I SA/Wa 2097/14

Referendarz sądowy Lucyna Picho Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 4 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za prowadzenie bez zezwolenia placówki zapewniającej całodobową opiekę postanawia odmówić przyznania P. G. prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W toku postępowania sądowego P. G. przesłała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu strona podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i trójką dzieci. Źródłem utrzymania rodziny jest dochód, który skarżąca uzyskuje z działalności gospodarczej w wysokości [...] zł oraz dochód męża w wysokości [...] zł (jest to kwota, która pozostaje mężowi po potrąceniu [...]). Skarżąca ujawniła również, że mąż posiada ½ domu po rodzicach. Uzasadniając wniosek skarżąca wykazała, że wnioskuje o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych, bowiem nie ma możliwości opłacenia ww. kosztów ze względu na trudną sytuację materialną. W związku z wątpliwościami dotyczącymi sytuacji majątkowej wnioskodawczyni wezwaniem z dnia 23 lipca 2014 r., referendarz wezwał skarżąca do nadesłania wyciągów ze wszystkich posiadanych przez nią i jej męża rachunków bankowych i lokat z okresu ostatnich trzech miesięcy. W odpowiedzi skarżąca wyjaśniła, że nie podsiada lokat bankowych, ponadto załączyła do wyjaśnień wyciąg z konta bankowego swojego i męża z których wynika, że na dzień 30 kwietnia 2014 r., saldo końcowe P. G. wyniosło [...] zł, a saldo końcowe na rachunku jej męża [...] zł. Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że prawo pomocy stosownie do treści art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) może być przyznane osobie fizycznej w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wówczas obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych i wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 ustawy). Odnosząc powyższe kryteria do niniejszej sprawy referendarz sądowy uznał, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku P. G. Na wstępie należy zauważyć, że do kosztów sądowych zalicza się opłaty sądowe (w tym wpis i opłaty kancelaryjne) oraz zwrot wydatków (art. 211 powołanej ustawy). Nie ulega wątpliwości, iż na obecnym etapie postępowania sądowego konieczne będzie uiszczenie przez wnioskodawczynię wpisu od skargi z uwagi na charakter rozstrzygnięcia wyniesie 400 zł – por. § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.). Natomiast wysokość innych kosztów sądowych nie jest obecnie znana, ponieważ zależna będzie od przebiegu sprawy. Jednak podkreślić należy, spośród wszystkich kosztów sądowych wpis od skargi jest najwyższą opłatą. Podkreślenia wymaga również to, że konieczność opłacenia pozostałych koszów sądowych powstanie być może w przyszłości na dalszym etapie postępowania sądowego, jak również obowiązek ich uiszczenia będzie rozłożony w czasie. Wskazać również należy, że przy rozpoznawaniu wniosków o prawo pomocy przyjmuje się, że powinno on być skierowane w pierwszej kolejności do osób, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji majątkowej. Dokonując pod tym kątem sytuacji wnioskodawczyni należy stwierdzić, że brak jest podstaw do przyjęcia, że jej sytuacja majątkowa jest właśnie taka i że jest ona osobą na tyle ubogą, że należy uwzględnić jej żądanie. Nie ulega wątpliwości, że skarżąca i jej rodzina mają zapewnione potrzeby bytowe. Rodzina ma do dyspozycji co miesiąc kwotę około [...] zł. Ponadto z nadesłanych wyciągów z kont bankowych wynika, że skarżąca i jej mąż (mimo wydatków i argumentacji, że są w trudnej sytuacji materialnej) zachowują płynność finansową. Nie można zatem obiektywnie stwierdzić, że P. G. nie jest w stanie opłacić kosztów sądowych z których najwyższa kwota to 400 zł. Reasumując sytuacja majątkowa strony nie daje podstaw do zwolnienia P. G. z kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.