanie", należy rozumieć dokonanie podziału nieruchomości - działki nr [...], zgodnie z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - działu III, dotyczącego podziałów nieruchomości i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości (Dz. U. Nr 268, poz. 2663). Postanowienie to zostało doręczone Urzędowi Miejskiemu w B., Starostwu Powiatowemu w B. i Podlaskiemu Kuratorowi Oświaty w B. Do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej, za pośrednictwem Wojewody [...], w terminie, wpłynęło zażalenie Starosty [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. W tym miejscu należy zauważyć, że z akt administracyjnych wynika, iż postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] maja 2005 r. nr [...] (1) zawieszające wznowione postępowanie w sprawie zakończonej decyzją komunalizacyjną, dotyczącą nieruchomości położonych w obrębie m. B., oznaczonych numerami [...] i [...] i (2) zobowiązujące wnioskodawcę do skorygowania granicy nieruchomości nr [...], tak, aby nie przebiegała ona przez znajdujący się na niej budynek, dnia 6 czerwca 2005 r. stało się ostateczne, natomiast do Krajowej Komisji Uwłaszczeniowej wpłynęło zażalenie Starosty [...] na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] wyjaśniające, co oznacza "skorygowanie" granicy nieruchomości. Tymczasem, Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa działając jako organ drugiej instancji, odniosła się do postanowienia ostatecznego - utrzymując w mocy pkt 1 ostatecznego postanowienia, i uchylając pkt 2 tego postanowienia. Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa będąc, jako organ drugiej instancji, zobowiązana do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie organu pierwszej instancji, na które wpłynęło do niej zażalenie (postanowienie Wojewody [...] z [...] lipca 2005 r.) - nie uczyniła tego, lecz orzekła wobec ostatecznego postanowienia, które nie zostało zaskarżone. Należy zatem stwierdzić, że Krajowa Komisja Uwłaszczeniowa nie ustaliła prawidłowo przedmiotu postępowania zażaleniowego, rozstrzygając o postanowieniu, na które zażalenia nie wniesiono, a nie rozstrzygając o postanowieniu, na które wpłynęło zażalenie. Oznacza to, że organ drugiej instancji rażąco naruszył akt 138 kpa. Ponadto Sąd zauważa, że stosownie do art. 123 § 2 kpa, organ rozpoznając zażalenie, powinien był wydać postanowienie, a nie decyzję. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że powyższe uchybienia są na tyle istotne, że musiały skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.