I SA/Wa 2103/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-02
Skład orzekający: Marek Stojanowski, Gabriela Nowak, Przemysław Żmich
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem przysługuje matce, która bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego pozostawała w zatrudnieniu przez okres krótszy niż 6 miesięcy, ale zachowała prawo do urlopu wychowawczego?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy i ustosunkowania się do wszystkich twierdzeń i zarzutów strony, zwłaszcza tych mających znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia. W przypadku, gdy organ nie wyjaśnił, czy skarżąca zachowała prawo do urlopu wychowawczego pomimo krótszego niż 6 miesięcy okresu zatrudnienia bezpośrednio przed jego uzyskaniem, narusza to przepisy postępowania administracyjnego, co skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu opieki nad dzieckiem A. L. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na krótszy niż 6 miesięcy okres zatrudnienia skarżącej bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy tę decyzję, podtrzymując argumentację organu I instancji. Skarżąca podnosiła, że uzyskała prawo do urlopu wychowawczego i z niego skorzystała, mimo krótszego okresu zatrudnienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L. i stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Stojanowski sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant referendarz sądowy Dariusz Pirogowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2007 r. sprawy ze skargi A. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego 1.uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L. z dnia [...] marca 2006 r. nr [...], 2.stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
ISA/WA 2103/06
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...].11.2006r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania A. L. od decyzji nr [...] wydanej z upoważnienia Wójta Gminy L. przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L. w dniu [...].03.2006r. o odmowie przyznania świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu [...] – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu przedstawiono następujący stan sprawy:
Wnioskiem z dnia [...] lutego 2006 r. (data wpływu do Ośrodka Pomocy Społecznej w L. [...].02.2006 r.) A. L. wystąpiła o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkiem z tytułu [...].
Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w L. odmówił przyznania A. L. świadczenia w formie dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu [...]. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, iż wnioskodawczyni nie spełnia ustawowo określonych przesłanek warunkujących przyznanie przedmiotowego świadczenia, w szczególności bezpośrednio przed uzyskaniem [...] pozostawała ona w zatrudnieniu przez okres krótszy niż 6 miesięcy.
Od decyzji powyższej odwołała się A. L. wnosząc o jej uchylenie i przyznanie wnioskowanego dodatku. Skarżąca wskazała, iż decyzja ta "została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa polegającym na dokonaniu niewłaściwej wykładni przepisów".
Decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania A. L. od decyzji nr [...] z dnia [...].03.2006r. wydanej przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L. – działając na zasadzie art. 138 § 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
Na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sadu administracyjnego Warszawie złożyła A. L.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 10.08.2006r. uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego W. z dnia [...].04.2006r. nr [...]. Wskazał, że organ odwoławczy naruszył art. 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 1 i 3, 136 i 138 § 2 kpa. Podniósł, że nie zaistniała przesłanka z art. 138§ 2 kpa, gdyż nie zachodziła konieczność przeprowadzenia postępowania w całości lub w znacznej części. Wojewódzki Sad Administracyjny wskazał, iż organ odwoławczy w niniejszej sprawie zajął stanowisko merytoryczne w zakresie sprawy, którą przekazał do rozpoznania organowi I instancji.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...].11.2006r. nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania A. L. od decyzji nr [...] wydanej przez Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w L. w dniu [...].03.2006r. – utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika iż, skarżąca pozostawała w zatrudnieniu w [...] w okresie [...]. Umowa o pracę została rozwiązana z upływem czasu, na jaki była zawarta, co potwierdza załączona do akt sprawy kopia świadectwa pracy. W dniu [...].07.2005r. skarżąca urodziła [...]. Następnie, zaś od dnia [...].09.2005r. podjęła pracę w [...]. Od dnia [...].01.2006r. skarżąca przebywała na urlopie [...] udzielonym jej przez pracodawcę na okres do [...].07.2006r.
Organ odwoławczy podniósł, że tak ustalony stan faktyczny pozwala stwierdzić, iż skarżąca bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu [...] (tj.. od dnia [...] 2006r.) pozostawała w zatrudnieniu przez okres krótszy niż 6 miesięcy (tj. od dnia [...] 2005r. czyli [...]).
Organ odwoławczy wskazał, że stosownie, do art. 10 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych z dnia 28.11.2003 r. (Dz.U.Nr228, poz.2255) dodatek z tytułu opieki nad dzieckiem [...] przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka, jeżeli dziecko pozostaje pod jego faktyczną opieką, uprawnionemu do urlopu [...].
Zgodnie z ust. 5 powołanego art. 10 dodatek nie przysługuje osobie, o której mowa w ust. l, jeżeli bezpośrednio przed uzyskaniem prawa do urlopu [...] pozostawała w zatrudnieniu przez okres krótszy niż 6 miesięcy.
