I SA/Wa 2102/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie WSA Elżbieta Lenart (spr.) asesor WSA Anna Tarnowska-Mieliwodzka Protokolant Iwona Kosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2005 r. sprawy ze skargi J. O. na decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] marca 2003 r., nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z dnia [...] lutego 2003 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Ministra Infrastruktury na rzecz J. O. kwotę 30 (trzydzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, decyzją z dnia [...] marca 2003 r. nr [...], utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [..] lutego 2003 r. nr [...], w której orzekł o udzieleniu J. O. kary dyscyplinarnej w postaci nagany z wpisem do centralnego rejestru rzeczoznawców majątkowych. Z uzasadnienia decyzji organu wynika, że M. I. pismem z dnia [...] listopada 2002 r. złożyła skargę dotyczącą czynności rzeczoznawcy majątkowego J. O., w związku ze sporządzeniem przez niego w dniu [...] sierpnia 1999 r. – na zlecenie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w O. - "Opinii z opisu i oszacowania nieruchomości" dotyczącej wyceny zabudowanej nieruchomości położonej w M. przy ul.[..]. W związku z w/w pismem Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast zwrócił się do Komisji Odpowiedzialności Zawodowej o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w stosunku do J. O., w celu zbadania zarzutów dotyczących sporządzenia wyceny w niewłaściwy sposób. Na podstawie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego Komisja Odpowiedzialności Zawodowej stwierdziła, iż rzeczoznawca majątkowy J. O. sporządzając operat szacunkowy nie wypełnił obowiązków, o których mowa w art. 175 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze z zmianami), a w szczególności naruszył obowiązujące na datę jego sporządzenia przepisy prawa i standardy zawodowe rzeczoznawców majątkowych wydane przez Polską Federację Stowarzyszeń Rzeczoznawców Majątkowych. Komisja stwierdziła też , że przy wykonywaniu operatu szacunkowego J. O. naruszył przepisy art. 156 i 158 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze z zmianami) oraz przepisy § 5, 35 i 36 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lipca 1998 r. w sprawie szczegółowych zasad wyceny nieruchomości oraz zasad i trybu sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. Nr 98, poz. 612). Ponadto sporządzona "Opinia z opisu i oszacowania nieruchomości" zawiera błąd metodologiczny, gdyż rzeczoznawca majątkowy nie był uprawniony do określenia wartości nieruchomości wg wariantu "z obciążeniem prawnym", co dyskwalifikuje w tej części sporządzoną opinię. Komisja wnioskowała zastosowanie kary dyscyplinarnej w postaci nagany z wpisem do centralnego rejestru rzeczoznawców majątkowych. Wobec naruszenia wyżej przytoczonych przepisów prawa, biorąc pod uwagę wyniki postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Komisję Odpowiedzialności Zawodowej, Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast decyzją z dnia [...] lutego 2003 r. nr [...] orzekł o udzieleniu J. O. kary dyscyplinarnej w postaci nagany z wpisem do centralnego rejestru rzeczoznawców majątkowych. J. O. pismem z dnia [...] lutego 2003 r. wystąpił do Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, podnosząc, że sporządzona przez niego "Opinia z opisu i oszacowania nieruchomości" nie naruszała powołanych przepisów, nie budziła też ona żadnych wątpliwości ani Sądu Rejonowego w O., ani Komornika Sądowego. Podnosił również, że nałożona na niego kara jest wysoce krzywdząca. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, rozpatrując złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] marca 2003 r. nr [...] utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [..] lutego 2003 r. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. O. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem, zarzucając jej naruszenie art. 194 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze z zmianami), a ponadto podnosząc, że decyzja o udzieleniu kary dyscyplinarnej nie dotyczyła w ogóle zarzutów podanych w zawiadomieniu. W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż postępowanie przeprowadzone zostało z uchybieniem przepisów o postępowaniu administracyjnym. Zauważyć należy, że sąd administracyjny powołany jest do oceny legalności decyzji, nie zaś do badania słuszności, czy merytorycznych ocen wyrażanych w toku postępowania wyjaśniającego. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.) strona ma prawo domagania się dwukrotnego rozpoznania sprawy. Od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji, może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku tego stosuje się odpowiednie przepisy dotyczące odwołań (art. 127 § 3 k.p.a.). W myśl art. 194 ust. 1 i 2 i art. 195 ust. 1 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze z zmianami) o zastosowaniu kar dyscyplinarnych z tytułu odpowiedzialności zawodowej orzeka Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast w drodze decyzji, na podstawie wyników postępowania wyjaśniającego, które przeprowadza Komisja Odpowiedzialności Zawodowej. Postępowanie wyjaśniające odbywa się z udziałem osoby, w stosunku do której toczy się postępowanie. Szczegółowe zasady i tryb przeprowadzania postępowania wyjaśniającego z tytułu odpowiedzialności zawodowej oraz stosowania kar dyscyplinarnych z tego tytułu reguluje rozdział 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 sierpnia 1998 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami dotyczących działalności zawodowej (Dz. U. Nr 115, poz. 745). Na tle tej regulacji prawnej należy wskazać, że organ rozpoznający wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy obowiązany jest do merytorycznego rozpoznania sprawy i skontrolowania przeprowadzonego postępowania. Kontrola organu rozpoznającego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy będzie więc zawsze kontrolą pełną, polegającą na ponownym merytorycznym rozstrzygnięciu sprawy (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 1998 r. sygn. akt III SA 1379/97; ONSA z 1999 r. Nr 3, poz. 85). Rozpatrując ponownie sprawę organ ma obowiązek ustosunkowania się do treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a nie tylko potwierdzenie zasadniczych ustaleń przyjętych w poprzedniej decyzji. Ponieważ postępowanie o zastosowaniu kary dyscyplinarnej prowadzone przez organ administracji opiera się na wynikach postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Komisję Odpowiedzialności Zawodowej, to tak przy pierwszym rozpoznaniu sprawy, jak też w postępowaniu prowadzonym z wniosku o ponowne jej rozpoznanie, niezbędne jest zwrócenie się do tej Komisji o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego. W niniejszej sprawie organ - rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy - nie zwrócił się o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego przez Komisję Odpowiedzialności Zawodowej. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast ograniczył ponowne rozpoznanie sprawy do wydania decyzji z dnia [...] marca 2003 r., którą to decyzją utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lutego 2003r. W uzasadnieniu swojej decyzji, która jest przedmiotem skargi, powołał się na stanowisko Komisji Odpowiedzialności Zawodowej wyrażone w poprzednim postępowaniu zakończonym decyzją tego organu z dnia[...] marca 2003 r., (a więc nie odnoszące się do zarzutów i argumentów zawartych we wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy). Tak więc organ praktycznie ograniczył się do wydania nowej decyzji w sprawie, nie poprzedzając jej wydania postępowaniem kwalifikacyjnym, w którym dowody przedstawione przez stronę były poddane ponownej ocenie przez Komisję Odpowiedzialności Zawodowej. Ponadto z protokołu z postępowania wyjaśniającego wynika, że zespół na posiedzeniu w dniu [..] listopada 2002 r. rozpatrzył sprawę bez udziału rzeczoznawcy majątkowego J. O. i jego obrońcy, o którym to terminie posiedzenia nie zostali oni powiadomieni. Naruszone zatem zostały przepisy art. 10 § 1 k.p.a., art.127 § 3 k.p.a. i art. 195 ust. 1 powołanej ustawy o gospodarce nieruchomościami, a więc przepisy postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący podnosił wprawdzie w skardze jedynie zarzuty co do naruszenia przepisów prawa materialnego – art. 194 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 ze z zmianami), jednak sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, zgodnie z art. 134 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchylił obie decyzje z powodu naruszenia przepisów prawa procesowego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art.145 § 1 pkt.1 lit. c, art.152, art.200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz.1270) orzekł, jak w sentencji wyroku.