Zdaniem organu odwoławczego, rozpoznając wniosek skarżącej z dnia [...].02.2006r. organ I instancji prawidłowo ustalił, iż skarżąca nie spełnia przesłanek warunkujących przyznanie jej dodatku z tytułu opieki nad dzieckiem [...].
Ponadto wskazał, że z nadesłanych w dniu [...].05.2006r. przez organ I instancji akt sprawy wynika, że skarżąca otrzymała na mocy decyzji nr [...] z dnia [...].1O.2005r. zasiłek rodzinny wnioskowany na dziecko A. L. w kwocie [...] zł na okres [...].
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego Warszawie A. L. podnosiła, że stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest sprzeczne z treścią obowiązujących przepisów prawa. Od [...] pozostawała w stosunku pracy. Podniosła również, że w dniu [...].07.2005r., uzyskała wszystkie uprawnienia pracownicze związane z [...], tj. m.in. prawo do urlopu [...]. Z urlopu [...] nie skorzystała. Wskazała, że ze względu na sytuację rodzinną zdecydowała się skorzystać od dnia [...].01.2006 z nabytego z dniem [...]-07-2005 prawa do urlopu [...], co nie oznacza, iż w dniu [...]-01-2006 dopiero nabyła prawo do urlopu [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie lub inny akt z zakresu administracji publicznej wyłącznie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd orzekając w sprawie nie kieruje się zasadami słuszności, czy też celowości, a także nie ocenia zaskarżonego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej z punktu widzenia zasad współżycia społecznego.
Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej także: p.p.s.a.).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie analizowana pod tym kątem skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych przyczyn niż podane w skardze.
Mianowicie organ nie odniósł się do wszystkich twierdzeń przedstawionych przez skarżącą.
Skarżąca wskazywała, że uzyskała prawo do urlopu [...], z którego jednak nie skorzystała.
Organ nie wyjaśnił tej kwestii. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika w sposób jednoznaczny jaka była sytuacja prawna skarżącej, a organ ma obowiązek rozpoznać wszystkie zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji.
W aktach sprawy znajduje się świadectwo pracy, z którego wynika, że skarżąca była zatrudniona w [...] od [...], a umowa o pracę została rozwiązana z upływem czasu na jaki została zawarta.
Umowy na czas określony, jeżeli miałyby się rozwiązać po upływie trzeciego miesiąca [...] ulegają automatycznemu, z mocy prawa przedłużeniu [...]. Z tym dniem umowa ulega rozwiązaniu, a kobieta zachowuje prawo do zasiłku [...] nie ma jednak prawa do urlopu [...], albowiem urlop ten przysługuje pracownicy.
Sędzia Sądu Najwyższego Maria Teresa Romer w artykule opublikowanym w Prawie Pracy 2001/2/3 wskazała "Przedłużenie z mocy prawa umowy terminowej [...], jeżeli rozwiązanie tej umowy miałoby przypadać po [...], oznacza nie tylko to, że z dniem [...], który jest równocześnie dniem rozwiązania umowy o pracę, [...] traci możliwość nabycia prawa do urlopu [...], ale również to, że nie może ona nabyć prawa do urlopu [...], ponieważ i ten rodzaj urlopu przysługuje osobom pozostającym w stosunku pracy."
Jeżeli jednak jak twierdzi skarżąca, zachowała prawo do urlopu [...], to również nabyła z tym samym dniem prawo do urlopu [...]. Jeżeli jednak utraciła prawo do urlopu [...], to nie może nabyć z tym samym dniem, prawa do urlopu [...], albowiem zarówno urlop [...] jak i [...] przysługują osobom pozostającym w stosunku pracy.
Sąd Najwyższy w orzeczeniu z dnia 28 listopada 2002r. II UK 94/02, dokonał oceny z jaką datą następuje nabycie prawa do urlopu [...]. Wyrok odnosi się do innej sytuacji faktycznej, ale istotne jest, że Sąd w uzasadnieniu wyroku wskazał, iż " prawo do urlopu [...] powstaje z chwilą [...] czyli powstaje z chwilą [...].
Tak więc przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ ustali i rozważy, czy w dniu [...] skarżąca pozostawała w stosunku pracy, a zatem czy nabyła z tym dniem prawo do urlopu [...], a co za tym idzie również prawo do urlopu [...].
Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są: zasada praworządności określona w art. 6 kpa oraz zasada dochodzenia prawdy obiektywnej, określona w art. 7 kpa, która nakłada na organy prowadzące postępowanie, obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym, jak i prawnym w celu ustalenia stanu rzeczywistego sprawy.
Zaniechanie przez organy administracji państwowej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, powodującym wadliwość decyzji.
Organy administracji państwowej obowiązane są odnieść się do wszystkich twierdzeń i zarzutów wskazanych przez stronę, jeżeli podnoszone okoliczności mająca znaczenie prawne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Brak odniesienia się przez organ rozstrzygający sprawę do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło